Lyện từ và câu

DANH TỪ

CẢ LỚP NGHE BÀI HÁT
“EM YÊU TRƯỜNG EM”
Ghi nhanh ít nhất 5 sự vật được kể đến
trong bài hát hoặc con quan sát được
trong clip

KHỞI ĐỘNG

Trường, cô giáo, bạn, sách, bàn, ghế, Bác Hồ, bút,
mực, cúc, huệ, cây xanh, chim,lá cờ, bảng, phấn,…

Gọi tên các sự vật có trong hình sau:

ĐÈN ÔNG SAO

NGÔI NHÀ

mèo

cô giáo, học sinh

dừa

đồng hồ

- Người: ông, bà, cha, mẹ,

TÌM
CÁCTỪ
TỪ
DANH
CHỈ SỰ VẬT:

cô giáo, bộ đội, công an,…
- Đồ vật: bút, thước, vở,
- Vật nồi, chén, chổi, ly, muỗng,..

- Hiện tượng thiên nhiên

mưa, bão, sấm, gió, nắng,
lũ lụt, gió mùa ...

- Con vật: chó, mèo, chim, thỏ,
sóc, chuột, muỗi….
- Cây cối: bàng, xoài, cam,
chuối, rau muống, hoa hồng….

Vậy danh từ là những từ như thế nào?

Danh từ là những từ chỉ sự vật như:

Người
Vật (đồ vật, con vật, cây cối...)
Hiện tượng:

I. Nhận xét
1. Tìm các danh từ trong đoạn thơ sau:
Mang theo truyện cổ tôi đi
Nghe trong cuộc sống thầm thì tiếng xưa
Vàng cơn nắng, trắng cơn mưa
Con sông chảy có rặng dừa nghiêng soi
Đời cha ông với đời tôi
Như con sông với chân trời đã xa
Chỉ còn truyện cổ thiết tha
Cho tôi nhận mặt ông cha của mình.
Lâm Thị Mỹ Dạ

I. Nhận xét
1. Tìm các danh từ trong đoạn thơ sau:
2. Xếp các từ em mới tìm được vào nhóm thích hợp :
Mang theo truyện cổ tôi đi
Nghe trong cuộc sống thầm thì tiếng xưa
Vàng cơn nắng, trắng cơn mưa
Con sông chảy có rặng dừa nghiêng soi
Đời cha ông với đời tôi
Như con sông với chân trời đã xa
Chỉ còn truyện cổ thiết tha
Cho tôi nhận mặt ông cha của mình.
Lâm Thị Mỹ Dạ

Từ chỉ người: ông cha, cha ông
Từ chỉ vật: sông, dừa, chân trời
Từ chỉ hiện tượng: mưa, nắng
Từ chỉ đơn vị: con, cơn, rặng
Từ chỉ khái niệm: truyện cổ, đời, cuộc sống

Rặng dừa

Chân trời

cơn mưa

Dòng sông

II. Ghi nhớ.
* Danh từ là gì?
* Danh từ là những từ chỉ sự vật( người, vật, hiện tượng,
khái niệm hoặc đơn vị).
* Danh từ chỉ khái niệm: biểu thị những cái chỉ có trong nhận
thức của con người, không có hình thù, không có cảm nhận bằng
giác quan, không chạm vào hay ngửi, nếm, nhìn… được.
VD: truyện cổ; xưa; đời, cuộc sống,…
* Danh từ chỉ đơn vị: biểu thị những đơn vị được dùng để
tính đếm sự vật
VD: mưa tính bằng cơn; dừa tính bằng rặng hay cây…

thành ba
ba nhóm
nhóm cho phù
Bài 1. Xếp những từ sau thành
phù hợp
hợp :
sách, bút, gió Lào, mẹ, cha, mưa Ngâu, vở, anh chị, quần
áo, cô giáo, động đất, bộ đội, hạn hán khăn đỏ.

Từ chỉ người
mẹ, cha, anh chị,
cô giáo, bộ đội

Từ chỉ vật
sách, bút, vở,
quần áo, khăn đỏ

Từ chỉ hiện tượng
Gió lào, mưa Ngâu,
động đất, hạn hán

Bài 2. Viết tiếp vào chỗ trống năm từ ngữ chỉ người
theo nghề nghiệp: giáo viên, thợ xây, ….
- kỹ sư, bác sĩ, y sĩ, công nhân, nông dân, diễn viên, ……

Cho các từ: ý thức, mét, xã, ý nghĩa, lít, tinh thần,
cái, tình bạn, viên, đạo đức, phường, thái độ
Xếp các từ trên vào 2 nhóm sau:
DANH TỪ CHỈ ĐƠN VỊ

mét, xã, cái, viên,
phường, lít

DANH TỪ CHỈ KHÁI NIỆM

ý thức, ý nghĩa, tinh
thần, tình bạn, thái độ,
đạo đức

III. Luyện tập

Tìm danh từ chỉ khái niệm trong các số danh từ được in
nghiêng dưới đây.
Một điểm nổi bật trong đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí
Minh là lòng thương người … Chính vì thấy nước mất,
nhà tan… mà Người đã ra đi học tập kinh nghiệm của
cách mạng thế giới để về giúp đồng bào.
* Các danh từ chỉ khái niệm: điểm; đạo đức; kinh
nghiệm; cách mạng.

Bài 3. Đặt 2 câu với danh từ chỉ hiện tượng
em vừa tìm được ở bài tập 1.
- ……
- …….

Câu 1
“giáo viên” là danh từ chỉ….

A. người
B. vật
C. hiện tượng

Đáp án:

A

HÕt
giê
31245

Câu 2
“gió” là danh từ chỉ….
A. vật
B. hiện tượng
C. người

Đáp án:

B

HÕt
giê
31245

Câu 3
Hoa hồng đẹp lắm!
Danh từ trong câu trên là:
A. hoa hồng
B. đẹp
C. lắm

Đáp án:

A

HÕt
giê
31245

Ô chữ kỳ diệu
1
2
3
4
5
6

D A
C Ô N G A N
N Ó N
C H Ớ P
T Ổ
G Ừ N G

Từ
có
chữ
cái,
chỉ
đơn
vịbảo
chia
nhỏ
trong
lớp
Từ
Từ
có
chữ
cái,
chỉ
hiện
loại
củ
tượng
có
vị
vệthời
cay
an
ninh,
dùng
trật
làm
ra
Từcó
có64232chữ
chữcái,
cái,chỉ
chỉngười
đồ
dùng
để
đội
trên
bộ vật
phận
bài
tiếttiết
mồxảy
hôi
để
tiện
hoạt,
học
tập?
mứt
khi
tựsinh
trong
trời
xóm
cólàng?
ngày
giông?
tết?
đầu
che
nắng,
che
mưa?
trên
cơ
thể
người?

Ghi nhớ

Danh từ là gì?

Danh từ là những từ chỉ sự vật (người, vật,
hiện tượng).