HÌNH HỌC 7
Tiết. §7. ĐỊNH LÍ
Nhắc lại kiến thức cũ
Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau.
1/ Hãy nêu tiên đề Ơ – clit?
2/ Hãy nêu tính chất của hai góc đối đỉnh?
Qua một điểm ở ngoài một đường thẳng chỉ có một đường thẳng song song với đường thẳng đó.
Tiên đề Ơ – clit:
Tính chất hai góc đối đỉnh:
M
a
b
O
2
1
3
x
x’
y
y’
4
Tính chất: hai góc đối đỉnh thì bằng nhau được khẳng định là đúng thông qua suy luận người ta gọi là định lí
Định lí là một khẳng định suy ra từ những khẳng định được coi là đúng
§7. ĐỊNH LÍ
1. Định lí
Ta thấy các tính chất được khẳng định là đúng không phải bằng đo đạt trực tiếp mà bằng suy luận. Một tính chất như thế là một định lí.
Vậy định lí là gì?
1/ Hai đường thẳng phân biệt cùng vuông góc với một đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau.
2/ Một đường thẳng vuông góc với một trong hai đường thẳng song song thì nó cũng vuông góc với đường thẳng kia.
3/ Hai đường thẳng phân biệt cùng song song với một đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau.
Ba tính chất ở bài 6 là ba định lí. Em hãy phát biểu lại ba định lí đó?
Các định lí này giống nhau ở điểm nào?










1.Định lí: Là một khẳng định suy ra từ những khẳng định được coi là đúng
2.Cấu trúc định lí:
 
Định lí gồm hai phần giả thiết và kết luận
 
+ Giả thiết (GT): Là điều đã cho, thường ở trước từ “thì”
+ Kết luận (KL): Là điều phải suy ra, thường ở sau từ “thì”
…………................ …… thì ......................
Giả thiết (GT)
Kết luận (KL)
§7. ĐỊNH LÍ
Khi định lí phát biểu dưới dạng .
“ Nếu……thì……..” ,
Phần nằm giữa từ “nếu” và từ “thì” là phần giả thiết ,
Phần sau từ “thì” là phần kết luận
a) Hãy chỉ ra giả thiết và kết luận của định lí: “Hai đường thẳng phân biệt cùng song song với một đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau”.
b) Vẽ hình minh họa định lí trên và viết giả thiết, kết luận bằng kí hiệu.
a) Giả thiết:
b)
Hai đường thẳng phân biệt cùng song song với một đường thẳng thứ ba
chúng song song với nhau
Kết luận:
Bài làm
a // c
b // c
a // b
?
3. Chứng minh định lí:
Chứng minh định lí là dùng lập luận để từ giả thiết suy ra kết luận
“Góc tạo bởi hai tia phân giác của hai góc kề bù là một góc vuông”
Ví dụ:
Chứng minh định lí:
§7. ĐỊNH LÍ
 
 
 
 
Từ (1) và (2) ta có:
 
 
 
Bài làm
Chứng minh định lý: “Góc tạo bởi hai tia phân giác của hai góc kề bù là một góc vuông
Ví dụ:
 
n
x O y
Z
m
 
 
 
 
 
Để chứng minh một định lí� ta cần tiến hành các bước sau:
+ Vẽ hình minh hoạ định lí�.
+ Dựa theo hình vẽ viết giả thiết, kết luận bằng kí hiệu.
+ Nêu các bước chứng minh. Mỗi bước gồm khẳng định và căn cứ của khẳng định đó.

