*Daïy toát
*Hoïc toát
*GV: NGUYỄN PHÚC LỢI
*CHÀO CÁC EM HỌC SINH ĐẾN VỚI TIẾT HỌC VẬT LÍ NGÀY HÔM NAY ***
*LỚP 8
*Câu hỏi: Khi nào có công cơ học? Viết công thức tính công cơ học và cho biết tên, đơn vị các đại lượng có trong công thức?
*Kiểm tra bài cũ
* Ở lớp 6 các em đã biết, muốn đưa một vật nặng lên cao, người ta có thể kéo trực tiếp hoặc sử dụng máy cơ đơn giản .
*Sử dụng máy cơ đơn giản có thể cho ta lợi về lực, nhưng liệu có thể cho ta lợi về công hay không?
* BÀI 14 *ĐỊNH LUẬT VỀ CÔNG
*I. Thí nghiêm:
* Bài 14: ĐỊNH LUÂT VỀ CÔNG
*I. Thí nhiệm
*Dụng cụ thí nghiệm.
*
*4
*3
*2
*1
*0
*
*Lực kế
*
*
*
*
*
*Giá đỡ
*
*
*10
*9
*8
*7
*6
*5
*4
*3
*2
*1
*0
*cm
*
*
*Thước đo
*
*
*
*
*
*
*Ròng rọc
*
*Quả nặng
*A=F.s
*Kéo vật trực tiếp
*Dùng ròng * rọc động
*_Thí nghiệm 1 : Kéo vật nặng trực tiếp lên theo phương thẳng đứng._
*+Móc quả nặng vào lực kế,số chỉ của lực kế trong trường hợp này là F1 =P
*_Thí nghiệm 2: Kéo vật lên bằng ròng rọc động._
* +Kéo vËt nÆng từ từ lên cao theo phương thẳng đứng (sao cho số chỉ của lực kế không đổi) lên một đoạn s1. Đọc độ dài quãng đường đi được (s1) của lực kế ghi vào bảng kết quả thí nghiệm.
*+Móc quả nặng vào ròng rọc động. Một đầu dây móc vào lực kế đầu còn lại buộc vào giá đỡ .
*+Số chỉ của lực kế trong trường hợp này là F2 bằng lực nâng F của tay
* Kéo vËt nÆng từ từ lên cao _lên cùng một đoạn _s_1._ Đọc độ dài quãng đường đi được (s2) của lực kế ghi vào bảng kết quả thí nghiệm.
*1- Kéo trực tiếp.
*0 cm
*1
*2
*3
*4
*5
*6
*7
*8
*9
*10
*11
*12
*13
*0,5
*1,0
*1,5
*s1
*Hình 14.1a
*2 - Dùng ròng rọc
*0 cm
*1
*2
*3
*4
*5
*6
*7
*8
*9
*10
*11
*12
*13
*s2
*0,5
*0,75
*Hình 14.1b
*s1
*C4 Dựa vào các câu trả lời trên, hãy chọn từ thích hợp cho các ô trống của kết luận sau:
*KL : Dùng ròng rọc động được lợi hai lần về . . . thì lại thiệt hai lần về . . . nghĩa là không được lợi gì về . . .
*đường đi
*lực
*công
*TL: s1 = s 2
*1
*2
*TL : F1 = 2 F 2
*TL: A1 = A2
*C3:Hãy so sánh công của lực F1 và công của lực F2 ?
*C2: Hãy so sánh hai quãng đường đi được s1, s2?
*C1: Hãy so sánh hai lực F1 và F2?
*I.Thí nghiêm:
* Bài 14: ĐỊNH LUÂT VỀ CÔNG
* Kết luận :Dùng ròng rọc động được lợi hai lần về lực thì lại thiệt hai lần về đường đi nghĩa là không được lợi gì về công
*Kết luận trên không những chỉ đúng cho ròng rọc động mà còn đúng cho mọi máy cơ đơn giản khác.
*KL : Dùng ròng rọc động được lợi hai lần về lực thì lại thiệt hai lần về đường đi nghĩa là không được lợi gì về công
*+ Không một máy cơ đơn giản nào cho ta lợi về công. Được lợi bao nhiêu lần về lực thì lại thiệt bấy nhiêu lần về đường đi và ngược lại.
