KIỂM TRA MIỆNG
Nêu đặc điểm cấu tạo ngoài của Thằn lằn bóng đuôi dài thích nghi đời sống ở cạn?
G. Ngăn cản sự thoát hơi nước của cơ thể
Những câu lựa chọn:
Tham gia sự di chuyển trên cạn
B. Động lực chính của sự di chuyển
C. Bảo vệ màng nhĩ và hướng các dao động âm thanh vào màng nhĩ
D. Bảo vệ mắt, có nước mắt để bảo vệ màng mắt không bị khô
E. Phát huy vai trò các giác quan trên đầu, tạo điều kiện bắt mồi dễ dàng
Tiết 40. Bài 40.
ĐA DẠNG VÀ ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA LỚP BÒ SÁT
ĐA DẠNG VÀ ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA LỚP BÒ SÁT
I. Đa dạng của bò sát:
Tiết 40.
Lớp Bò sát
Da khô, có vảy sừng, sinh sản trên cạn
Hàm có răng, không có mai và yếm
Hàm không có răng, có mai và yếm
Hàm ngắn, có răng nhỏ mọc trên hàm. Trứng có màng dai
Hàm rất dài, có nhiều răng lớn, nhọn sắc, mọc trong lỗ chân răng. Trứng có vỏ đá vôi bao bọc
Bộ Có vảy
Bộ Cá sấu
Bộ Rùa
Có chi, màng nhĩ rõ
Không có chi, không có màng nhĩ
Rùa núi vàng
Cá sấu xiêm
Thằn lằn bóng
R?n rỏo
Nhông Tân Tây Lan thuộc bộ Đầu mỏ
Rắn cạp nong
Thằn lằn bóng
Thạch sùng
Cá sấu xiêm
Ba ba
Cá sấu hoa cà
Cá sấu
Rùa Hồ Gươm
Bộ Có vảy
Bộ Cá sấu
Bộ Rùa
Rùa núi vàng
 Dựa vào H. 40.1, em hãy hoàn thành bảng sau:
Không
Không
Có
Hàm ngắn, răng nhỏ mọc trên hàm
Hàm dài, răng lớn mọc trong lỗ chân răng
Hàm không có răng
Có màng dai
Có vỏ đá vôi
Có vỏ đá vôi
I. Đa dạng của Bò sát:
-Trên thế gới có khoảng 6500 loài bò sát. Ở Việt Nam đã phát hiện 271 loài.
- Chúng có da khô, vảy sừng bao bọc và sinh sản ở trên cạn, chia làm 4 bộ:
+ Bộ đầu mỏ VD Nhông Tân Tây Lan
+ Bộ Có vảy VD Thằn lằn, rắn, trăn…
+ Bộ Cá sấu VD Cá sấu xiêm...
+ Bộ Rùa VD Rùa núi vàng, baba, đồi mồi, vích...
- Đa dạng và phong phú về cấu tạo, lối sống và môi trường sống .
II. Các loài khủng long:
1. Sự ra đời và thời đại phồn thịnh của khủng long:
 Bò sát cổ hình thành cách đây bao lâu?
 - Sự ra đời: Bò sát cổ hình thành cách đây khoảng 280 – 230 triệu năm.
- Thời gian phồn thịnh nhất của Khủng long gọi là thời đại Bò sát hoặc thời đại Khủng long.
 -Nguyên nhân: Do điều kiện sống thuận lợi, chưa có kẻ thù
Các loài khủng long rất đa dạng( Khủng long sấm, Khủng long
bạo chúa, Khủng long cánh, khủng long cá)
 Em hãy nêu nguyên nhân dẫn đến sự phồn thịnh của khủng long?
 Quan sát H. 40.2 nêu đặc điểm cấu tạo của khủng long cá, khủng long cánh và khủng long bạo chúa thích nghi với đời sống của chúng?
Khủng long cá dài tới 14m, chi có dạng vây cá, bơi giỏi, ăn cá, mực, bạch tuột…
Khủng long cánh. Cánh có cấu tạo như cánh dơi, biết bay và lượn, chi sau yếu, ăn cá.
Khủng long bạo chúa dài 10m, có răng, chi trước ngắn, vuốt sắt nhọn chuyên ăn thịt động vật ở cạn, là loài khủng long hung dữ nhất của Thời đại Khủng long.
2. Sự diệt vong của khủng long:
 Em hãy nêu nguyên nhân của sự diệt vong của khủng long?
-Nguyên nhân:
+ Do sự cạnh tranh của chim và thú.
+ Do sự thay đổi đột ngột của khí hậu và thiên tai, thiếu thức ăn, chỗ ở -> sự diệt vong
- Khủng long bị diệt vong cách đây khoảng 65 triệu năm.
2. CÁC LOÀI KHỦNG LONG

Tại sao nhiều bò sát cỡ nhỏ vẫn tồn tại đến ngày nay?
