Chào mừng các em học sinh

THAM DỰ TIẾT HỌC HÔM NAY
Giáo viên thực hiện: Phan Thanh Ửng
BÀI 19
CUỘC KHỞI NGHĨA LAM SƠN (1418-1423)
Nếu Ngô Quyền với chiến thắng trên sông Bạch Đằng năm 938 đã chấm dứt thời kỳ 1.000 năm Bắc thuộc, thì Lê Lợi với cuộc khởi nghĩa Lam Sơn toàn thắng đã kết thúc 20 năm thống trị của giặc Minh, khôi phục nền độc lập lâu dài cho tổ quốc, bắt đầu một kỉ nguyên xây dựng mới...
NỘI DUNG CHÍNH (3 tiết)
BÀI 19
CUỘC KHỞI NGHĨA LAM SƠN (1418-1423)
1. Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa
? Em hãy cho biết một vài nét về Lê Lợi?
Lê Lợi là một hào trưởng có uy tín lớn ở Lam Sơn (Thanh Hóa), Ông đã từng nói: “Ta dấy quân đánh giặc không vì ham phú quý mà vì muốn cho ngàn đời sau biết rằng ta không chịu thần phục quân giặc tàn ngược”.
I. THỜI KÌ Ở MIỀN TÂY THANH HÓA (1418 – 1423)
1. Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa
- Lê Lợi (1385 – 1433) là một hào trưởng có uy tín ở Lam Sơn (Thanh Hóa).
? Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa trong hoàn cảnh nào?
- Do chính sách cai trị tàn bạo của nhà Minh, Lê Lợi phát động khởi nghĩa ở Lam Sơn.
? Vì sao Lê Lợi chọn Lam Sơn làm căn cứ?
Lam Sơn nằm bên tả ngạn sông Chu, nối liền giữa đồng bằng với miền núi và có địa thế hiểm trở. Đây cũng là nơi giao tiếp của các dân tộc Việt, Mường, Thái.
"Bậc trượng phu sinh ra ở đời phải cứu nạn lớn, lập công to, để tiếng thơm hàng nghìn thưở, chứ đâu lại xun xoe đi phục dịch kẻ khác".
(Khâm định Việt sử thông giám cương mục)
Câu nói của Lê Lợi thể hiện điều gì?
Nghe tin Lê Lợi đang chuẩn bị khởi nghĩa ở Lam Sơn, nhiều người yêu nước từ các địa phương đã tìm về tụ nghĩa ngày càng đông, trong đó có Nguyễn Trãi.
? Nghe tin Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa nhân dân đã có thái độ gì?
- Các hào kiệt thấy được uy tín, khả năng quân sự, sự hi sinh to lớn của Lê Lợi.
- Bên cạnh đó, các hào kiệt cũng đã tự mình nổi dậy chống quân Minh nhưng không thành công nên việc tìm về Lam Sơn là để kết hợp với Lê Lợi để tăng khả năng thành công.
=> Các hào kiệt như Nguyễn Trãi, Đinh Liệt, Lưu Nhân Chú,... đều tìm về Lam Sơn để cùng Lê Lợi chống giặc Minh.
Vì sao hào kiệt khắp nơi tìm về Lam Sơn?
1. Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa
- Lê Lợi (1385 – 1433) là một hào trưởng có uy tín ở Lam Sơn (Thanh Hóa).
- Do chính sách cai trị tàn bạo của nhà Minh, Lê Lợi phát động khởi nghĩa ở Lam Sơn.
- Nghe tin ông khởi nghĩa hào kiệt khắp nơi kéo về ủng hộ, trong đó có Nguyễn Trãi.
Nguyễn Trãi (1380 - 1442) là con Nguyễn Phi Khanh. Cả hai cha con đều đỗ đại khoa và làm quan thời Hồ. Ông học rộng tài cao, có lòng yêu nước thương dân hết mực. Cha ông bị quân Minh bắt đưa về Trung Quốc, còn ông thì bị giam lỏng ở thành Đông Quan.
Từ thành Đông Quan, Nguyễn Trãi bí mật trốn vào Lam Sơn theo Lê Lợi khởi nghĩa và dâng bản “Bình Ngô sách” (Kế sách đánh Ngô).
Lê Lợi là người khởi sự và lãnh đạo cao nhất của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn. Nguyễn Trãi là mưu thần số một, là người phát ngôn của cuộc khởi nghĩa, người đã thay mặt Lê Lợi viết Bình Ngô Đại Cáo.
1. Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa
- Lê Lợi (1385 – 1433) là một hào trưởng có uy tín ở Lam Sơn (Thanh Hóa).
- Do chính sách cai trị tàn bạo của nhà Minh, Lê Lợi phát động khởi nghĩa ở Lam Sơn.
- Nghe tin ông khởi nghĩa hào kiệt khắp nơi kéo về ủng hộ, trong đó có Nguyễn Trãi.
Lê Lợi đã làm gì để chuẩn bị cho cuộc khởi nghĩa?
- Năm 1416 Lê Lợi cùng bộ chỉ huy tổ chức hội thề ở Lũng Nhai (Thanh Hóa).
“Tôi là phụ đạo Lê Lợi cùng Lê Lai…, Nguyễn Trãi, Đinh Liệt, Lưu Nhân Chú. 19 người tuy họ hàng quê quán khác nhau, nhưng kết nghĩa thân nhau như một tổ liền cành. Phận vinh hiển có khác nhau mong có tình như cùng chung một họ…chung sức đồng lòng, giữ gìn đất nước, làm cho xóm làng được ăn ở yên lành. Thề sống chết cùng nhau, không dám quên lời thề son sắt…Kính xin có lời thề”.
(Lam Sơn thực lục)
Hội thề ở Lũng Nhai (Thanh Hóa).
1. Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa
- Lê Lợi (1385 – 1433) là một hào trưởng có uy tín ở Lam Sơn (Thanh Hóa).
- Do chính sách cai trị tàn bạo của nhà Minh, Lê Lợi phát động khởi nghĩa ở Lam Sơn.
- Nghe tin ông khởi nghĩa hào kiệt khắp nơi kéo về ủng hộ, trong đó có Nguyễn Trãi.
- Năm 1416 Lê Lợi cùng bộ chỉ huy tổ chức hội thề ở Lũng Nhai (Thanh Hóa).
- Ngày 7-2-1418, Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa ở Lam Sơn và tự xưng là Bình Định Vương.
2. Những năm đầu hoạt động của nghĩa quân Lam Sơn.
Khó khăn của nghĩa quân Lam Sơn trong buổi đầu khởi nghĩa.
“ Khi Linh Sơn lương hết mấy tuần,
Khi Khôi Huyện quân không một đội”.
(Bình Ngô đại cáo)
Giữa năm 1418, quân Minh huy động một lực lượng bao vây chặt căn cứ Chí Linh, quyết bắt giết Lê Lợi. Trước tình hình nguy cấp đó, Lê Lai đã cải trang làm Lê Lợi, chỉ huy một toán quân liều chết phá vòng vây quân giặc. Lê Lai cùng toán quân cảm tử đã hi sinh. Quân Minh tưởng rằng đã giết được Lê Lợi nên rút quân.
Em hãy nhận xét về nhân vật Lê Lai?
Tấm gương Lê Lai
2. Những năm đầu hoạt động của nghĩa quân Lam Sơn.
? Tại sao Lê Lợi lại tạm hòa với quân Minh?Vì sao quân Minh lại chấp nhận đề nghị tạm hoà của Lê Lợi?
- Lê Lợi hòa hoãn với quân Minh để tránh các cuộc bao vây của quân Minh và để có thời gian để củng cố lực lượng.
- Quân Minh chấp nhận giảng hòa vì quân Minh muốn tranh thủ thời gian hoà hoãn để dụ dỗ, mua chuộc Lê Lợi.
LUYỆN TẬP
Câu 1. Lê Lợi chọn Lam Sơn làm căn cứ cho cuộc khởi nghĩa vì Lam Sơn
nối liền đồng bằng với miền núi, có địa thế hiểm trở dễ phòng thủ.
nằm bên tả ngạn sông Chu nên dễ di chuyển bằng đường thuỷ.
là nơi có nhiều dân tộc sinh sống, giàu có, đông dân.
là quê hương của Lê Lợi.
Câu 2. Vì sao năm 1423, quân Minh chấp nhận tạm hòa với Lê Lợi ?
A. Do lực lượng quân ta lớn mạnh.
B. Vì quân Minh suy yếu, không đủ lương thực.
C. Quân Minh nản lòng vì đánh mãi không thắng.
D. Quân Minh tạm hòa để dùng kế mua chuộc các thủ lĩnh nghĩa quân.
LUYỆN TẬP