TRƯỜNG THCS LAO BẢO

BỘ MÔN SINH HỌC LỚP 8

Giáo viên thực hiện : Nguyễn Thị Phượng

KHỞI ĐỘNG
XEM TÌNH HUỐNG

Tiết 49.
Bài 47. ĐẠI NÃO

Đại não

Tiểu não

Não trung gian
Trụ não

Em hãy xác định vị trí của đại não?

Bài 47: ĐẠI NÃO

I. Cấu tạo của đại não.
Rãnh liên
bán cầu

Thùy
trán
Khe
não

Quan sát hình 47.1 và 47.2 để hoàn
thành bài tập điền từ trong SGK
Rãnh
đỉnh

Thùy
trán

Thùy
đỉnh

Thùy
chẩm

Rãnh thái
dương
Khúc
cuộn
não

Thùy đỉnh

Hình 47-1: Não bộ nhìn từ trên

Thùy thái
dương

Hình 47-2: Bán cầu não trái

Rãnh liên
bán cầu

Thùy trán

Khe não

Khúc cuộn
của não
Bán cầu não trái

Thùy đỉnh
Thùy chẩm

Bán cầu não phải

H47-1. Hình não bộ nhìn từ trên

Thùy đỉnh

Thùy trán

Thùy chẩm

Rãnh đỉnh
Rãnh thái
dương

Tiểu não
Thuỳ thái dương

H47-2. Bán cầu não trái

PHIẾU HỌC TẬP: NHÓM…
Hoàn thiện thông tin về cấu tạo ngoài và
trong của đại não

 Bề mặt của đại não được phủ bởi 1 lớp chất xám
làm thành vỏ não. Bề mặt đại não có nhiều nếp gấp, đó
khe
rãnh
là các………và
………làm
tăng diện tích bề mặt vỏ não
(nơi chứa thân của các nơron) lên tới 2300 đến
2500cm2. Hơn 2/3 bề mặt của não nằm trong các khe và
rãnh. Vỏ não chỉ dày khoảng 2 - 3mm, gồm 6 lớp, chủ
yếu là các tế bào hình tháp.
 Các rãnh chia mỗi nửa đại não thành các thùy.
trán và thùy……….
đỉnh.. Rãnh
Rãnh đỉnh ngăn cách thùy……..
thái dương ngăn cách thùy trán và thùy đỉnh với
thùy thái dương Trong các thùy, các khe đã tạo
……………………….
thành các hồi hay khúc cuộn não.
chất trắng trong đó chứa các
 Dưới vỏ não là ……………….
nhân nền.

Thùy trán Khe não
Thùy đỉnh
Rãnh liên
Thùy trán
bán cầu
Rãnh
Thùy
đỉnh
chẩm

Khúc
cuộn não

Thùy đỉnh
Thùy chẩm
Rãnh thái
dương

HÌNH 47.1

HÌNH 47.2

Thùy thái
dương

Đường liên
bán cầu

Chất xám
Chất trắng

Các nhân
nền
Đường
dẫn
truyền
xuống

Nơi bắt
chéo của
đường
dẫn
truyền
xuống

H47-3: Các đường dẫn truyền trong chất trắng của đại não

Sau khi bị tai biến
mạch máu não

Người bỗng nhiên
mất trí nhớ

Sau khi bị chấn
thương sọ não

Sau khi bị viêm
màng não

Ng­ười thanh
niên bị liệt

Chân không cử
động được, nói
ngọng...

II. SỰ PHÂN VÙNG CHỨC NĂNG CỦA ĐẠI NÃO:
Vùng vận động
3 Vùng cảm giác
Vùng
Rãnh
5
4
vận
đỉnh
động
Thùy đỉnh
ngôn
ngữ
7
Vùng hiểu
Thùy
chữ viết
trán
Thùy
chẩm
Rãnh thái
dương
8
1

Vùng thị giác

8
Vùng vị giác

Thùy thái
dương

6
Vùng hiểu
tiếng nói
2
Vùng thính giác

II. SỰ PHÂN VÙNG CHỨC NĂNG CỦA ĐẠI NÃO:
HOẠT ĐỘNG THEO CẶP:
Quan sát hình, đọc phần thông tin sgk cho biết:
- Các vùng chức năng của đại não có ở người và
động vật.
- Các vùng chức năng chỉ có ở người.

II. SỰ PHÂN VÙNG CHỨC NĂNG CỦA ĐẠI NÃO:
* Võ đại não có nhiều vùng mỗi vùng có tên gọi và
chức năng riêng:
- Các vùng chức năng có ở người và động vật:
+ Vùng cảm giác, 3
+ Vùng vận động. 4
+ Vùng thị giác. 1
+ Vùng thính giác. 2
+ Vùng vị giác. 8
- Các vùng chức năng chỉ có ở người :
+ Vùng vận động ngôn ngữ (vùng nói, vùng viết). 5
+ Vùng hiểu tiếng nói. 6
+ Vùng hiểu chữ viết. 7

So sánh đại não người có đặc điểm gì tiến hóa
hơn não thú?