* Nhiều bò sát nhỏ vẫn tồn tại đến ngay nay vì:
Cơ thể nhỏ nên dễ tìm nơi trú ẩn.
Nhu cầu về thức ăn ít.
Trứng nhỏ nên an toàn.
III. Đặc điểm chung:
 Nêu đặc điểm chung của Bò sát: Môi trường sống, vảy, cổ, vị trí màng nhĩ, cơ quan di chuyển, hệ sinh dục, trứng, sự thụ tinh và nhiệt độ cơ thể.
III. Đặc điểm chung:
 Bò sát là ĐVCXS thích nghi hoàn toàn đời sống ở cạn:
- Da khô, vảy sừng khô.
- Cổ dài.
- Màng nhĩ nằm trong hốc tai.
- Có cơ quan giao phối, thụ tinh trong, trứng có màng dai hoặc vỏ đá vôi bao bọc, nhiều noãn hoàng.
- Chi yếu có vuốt sắc.
- Là động vật biến nhiệt.
- Thở hoàn toàn bằng phổi, phổi có nhiều vách ngăn.
- Tim có vách hụt ngăn tâm thất, máu nuôi cơ thể là máu pha.
IV. Vai trò:
 Em hãy quan sát các hình sau kết hợp thông tin SGK, từ đó rút ra vai trò của Bò sát?
 Lợi ích:
- Tiêu diệt sâu bọ có hại, gặm nhấm: rắn, thằn lằn...
Thằn lằn ăn sâu bọ
Rắn ăn chuột
 - Có giá trị thực phẩm: ba ba,rùa, rắn...
Rắn
Ba ba
Ba ba hầm thuốc bắc
Rượu rắn
 - Nguyên liệu dược phẩm: rượu rắn, mật trăn...
- Làm sản phẩm mỹ nghệ: da cá sấu, vảy đồi mồi...
Một số sản phẩm từ da cá sấu
Rắn cắn người
Tay nạn nhân bị rắn cắn
 Tác hại: Gây độc cho người: rắn…
- Bò sát ở địa phương em có đa dạng không?
- Em phải làm gì để bảo vệ Bò sát?
Không ăn thực phẩm có nguồn gốc từ động vật hoang dã
Không sử dụng các sản phẩm có nguồn gốc từ động vật hoang dã
Không nuôi, nhốt động vật hoang dã
Không tiếp tay cho những hành vi tàn sát, mua bán động vật hoang dã
Thông báo với các cơ quan chức năng và cùng mọi người nâng cao ý thức bảo vệ động vật hoang dã, bảo vệ môi trường sống.
EM CẦN LÀM GÌ ĐỂ BẢO VẬT ĐỘNG VẬT HOANG DÃ?
Câu 1. Đặc điểm nhận biết bộ Cá sấu là:
A. Hàm rất dài, có nhiều răng lớn, nhọn, sắc.
B. Răng mọc trong lỗ chân răng.
C. Trứng có vỏ đá vôi bao bọc.
D. Cả A, B, C đều đúng.
CỦNG CỐ
Câu 2. Đặc điểm của bộ Rùa là:
A. Hàm không có răng, có mai và yếm.
B. Hàm không có răng, không có mai và yếm.
C. Hàm ngắn, có răng nhỏ mọc trên hàm.
D. Hàm ngắn, có răng nhỏ mọc trên hàm, có mai và yếm.
Câu 3. Bộ Có vảy có đặc điểm là:
A. Hàm có răng lớn, trứng có vỏ đá vôi bao bọc.
B. Hàm không có răng, không có mai và yếm.
C. Hàm ngắn, có răng nhỏ mọc trên hàm, trứng có màng dai bao bọc.
D. Hàm dài, răng nhỏ, trứng có vỏ đá vôi bao bọc.
Câu 4. Trong các đặc điểm sau, đặc điểm nào là đặc điểm chung của Bò sát:
A. Da khô có vảy sừng.
B. Tim 4 ngăn, có vách hụt ngăn tâm thất, máu pha đi nuôi cơ thể.
C. Có giá trị thực phẩm.
D. Thụ tinh trong, trứng có vỏ bao bọc, nhiều noãn hoàng.
E. Phổi có nhiều vách ngăn.
F. Có ích cho nông nghiệp.
G. Màng nhĩ nằm trong hốc tai.
- Học bài.
- Đọc mục “Em có biết”.
- Trả lời các câu hỏi SGK Trang 133.
- Xem và chuẩn bị bài 41.
- Kẻ bảng 1, 2 SGK trang 135, 136.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
TIẾT HỌC KẾT THÚC!
KÍNH CHÚC QUÝ THẦY CÔ DỒI DÀO SỨC KHỎE.
CHÚC CÁC EM HỌC TẬP TỐT.