Bài 3: Hướng dẫn thực hiện sách giáo khoa Địa lí lớp 11

Mục tiêu
Giáo viên cần:
Nắm vững và trình bày được hệ thống cấu trúc và đặc điểm cấu trúc của SGK
So sánh được mức độ phân hoá về thời lượng dạy học giữa SGK theo chương trình chuẩn và theo chương trình nâng cao.
Nắm vững và trình bày được các nội dung chính của SGK; So sánh được các điểm giống, khác nhau về nội dung giữa SGK cũ với SGK chuẩn, SGK nâng cao
Mục tiêu

5. Biết mức độ phân hoá kiến thức, kĩ năng theo yêu cầu của chương trình chuẩn, chương trình nâng cao thể hiện trong các SGK
6. Xác định được các nội dung kiến thức, kĩ năng mới và khó
7. Nắm vững mối liên hệ giữa kênh hình trong SGK với các yêu cầu dạy học theo chương trình, SGK mới.
8. Xác định được nội hàm của các câu hỏi giữa bài và bài tập thực hành.
9. Đánh gía được mức độ khó, phức tạp của các câu hỏi.

II. Tài liệu nguồn và công cụ hỗ trợ học tập

Chương trình GDPT môn Địa lí lớp 11
SGK chuẩn và SGK nâng cao
Các phiếu hoạt động cho nhóm
Giấy trong, bút viết, kẹp và dây treo
III. Quá trình thực hiện

Hoạt động 1 : Tìm hiểu cấu trúc Sách Giáo khoa

Thời lượng hoạt động: 45 phút


Phương thức hoạt động: Hoạt động nhóm với các phiếu hoạt động.
Nội dung hoạt động
Anh/ Chi hãy dựa vào chương trình, SGK Địa lí (sách nâng cao, sách chuẩn), điền vào các ô trống trong sơ đồ dưới đây các nội dung thích hợp.

Thông qua sơ đồ đã được hoàn thiện, nhận xét cấu trúc SGK, từ đó nêu thành các đặc điểm của cấu trúc.

Chứng minh sự phân hóa trình độ được thể hiện trong cấu trúc SGK

Nếu phân loại bài theo nội dung truyền thụ kiến thức, hình thành kĩ năng mới, có thể phân ra thành những dạng, loại bài nào, về PPDH cho mỗi loại, dạng bài cần lưu ý những điểm gì, tại sao?

Các ý kiến thắc mắc cần trao đổi, thảo luận với đồng nghiệp?

1. Thông tin phản hồi cho Hoạt động1:
1. 1. Phân loại bài theo nội dung truyền thụ kiến thức, hình thành kĩ năng mới, có thể phân ra thành những dạng, loại bài ghi trong sơ đồ sau:
1. 2. Phân loại bài theo thời lượng dạy học:

a) Dạy về khu vực:
- 4-5 tiết:
+ EU (chuẩn/ nâng cao = 4/5)
+ Khu vực Đông Nam á (chuẩn/ nâng cao = 4/5)
1 tiết: : + Châu Phi, Mĩ la tinh (chuẩn/ nâng cao = 1/1)
<1 tiết: Tây Nam á, Trung á (chuẩn/ nâng cao = 0,5/1)

b) Dạy về quốc gia:
- <1 tiết: I-xra-en, Pa-let-xtin
- 1 tiết: Đức, Pháp
- 2 tiết: Bra-xin ( 0/2)Ai Cập (0/2), Ô-xtrây-li-a (2/2)
- 3-4 tiết: ấn Độ (0/3), các nước: Hoa Kì, LB Nga, Nhật Bản, Trung Quốc
1. 3. Phân loại bài dựa vào mục đích dạy học:

Bài truyền thụ kiến thức mới

Bài thực hành

Bài ôn tập, tổng kết

Bài kiểm tra, đánh giá
Hoạt động 2 : So sánh nội dung kiến thức giữa các sách giáo khoa

Thời lượng hoạt động: 01 giờ
Phương thức hoạt động: Hoạt động cá nhân/ nhóm. Tổng số 16 bài có thể chia 4 nhóm, mỗi nhóm nghiên cứu 04 bài và thực hiện theo phiếu sau:
Nội dung
Anh/ Chị hãy dựa vào SGK Địa lí
(sách nâng cao + sách chuẩn + SGK cũ),

1. Đánh dấu X vào vào các ô trống trong bảng so sánh sao cho hợp lí
2. Rút ra các nội dung :
- SGK mới có, SGK cũ không có
- SGK cũ có, SGK mới đã cắt bỏ
- SGK nâng cao có, SGK chuẩn không có
3. Nhận xét về mức độ phân hóa giữa SGK chuẩn và SGK nâng cao.
4. Xác định nội dung kiến thức nào là khó đối với học sinh (điền chữ K vào đầu dòng đã xác định), PPDH cần phải như thế nào, tại sao?
5. Các ý kiến thắc mắc cần trao đổi, thảo luận.
6. Trao đổi với đồng nghiệp về ý kiến của cá nhân.
Đánh dấu X vào vào các ô trống trong bảng so sánh sao cho hợp lí
2. Thông tin phản hồi hoạt động 2
Xem thông tin phản hồi từ trang 77 đến trang 87
Tổng quát


