Để đổi xung đa hài đối xứng thành xung đa hài không đối xứng bằng cách thay trị số điện dung của một trong hai tụ điện C1, C2 sẽ tạo ra xung đa hài không đối xứng. Quá trình tạo xung ra như thế nào? Ta nghiên cứu bài thực hành 12 bằng cách quan sát vào hai đèn LED.
GV: Hoàng Trọng Nguyên
Trường PTTH Việt Đức
KÍNH CHÀO QUÍ THẦY CÔ VÀ CÁC EM HỌC SINH
Bài 12: THỰC HÀNH
ĐIỀU CHỈNH CÁC THÔNG SỐ CỦA MẠCH TẠO XUNG ĐA HÀI DÙNG TRANZITO
I – GIỚI THIỆU SƠ ĐỒ MẠCH IN, CÁC LINH KIỆN VÀ VỊ TRÍ LẮP LINH KIỆN TRONG MẠCH TẠO XUNG ĐA HÀI:
Sơ đồ mạch in
Các điện trở R3 , R4 , các tụ điện C1 , C2 có thể thay thế bằng điện trở và tụ điện khác.
Các linh kiện khác hàn cố định trên bản mạch.
+ VCC – Dương nguồn , GND – Âm nguồn
- Trạng thái thứ nhất giả thiết Ic1 > Ic2 thì T1 thông bão hoà và T2 khoá lại trạng thái cân bằng thứ nhất tạo xung ra.
- Trạng thái thứ hai C1 phóng điện, C2 nạp điện đi qua T1 đang thông ,các cực bazơ của T1 và T2 biến đổi làm cho T1 bị khoá và T2 được thông trạng thái cân bằng thứ hai tạo xung ra.
- Khi T2 thông, C2 phóng điện qua T2 ,C1 sẽ nạp điện qua T2. Quá trình trên làm cho T2 đang thông bị khoá lại và T1 đang khoá được thông kết quả trở lại trạng thái thứ nhất , quá trình được tiếp diễn luân phiên nhau để tạo xung ra.
Nguyên lí làm việc:
Một số loại tranzitor.
Một số linh kiện trong mạch tạo xung đa hài.
Một số loại điện trở vòng màu.
Một số loại LED.
Một số tụ phân cực ( tụ hoá ).
Phân chia thành 6 nhóm, học sinh thực hành theo sự hướng dẫn của giáo viên.
Để mạch tạo xung hoạt động ta phải nối mạch tạo xung qua mạch nguồn điện một chiều hoặc dùng 3 viên pin 1,5 V mắc nối tiếp.
II - TỔ CHỨC THỰC HÀNH:
Bước 1: Cấp nguồn cho mạch hoạt động, sau đó quan sát và đếm số lần sáng của LED trong khoảng 30 giây. Ghi kết qủa vào bảng mẫu báo cáo.
Bước 2: Cắt nguồn, gắn 2 tụ điện vào song song với 2 tụ điện trong mạch sau đó cấp nguồn và đếm số lần sáng của LED trong 30 giây.
Bước 3: Cắt nguồn và tháo bỏ một trong 2 tụ điện vừa lắp vào, sau đó đóng điện và đếm số lần sáng của hai LED ghi vào mẫu báo cáo.
Do điều kiện thiết bị thực hành chưa có, chúng ta sử dụng phần mềm Crocphys.exe để thực hành.
IV - TỔNG KẾT, ĐÁNH GIÁ KẾT QỦA THỰC HÀNH:
III - KẾT THÚC THỰC HÀNH:
Giáo viên thu hồi đầy đủ dụng cụ, vật liệu của từng nhóm HS
Học sinh hoàn thành mẫu báo cáo và nộp cho giáo viên.
IV - TỔNG KẾT, ĐÁNH GIÁ KẾT QỦA THỰC HÀNH:
Câu hỏi củng cố bài thực hành 12
Dặn dò: Tiết sau kiểm tra 45 phút. Các em ôn từ bài số 2 đến bài số 9.
Vì khi mắc song song 2 tụ điện, trị số điện dung tương đương sẽ tăng lên, làm cho chu kì của xung TX = 1,4 RC sẽ lớn lên, tức là tần số của xung f = 1/ TX sẽ giảm và đèn LED nháy chậm lại.
Khi mắc song song một tụ điện vào một trong hai tụ điện C1, C2 của mạch tạo xung, thì làm cho độ rộng xung t1 khác t2 trở thành mạch đa hài không đối xứng và thời gian sáng, tối của hai LED dài, ngắn khác nhau.