*Từ kết luận trên có thể rút ra được kết luận tổng quát:
*I.Thí nghiêm:
* Bài 14: ĐỊNH LUÂT VỀ CÔNG
* Kết luận :Dùng ròng rọc động được lợi hai lần về lực thì lại thiệt hai lần về đường đi nghĩa là không được lợi gì về công
*II. Định luật về công:
*+ Không một máy cơ đơn giản nào cho ta lợi về công. Được lợi bao nhiêu lần về lực thì lại thiệt bấy nhiêu lần về đường đi và ngược lại.
*III- Vận dụng:
* Ròng rọc động: Được lợi hai lần về lực thì thiệt hai lần về đường đi , không có lợi về công
*Mặt phẳng nghiêng: * Có lợi về lực, thiệt về đường đi. * Không có lợi về công
*Ròng rọc cố định: Không có lợi về lực , không có lợi về công
* Đòn bẩy : có thể lợi về lực, thiệt về đường đi và ngược lại , không có lợi về công
*C5: Kéo đều hai thùng hàng, mỗi thùng nặng 500N lên sàn ô tô cách mặt đất 1m bằng tấm ván đặt nghiêng(bỏ qua ma sát). *Kéo thùng thứ nhất, dùng tấm ván dài 4m. *Kéo thùng thứ hai, dùng tấm ván dài 2m. *a. Trong trường hợp nào người ta kéo với lực nhỏ hơn và nhỏ hơn bao nhiêu lần? *b. Trường hợp nào thì tốn công nhiều hơn? *c. Tính công của lực kéo thùng hàng theo mặt phẳng nghiêng lên sàn ô tô?
*C6: Để đưa một vật có trọng lượng P=420N lên cao theo phương thẳng đứng bằng ròng rọc động,theo hình13.3 ,người công nhân phải kéo đầu dây đi một đoạn là 8m. (Bỏ qua ma sát). *a. Tính lực kéo và độ cao đưa vật lên. *b. Tính công nâng vật lên.
*Hình13.3
*I.Thí nghiêm:
* Bài 14: ĐỊNH LUÂT VỀ CÔNG
* Kết luận :Dùng ròng rọc động được lợi hai lần về lực thì lại thiệt hai lần về đường đi nghĩa là không được lợi gì về công
*II. Định luật về công:
*+ Không một máy cơ đơn giản nào cho ta lợi về công. Được lợi bao nhiêu lần về lực thì lại thiệt bấy nhiêu lần về đường đi và ngược lại.
*III- Vận dụng:
*+ Đối với một ròng rọc động:
* P=2F
* h= s
*A=Ph=Fs
*+ Đối với mặt phẳng nghiêng: (có cùng độ cao h)
* s1 = a s2
*Thì F1 = F2
*A=F1s1=F2s2=Ph
*
*
*
*P
*F
*s
*h
*Hình 1
*Hình 2
*h=1m
*h=1m
*s1 = 4m
*s2 = 2m
*C5
*C6
*C5: Kéo đều hai thùng hàng, mỗi thùng nặng 500N lên sàn ô tô cách mặt đất 1m bằng tấm ván đặt nghiêng(bỏ qua ma sát). *Kéo thùng thứ nhất, dùng tấm ván dài 4m. *Kéo thùng thứ hai, dùng tấm ván dài 2m. *a. Trong trường hợp nào người ta kéo với lực nhỏ hơn và nhỏ hơn bao nhiêu lần? *b. Trường hợp nào thì tốn công nhiều hơn? *c. Tính công của lực kéo thùng hàng theo mặt phẳng nghiêng lên sàn ô tô?
*P
*h
*s1
*s2
* Tóm tắt:
*Giải:
*a. So sánh F1 và F2
*b. So sánh A1 và A2
*c. Tính A = ? (J)
*a,Vì dùng mặt phẳng nghiêng kéo vật :
* s1 = 2s2 => F1 = ½ F2
*b. Vì không được lợi về công nên công hai trường hợp bằng nhau:
* A1 = A2
* c. Công kéo vật
* A = P.h = 500.1 = 500(J)
*P = 500N
*h = 1m
*s1 = 4m
*s2 = 2m
*C6: Để đưa một vật có trọng lượng P=420N lên cao theo phương thẳng đứng bằng ròng rọc động,theo hình13.3 ,người công nhân phải kéo đầu dây đi một đoạn là 8m. (Bỏ qua ma sát). *a. Tính lực kéo và độ cao đưa vật lên. *b. Tính công nâng vật lên.
