Kiểm tra bài cũ
Hoàn thành sơ đồ phản ứng sau:
CO2
(1)
(2)
(3)
(4)
+HCl
Gọi tên A
1-clo-1-phenyletan
(1-cloetylbenzen)
1
2
BÀI 46:
A . DẦU MỎ
I - TRẠNG THÁI THIÊN NHIÊN, TÍNH CHẤT VẬT LÍ VÀ THÀNH PHẦN CỦA DẦU MỎ

1. Trạng thái thiên nhiên và tính chất vật lí
Dầu mỏ là hỗn hợp lỏng, sánh, màu xẫm.
Có mùi đặc trưng, nhẹ hơn nước và không tan trong nước.
Dầu mỏ khai thác từ các mỏ dầu dưới lòng đất
Dầu mỏ là gì nhỉ?
Nó ra sao ha?
Ở đâu có dầu mỏ?
Con đường vận chuyển dầu
MỘT SỐ NƯỚC CÓ TRỮ LƯỢNG DẦU MỎ CAO TRÊN THẾ GIỚI(KHỐI OPEC)
1. Iran 4. ?r?p Saudi 7. Libia 10. Nigi�ria 13.Indonesia
2. Irac 5. Ar?p 8. Venezuela 11. Ecuador
3. Kuwait 6. Qatar 9. Angi�ria 12. Gabon
Mô hình túi dầu
Khí đồng hành(khí mỏ dầu)
Lớp dầu lỏng
Lớp nước nặng
Dàn khoan dầu ở VN
Giàn khoan Vũng Tàu
Giàn khoan Bạch Hổ
Dàn khoan dầu ở VN
Giàn khoan Đại Hùng
Giàn khoan Rạng Đông
Dàn khoan dầu ở VN
Mỏ Sư Tử Vàng
Giàn khoan Sư Tử Đen
Gian khoan dầu Bạch Hổ
Thành phần các hợp chất phức tạp và khác nhau.
Thành phần các nguyên tố thường như nhau:
83-87% C ; 11-14% H, 0,01-7% S , 0,01-7% O,
0,01-2% N
2. THÀNH PHẦN HÓA HỌC
Dầu mỏ là hỗn hợp phức tạp gồm
Dẩu mỏ là môt hỗn hợp phức tạp. Nhưng nhu cầu sử dụng từng chất riêng biệt thì làm sao?
Để tách riêng các chất ra, các em có đề xuất phương pháp nào không?
Nhà máy lọc dầu
1. Chưng cất dưới áp suất thường
2. Chưng cất dưới áp suất cao
3. Chưng cất dưới áp suất thấp
Mô hình chưng cất phân đoạn
II – CHƯNG CẤT DẦU MỎ
a. Chưng cất phân đoạn trong phòng thí nghiệm
H2O
H2O
Hỗn hợp chất cần phân tách
Cột cất phân đoạn
Nhiệt kế
ống sinh hàn
Chưng cất phân đoạn dầu mỏ
Chưng cất dưới áp suất thấp lấy nguyên liệu cho crackinh, dầu nhờn, parafin, nhựa rải đường
> 30
Cặn mazut
>4000C
Sản xuất dầu nhờn, làm nguyên liệu cho Crackinh
21 – 30
Pđ dầu nhờn
350-4000C
Tách tạp chất chứa S, dùng làm nhiên liệu cho động cơ diezen.
16 – 21 Pđ dầu diezen
250-3500C
Tách tạp chất chứa S, dùng làm nhiên liệu phản lực, nhiên liệu thắp sáng, đun nấu…
10 – 16
Phân đoạn dầu hỏa
170-2700C
Chưng cất dưới áp suất cao, tách phân đoạn C1-C2, C3-C4 khỏi phân đoạn lỏng(C5-C10)
1 – 10
Phân đoạn khí và xăng
<1800C
Hướng xử lý tiếp theo
Số ng tử C trong phân tử
Nhiệt độ sôi
2. Chưng cất phân đoạn dưới áp suất cao
Phân đoạn sôi ở nhiệt độ <1800C được chưng cất tiếp dưới áp suất cao. Ta tách được phân đoạn C1-C2, C3-C4 dùng làm nhiên liệu khí hoặc khí hóa lỏng hoặc dẫn sang nhà máy sản xuất hóa chất.
Phân đoạn lỏng (C5-C6) gọi là ete dầu hỏa được dùng làm dung môi hoặc nguyên liệu cho nhà máy hóa chất.
Phân đoạn(C6-C10) là xăng, nhưng thường có chất lượng thấp nên phải qua chế hóa bằng phương pháp Rifominh.
Nén các chất trong phân đoạn khí và xăng
Cặn mazut
Phân đoạn linh động
Dùng cho Crackinh
Dầu nhờn
Vazơlin
Parafin
Atphan
3. Chưng cất dưới áp suất thấp (Áp dụng cho phân đoạn sôi t0>3500C)
(dùng bôi trơn máy)

(dùng trong y học)

(dùng làm nến)
(dùng rải đường)