Tổng quát



Tổng quát
Một số nội dung mới rõ nét
Sự tương phản về một số khía cạnh xã hội của các nhóm nước
Nền kinh tế tri thức
Xu hướng khu vực hóa
Dân số, môI trường, một số vấn đề khác
Những cơ hội và thách thức của toàn cầu hóa đối với các nước đang phát triển
Một số vấn đề của: châu Phi, Mĩ la-tin, Tây Nam á, Trung á
Nhà nước I-xra-en và nhà nước Pa-le-xtin
Liên minh Châu Âu
CHLB Đức
GDP, xuất nhập khẩu của LB Nga
Xuất, nhập khẩu, kinh tế đối ngoại của Nhật Bản
Sự thay đổi KT Trung quốc qua GDP, giá trị xuất, nhập khẩu, nông sản; quan hệ kinh tế TQ-VN
Cơ cấu kinh tế của ấn độ
Khu vực Đông Nam á
Ôt-xtrây-li-a
Ai Cập


Tổng quát
Hoạt động 3: Tìm hiểu mối liên hệ giữa kênh hình với các yêu cầu dạy học theo chương trình, SGK mới

Thời lượng hoạt động: 1giờ
Phương thức hoạt động: Hoạt động cá nhân/ nhóm.
Tổng số 16 bài có thể chia 4 nhóm, mỗi nhóm nghiên cứu 04 bài theo mẫu phiếu sau:
Hoạt động 3:
Yêu cầu
Dựa vào SGK Địa lí (sách nâng cao, sách chuẩn), phân tích yêu cầu của các câu hỏi và đánh dấu X vào ô trống lựa chọn.
Xác định các câu hỏi khó và đề xuất PPDH tương ứng để HS có thể trả lời được?
Khi dạy HS liên quan đến các câu hỏi nhiều yêu cầu thì GV cần lưu ý những điểm gì, tại sao, nêu ví dụ về một vài trường hợp?
Chứng minh các câu hỏi trong SGK cũng thể hiện sự phân hoá trình độ giữa chương trình chuẩn và chương trình nâng cao?
Các ý kiến thắc mắc cần trao đổi, thảo luận trong nhóm
Thông tin phản hồi cho
hoạt động 3

Thông tin phản hồi cho
hoạt động 3
L oại câu hỏi có từ 3 yêu cầu trở lên: 10
L oại câu hỏi có từ 2 yêu cầu trở lên: 30
Loại câu hỏi có 5 yêu cầu:1 (Bài thực hành về Ôt-xtrây-li-a)



Thông tin phản hồi cho
hoạt động 3

Các câu hỏi yêu cầu HS nhận xét liên quan đến bản đồ và phân bố

Nhận xét sự phân bố các nước và vùng lãnh thổ theo GDP bình quân theo đầu người
Nêu đặc điểm khí hậu và cảnh quan của châu Phi
Mĩ la tinh có những cảnh quan và tài nguyên KS gì?
Hãy xác định vị trí các quốc gia của khu vực Tây Nam á
Trung á có những quốc gia nào, Vị trí địa lí và lãnh thổ của khu vực có đặc điểm gì

Vị trí địa lí của Hoa kì có những thuận lợi gì trong PT KT
Nhận xét sự phân bố dân cư của Hoa kì
So sánh GDP của Hoa kì với TG và một số châu lục
Trình bày sự phân bố sản xuất một số nông sản chính của Hoa kì

Lập bảng, điền thông tin khai thác từ bản đồ
Xác định các nước gia nhập EU tại các thời điểm
Các nước trong EU đã hợp tác với nhau như thế nào trong GTVT
Vì sao các nước EU phát triển các liên kết vùng
Việc hợp tác đem lại các lợi ích gì
Xác định các trung tâm CN và các ngành CN
Thông tin phản hồi cho
hoạt động 3
Các câu hỏi yêu cầu HS nhận xét liên quan đến bản đồ và phân bố
Nêu sự phân bố SX NNLB Nga giáp với quốc gia và đại dương nào?
Tài nguyên KS của LB Nga thuận lợi PT những ngành CN nào
Người dân LB Nga sống chủ yếu ở những vùng nào, điều đó có thuận lợi, khó khăn gì đối với PTKT
Cây LT, cây CN, của LB Nga trồng ở đâu, tại sao-
Rừng của LB Nga trồng ở đâu, tại sao

Nêu đặc điểm địa hình, sông ngòi, bờ biển của Nhật Bản
Nhận xét về mức độ tập trung và đặc điểm phân bố CN Nhật
Xác định các trung tâm CN và các ngành CN của mỗi trung tâm

Giải thích sự phân bố dân số TQ
Nhận xét sự phân bố một số ngành CN của TQ
Phân tích tác động của ĐKTN, KT-XH tới sự phân bố này
Nhận xét sự phân bố cây lương thực, cây CN và một số gia súc
vì sao có sự khác biệt trong phân bố giữa miền Đông và miền Tây
Nhận xét và giải thích sự phân bố CN của TQ


Thông tin phản hồi cho
hoạt động 3
Các câu hỏi yêu cầu HS nhận xét liên quan đến bản đồ và phân bố địa lí


ĐNA tiếp giáp với biển và đại dương nào
Nêu ý nghĩa của biển đối với sự PTKT
Xác định các quốc gia ĐNA lục địa, ĐNA biển đảo
Việc PTGT theo hướng Đ-T của ĐNA lục địa có thuận lợi và khó khăn gì?
Xác định các vùng trồng lúa nước chủ yếu của ĐNA

ô thông tin: Viết báo cáo về Ô-xtrây-li-a