*Hình13.3
*b. Công nâng vật lên:
*a. Kéo vật lên cao nhờ ròng rọc động thì.
*2
*2
*P
*420
*=
*= 210 (N)
*2
*8
*= 4 (m)
* A = P.h = 420.4 = 1680 (J)
*Hoăc :A = F.s = 210.8 = 1680 (J)
*s
*2
*C6: Tóm tắt:
*Giải
*P = 420 N *s = 8 m *F = ?N * h = ?m *b. A = ?J
*P =2F => F =
*h = =
*Trong thực tế các máy cơ đơn giản bao giờ cũng có ma sát. Vì vậy công mà ta phải tốn để nâng vật lên (Atp) bao giờ cũng lớn hơn công dùng để nâng vật lên (Ai) khi không có ma sát, đó là vì phải tốn một phần công để thắng công ma sát ( Ahp ). *Thì hiệu suất của máy là _H_:
*Và Atp = Ai + Ahp
* Ai gọi là công có ích * Atp là công toàn phần. * Ahp gọi là công hao phí
*_Có thể em chưa biết _
* Vì Ai luôn nhỏ hơn Atp nên hiệu suất luôn nhỏ hơn 100%.
*I- Thí nghiêm:
*II- Định luật về công:
* Bài 14: ĐINH LUÂT VỀ CÔNG
*III- Vận dụng:
*Chú ý:
*Hiệu suất của máy cơ trong thực tế là _H_:
*Và Atp = Ai + Ahp
* Ai gọi là công có ích * Atp là công toàn phần. * Ahp gọi là công hao phí
* < 100%
** Bài tập 1: Hãy điền Đ (đúng), S (sai) vào ô vuông đứng trước các khẳng định của các câu sau: *a. Bác thợ xây dùng ròng rọc động chuyển gạch từ dưới đất lên cao (hình 1), bác làm như vậy sẽ: * A. Lợi về lực. * B. Lợi về công. * C. Thiệt về đường đi. * D. Không lợi về công.
*Đ
*S
*Đ
*Đ
*Hình 1
*Hình 2
** Bài tập1: Hãy điền Đ (đúng), S (sai) vào ô vuông đứng trước các khẳng định của các câu sau: *b. Chú Bình đã dùng mặt phẳng nghiêng đưa thùng phuy nặng từ mặt đất lên xe ô tô (hình 2). Như vậy chú Bình đã: * A. Giảm được lực. * B. Được lợi về đường đi. * C. Giảm về đường đi. * D. Giảm về công.
*Đ
*S
*S
*S
*Hình 2
*Bài tập 2:Chọn đáp án đúng trong các câu sau: *Câu 1: _Dùng ròng rọc cố định được:_ *Lợi về lực B. Lợi về công *C. Thiệt về đường đi D. Không được lợi về công *Câu 2: _Hiệu suất của máy cơ đơn giản trong thực tế_ * A. H > 100% B. H < 100% C. H = 100% *Câu 3: _Đưa vật nặng lên độ cao h bằng cách kéo trực tiếp vật theo phương _ *_thẳng đứng(công A1) và kéo vật theo mặt phẳng nghiêng có s = 2h ( côngA2 ) _ *_bỏ qua lực ma sát:_ *A2 > A1 B. A2 < A1 C. A2 = A1 *Câu 4: _Kéo một vật có P = 500N lên độ cao h = 1m người ta dùng mặt phẳng nghiêng dài s = 2m( bỏ qua lực ma sát) thì lực kéo vật theo mặt phẳng nghiêng là:_ *F = 250N B. F = 500N C. F = 125N D. F = 100N
*Vì s=2h nên F = P/2 = 250N
*HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ *
*Học bài. *Làm bài tập: 14.1, 14.2, 14.3, 14.4. Vận dụng định luật về công. * Tìm hiểu trước bài 15: CÔNG SUẤT.