Cặn mazut là hỗn hợp nhớt đặc, màu đen
Sản phẩm trong các phân đoạn chưng cất đã đáp ứng đủ nhu cầu sử dụng của con người hay chưa?
CHƯA
VẬY ĐỂ ĐÁP ỨNG NHU CẦU ĐÓ, TA CẦN LÀM GÌ?
Ta phải sử dụng phương pháp hóa học xử lí tiếp
Chưng cất dầu mỏ có làm thay đổi cấu tạo hóa học của các chất không?
KHÔNG
III. CHẾ BIẾN DẦU MỎ BẰNG PHƯƠNG PHÁP HÓA HỌC
Định nghĩa: là biến đổi cấu tạo hóa học các hidrocacbon của dầu mỏ
Mục đích:
Đáp ứng nhu cầu về số, chất lượng xăng làm nhiên liệu.
Đáp ứng nhu cầu về nguyên liệu cho công nghiệp hóa chất
Chỉ số octan là thước đo chất lượng của xăng. Chỉ số octan càng cao thì xăng càng tốt.
Chỉ số octan giảm theo trật tự:
Aren > Anken nhánh > Ankan nhánh > Cicloankan nhánh > Anken không nhánh > cicloankan không nhánh > Ankan không nhánh
2,2,4-trimetylpentan(gọi là isooctan) có chỉ số octan 100
n-heptan có chỉ số octan 0
Xăng có chỉ số octan là a :chứa a% thể tích isooctan và (100-a)% n-heptan.
Ví dụ: xăng có chỉ số octan là 85, tức có 85% isooctan về thể tích và 15% n-heptan về thể tích
Vậy những phương pháp hóa học nào được sử dụng để chế hóa dầu mỏ ?
Rifominh
Rifominh là quá trình dùng xúc tác và nhiệt biến đổi cấu trúc của hidrocacbon từ không nhánh thành phân nhánh, từ không thơm thành thơm.
2,4-dimetylpentan
metylxiclohexan
Tách hidro chuyển ankan thành aren.

Chuyển ankan mạch thẳng thành ankan mạch nhánh và xicloankan.

Tách hidro chuyển cicloankan thành aren.
5000C
20-40atm
Pt, Pd,Ni,…
(Trên chất mang là
Nhôm oxit hay
Nhôm silicat)
C7-C11
C6-C7
C8
RIFOMINH
XĂNG:
C5-C11(ankan nhánh
Cicloankan, aren nên
chỉ số octan cao hơn)
Benzen:

Toluen:
xilen

stiren
2. Crackinh
Định nghĩa: Crackinh là quá trình bẻ gãy phân tử hidrocacbon mạch dài thành các phân tử hidrocacbon mạch ngắn hơn nhờ tác dụng của nhiệt (crackinh nhiệt) hoặc của xúc tác và nhiệt(crackinh xúc tác)
a. Crackinh nhiệt: nhằm tạo ra eten, propen, buten và penten dùng làm monome để sản xuất polime.
b. Crackinh xúc tác: nhằm chuyển hidrocacbon mạch dài của các phân đoạn có nhiệt độ sôi cao thành xăng nhiên liệu.

Crackinh là gì?
700 – 9000c
CRĂCKINH NHIỆT
400- 5000C
Aluminosilicat
(75 – 90% SiO2,
10 – 25% Al2O3) + HF
C21 – C35
CRACKINH XÚC TÁC
Khí Crackinh : C1 – C4
Xăng: C5 – C11 , hàm lượng ankan có nhánh,
cicloankan và aren cao nên chỉ số octan cao
Kerosen: C10 – C16 và diezen : C16 – C21
Khí , dầu
Ankan dùng làm nhiên liệu cho crackinh
Sán phẩm khác
Xăng có chỉ số octan cao
Anken
Sản phẩm chủ yếu
To thấp:400-500oC
Xúc tác: Aluminosilicat+ HF
Nhiệt độ cao:
700 – 900oC
Điều kiện tiến hành
Chuyển hidrocacbon mạch dài(tso cao) thành xăng nhiên liệu
Tạo anken , làm monome để sản xuất polime
Mục đích chủ yếu
Crackinh xúc tác
Crackinh nhiệt
Qua bài học các em đã nắm được những gì?
1. Chọn phát biểu sai
(có thể có nhiều lựa chọn)
a) Dầu mỏ là một hợp chất hidrocacbon
c) Dầu mỏ là một hỗn hợp chứa chủ yếu
Hidrocacbon. Có thành phần các hợp chất xác định
b) Dầu mỏ là một hỗn hợp hidrocacbon
Có thành phần các hợp chất không xác định
d) Trong dầu mỏ nguyên tố C
chiếm tỉ lệ cao nhất.
Sự lựa chọn hoàn hảo
Tiếc cho bạn quá!!!!!
Chưa chính xác rồi
2. Để chưng cất các chất ra khỏi nhau.Phải tuân thủ nguyên tắc nào?
Nhiệt độ nóng chảy của các chất phải chênh lệch nhau
b. Nhiệt độ sôi của các chất phải chênh lệch nhau
c. Các chất phải không hòa tan trong nhau
d. Các chất phải không là đồng đẳng của nhau.
Sai rồi
Chính xác
Sai rồi
Sai rồi
3. Hãy nối các câu sau thành một phát biểu đúng
A. Chưng cất dưới áp suất cao để xử lí tiếp …
B. Chưng cất dưới áp suất thấp để xử lí tiếp …
1. Cặn Mazut.
2. Phân đoạn dầu diezen.
3. Phân đoạn khí và xăng.
4. Phân đoạn dầu nhờn.
Bảng tổng hợp giá bán lẻ xăng tại các thời điểm:
PHƯỚC HÀ - T.T.
Theo VietNamNet, VnExpress
Các em có biết
Tetraetyl chì Pb(C2H5)4 trước kia dùng chống kích nổ trong xăng nhưng gây ô nhiễm môi trường
Giá dầu giảm nhẹ song vẫn trên ngưỡng 58 USD/thùng ngày 05/02
Những nguồn năng lượng có thể thay thế dầu mỏ
Dầu mỏ có phải là nguồn tài nguyên vô tận không?