Để chứng minh một định lí ta tiến hành các bước như thế nào?
?
C�u 1. M?t kh?ng d?nh du?c suy ra t? nh?ng kh?ng d?nh d�ng thì g?i l� gì?
Định lí
C�u 2. D?nh lí "Hai gĩc d?i d?nh thì b?ng nhau" cĩ gi? thi?t v� k?t lu?n l�:
GT: Hai góc đối đỉnh, KL: bằng nhau
a. GT: Một đường thẳng cắt hai đường thẳng sao cho có một cặp góc so le trong bằng nhau
KL: Hai đường thẳng đó song song
Đáp án:
b. GT: Một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song
KL: Hai góc so le trong bằng nhau.
Bài 49/ 101 SGK: Nêu giả thiết, kết luận của các định lí sau:
a. Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng sao cho có một cặp góc so le trong bằng nhau thì hai đường thẳng đó song song.
b. Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì hai góc so le trong bằng nhau.
Hãy viết kết luận của định lí sau bằng cách điền vào chỗ trống (…)
chúng song song với nhau.
b) Vẽ hình minh họa định lí đó và viết giả thiết, kết luận bằng kí hiệu.
a  c
b  c
a // b
Bài 50/ 101 SGK:
Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng vuông góc với đường thẳng thứ ba thì…………………………….......
Bài 52/101 SGK: Xem hình vẽ, hãy điền vào chổ trống (….) để chứng minh định lí: “Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau”
GT
……..
Ô1, Ô2 là hai góc kề bù.
(1) và (2)
(3)
Ô2, Ô3 là hai góc kề bù.
Ô1 và Ô3 là hai góc đối đỉnh
Ô1 = Ô3
1800
Bài 52/101 (Các em nhìn sách và lắng nghe nội dung bài toán)
a) Hãy vẽ hình
b) Viết giả thiết, kết luận của định lí�.
d) Hãy trình bày lại chứng minh một cách gọn hơn.
BT 53/tr102/ SGK:
Cho định lí�:
"Nếu hai đường thẳng xx`, yy` cắt nhau tại O và góc xOy vuông thì các góc yOx`, x`Oy`, y`Ox đều là góc vuông".
GT xx’ cắt yy’ tại O, xOy = 900

KL x’Oy = x’Oy’=y’Ox = 900


c) Điền vào chỗ trống (...) trong các câu sau:
1) xOy + x’Oy = 1800 (vì ...... )
2) 900 + x’Oy = 1800 (theo giả thiết và căn cứ vào……….)
3) x’Oy = 900 (căn cứ vào ...)
4) x’Oy’ = xOy (vì ... )
5) x’Oy’ = 900 ( căn cứ vào ... )
6) y’Ox = x’Oy (vì.... )
7) y’Ox = 900 ( căn cứ vào ...)
2 góc keà buø
2
2 gĩc đối đỉnh
giả thiết
2 gĩc đối đỉnh
3
c) Điền vào ch? trống (...) trong các câu sau:
1
a) Hãy vẽ hình
b) Viết giả thiết, kết luận của định lí�.
Có xOy + yOx` = 1800 (vì 2 gĩc kề bù)
=> 900 + yOx` = 1800
=> yOx` = 1800 - 900 = 900
=> x`Oy` = xOy = 900 (2 gĩc đối đỉnh)
y`Ox = x`Oy = 900 (2 gĩc đối đỉnh)
d) Hãy trình bày lại chứng minh một cách gọn hơn.
BT 53/tr102/ SGK:
Cho định lí�:
"Nếu hai đường thẳng xx`, yy` cắt nhau tại O và góc xOy vuông thì các góc yOx`, x`Oy`, y`Ox đều là góc vuông".
c) Điền vào ch? trống (...) trong các câu sau:
d) Trình bày ngắn gọn lại chứng minh
1. Ghi bài đầy đủ, học bài.
2. Xem lại các bài đã giải. Làm BT 51, 52/tr101. 56,57,58/tr104
3. Chuẩn bị bài tiết sau “ôn tập chương I”.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Bài tập thêm a) Hãy chỉ ra giả thiết và kết luận của định lí: ‘’Hai đường thẳng phân biệt cùng song song góc với một đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau’’.
b) Vẽ hình minh họa định lí trên và viết giả thiết, kết luận bằng kí hiệu.
Trả lời 1a) GT: Hai đường thẳng phân biệt cùng song song với đường thẳng thứ ba.
KL: chúng song song với nhau.
1b) Vẽ hình, GT, KL
Bài học đến đây là kết thúc
Chúc các em học tốt!