- Khối lượng não của người lớn hơn các động vật
khác thuộc lớp thú.
- Vỏ não có nhiều khe và rãnh làm tăng diện tích bề
mặt não (khối lượng chất xám lớn hơn)
- Các vùng chức năng đại não ở người có thêm
vùng vận động ngôn ngữ (vùng nói, vùng viết). vùng
hiểu tiếng nói, vùng hiểu chữ viết.

Bài 47: ĐẠI NÃO

Hành động khi tham gia giao thông mà không đội
mũ bảo hiểm là đúng hay sai? Vì sao?

Chấn thương sọ não

Tai biến mạch máu não

Viêm màng não

Tai biến mạch máu não

Là học sinh chúng
ta cần làm gì để bảo
vệ bộ não?

LUYỆN TẬP
Câu 1: Các nếp nhăn trên vỏ đại não
có chức năng gì?
   A. Giảm thể tích não bộ
   B. Tăng diện tích bề mặt
   C. Sản xuất nơron thần kinh
   D. Giảm trọng lượng của não

ĐỘI MŨ CHO CON
TRỌN TÌNH BA MẸ

Câu 2: Vì sao con người có thể sử dụng ngôn
ngữ để giao tiếp?
   A. Não bộ người có vùng vận động ngôn
ngữ và vùng hiểu tiếng nói, chữ viết.
   B. Do đặc tính của bộ linh trưởng
   C. Cơ mặt người tiến hóa hoạt động linh
hoạt
   D. Não bộ người có đủ vùng vận động và
vùng cảm giác

Hướng dẫn về nhà:

 Học bài và làm bài sgk
 Đọc mục em có biết?
h
n
i
s
h
n
i
k
n
ầ
th
ệ
H
:
8
4
i
 Chuẩn bị trước bà
dưỡng
ạ
x
n
ả
h
p
g
n
u
c
n
ầ
h
p
 Xem lại các thành

Phát hiện vui

Kiểm tra, đánh giá.

1. Quan sát 2 hình sau, so sánh để tìm điểm
tiến hoá của đại não ở người so với thú?

a) Cấu tạo ngoài:
- Rãnh liên bán cầu chia
đại não làm hai nửa: Bán
cầu não phải và bán cầu
não trái
- Rãnh đỉnh, rãnh thái
dương chia mỗi bán cầu
làm bốn thuỳ: thùy trán,
thùy đỉnh, thùy chẩm, thùy
thái dương.
- Các khe và rãnh tạo thành
khúc cuộn não làm tăng
diện tích bề mặt vỏ não.

b) Cấu tạo trong:
- Chất xám (ngoài) làm
thành vỏ não là trung tâm
của các phản xạ có điều
kiện
- Chất trắng (trong) nằm
dưới vỏ não là những
đường thần kinh nối các
vùng vỏ não với nhau và
nối với các phần dưới
của hệ thần kinh. Trong
chất trắng còn có các
nhân nền.

Cá nhân quan sát hình 47.1- 47.3 để hoàn thành
bài tập điền từ trong SGK tr 148.
 Bề mặt của đại não được phủ bởi 1 lớp chất xám làm
thành vỏ não. Bề mặt đại não có nhiều nếp gấp, đó là
các………và ………làm tăng diện tích bề mặt vỏ não (nơi
chứa thân của các nơron) lên tới 2300 - 2500cm2. Hơn 2/3
bề mặt của não nằm trong các khe và rãnh. Vỏ não chỉ dày
khoảng 2- 3mm, gồm 6 lớp, chủ yếu là các tế bào hình tháp.
 Các rãnh chia mỗi nửa đại não thành các thùy. Rãnh
đỉnh ngăn cách thùy…….. và thùy……… Rãnh thái dương
ngăn cách thùy trán và thùy đỉnh với ……………………….
Trong các thùy, các khe đã tạo thành các hồi hay khúc
cuộn não.
 Dưới vỏ não là………………. trong đó chứa các nhân nền.

II. SỰ PHÂN VÙNG CHỨC NĂNG CỦA ĐẠI NÃO:
Vùng vận động
3 Vùng cảm giác
Vùng
Rãnh
5
4
vận
đỉnh
động
Thùy đỉnh
ngôn
ngữ
7
Vùng hiểu
Thùy
chữ viết
trán
Thùy
chẩm
Rãnh thái
dương
8
1

Vùng thị giác

8
Vùng vị giác

Thùy thái
dương

6
Vùng hiểu
tiếng nói
2
Vùng thính giác

 Chấp hành luật an toàn giao
thông, tham gia giao thông
phải đội mũ bảo hiểm…
 Tiêm ngừa phòng chống
bệnh viêm màng não.
 Tránh đùa giỡn gây thương
tích ảnh hưởng đến não.
 Không sử dụng các chất
kích thích, ma túy ảnh hưởng
đến não
 Tránh nơi có tiếng ồn, đặc
biệt không chơi game để bảo
vệ bộ não của chúng ta…