VẬT LÝ 7
Tiết 12. Bài 11
ĐỘ CAO CỦA ÂM
%
Kiểm tra bài cũ
Cđu 1:
Dâp ân
đàn ghita
0
B?t d?u
1
2
3
4
5
Nhạc cụ nào du?c s? d?ng trong đoạn nhạc sau
%
Kiểm tra bài cũ
Cđu 2:
Dâp ân
âm
0
B?t d?u
1
2
3
4
5
ĐiÒn tõ cßn thiÕu vµo chç trèng:
VËt ph¸t ra ….. gäi lµ nguån ©m
%
Kiểm tra bài cũ
Cđu 3:
Dâp ân
Mặt trống
0
B?t d?u
1
2
3
4
5
Khi đánh trống thỡ âm do trống phát ra du?c tạo bởi vật dao động nào?
%
Kiểm tra bài cũ
Cđu 4:
Dâp ân
Dao động
0
B?t d?u
1
2
3
4
5
Các nguồn âm có chung đặc điểm gỡ?
%
Kiểm tra bài cũ
Cđu 5:
Dâp ân
Dây âm thanh
0
B?t d?u
1
2
3
4
5
Khi ta nói v?t gỡ dao động phát ra âm.
Treo hai con lắc a), b) có chiều dài 40cm và 20cm, kéo chúng lệch ra khỏi vị trí đứng yên ban đầu rồi thả cho chúng dao động như hình vẽ.
THÍ NGHIỆM 1
C1: Hãy quan sát và đếm số dao động của từng con lắc trong 10 giây và ghi kết quả vào bảng sau:
1
2
Một dao động.
C1: Hãy quan sát và đếm số dao động của từng con lắc trong 10 giây và ghi kết quả vào bảng sau:
Dao động càng ………..………, tần số dao động càng……….……
NHẬN XÉT
nhanh (chậm)
lớn (nhỏ)
Cố định một đầu hai thước thép đàn hồi có chiều dài khác nhau (30 cm và 20cm) trên mặt hộp gỗ. Lần lượt bật nhẹ đầu tự do của hai thước cho chúng dao động.
Quan sát dao động và lắng nghe âm phát ra rồi chọn từ thích hợp điền vào chỗ trống
Phần tự do của thước dài dao động ..........., âm phát ra .............
Phần tự do của thước ngắn dao động ............, âm phát ra ...........
THÍ NGHIỆM 2
thấp
cao
chậm
nhanh
Cố định một đầu hai thước thép đàn hồi có chiều dài khác nhau (30 cm và 20cm) trên mặt hộp gỗ. Lần lượt bật nhẹ đầu tự do của hai thước cho chúng dao động.
Quan sát dao động và lắng nghe âm phát ra rồi chọn từ thích hợp điền vào chỗ trống
Phần tự do của thước dài dao động ..........., âm phát ra .............
Phần tự do của thước ngắn dao động ............, âm phát ra ...........
THÍ NGHIỆM 2
thấp
cao
chậm
nhanh
Một đĩa nhựa được đục lỗ cách đều nhau và được gắn vào trục của một động cơ chạy bằng pin. Chạm góc miếng bìa vào một hàng lỗ nhất định trên đĩa đang quay trong hai trường hợp:
- Đĩa quay chậm
- Đĩa quay nhanh
THÍ NGHIỆM 3
Hãy lắng nghe âm phát ra và điền từ thích hợp vào chỗ trống:
Khi đĩa quay chậm, góc miếng bìa dao động .........., âm phát ra........
Khi đĩa quay nhanh, góc miếng bìa dao động ..........., âm phát ra ........
Câu c4
thấp
cao
chậm
nhanh
Dao động càng….……………..., tần số dao động càng..………....., âm phát ra càng.….………..……
KẾT LUẬN
nhanh (chậm)
lớn (nhỏ)
cao (thấp)
Số dao động trong một giây gọi là tần số. Đơn vị tần số là héc (Hz)
Âm phát ra càng cao(càng bổng) khi tần số dao động càng lớn.
Âm phát ra càng thấp(càng trầm) khi tần số dao động càng nhỏ.
GHI NHỚ
CÓ THỂ EM CHƯA BIẾT
Thông thường, tai người có thể nghe được những âm có tần số khoảng từ 20Hz đến 20000 Hz.
Những âm có tần số dưới 20 Hz gọi là hạ âm. Những âm có tần số lớn hơn 20 000 Hz gọi là siêu âm.
Chó và một số động vật khác có thể nghe được âm có tần số thấp hơn 20Hz, cao hơn 20000Hz
- Trước cơn bão thường có hạ âm, hạ âm làm con người khó chịu, cảm giác buồn nôn, chóng mặt, một số sinh vật nhạy cảm với hạ âm nên có biểu hiện khác thường. Vì vậy người xưa dựa vào dấu hiệu này để nhận biết các cơn bão.
- Dơi phát siêu âm để săn tìm muỗi. Vì vậy, có thể chế tạo máy phát siêu âm bắt chước tần số siêu âm của dơi để đuổi muỗi.
C5: Một vật dao động phát ra âm có tần số 50Hz và một vật khác dao động phát ra âm có tần số 70Hz. Vật nào dao động nhanh hơn? Vật nào phát ra âm thấp hơn?
Vật có tần số dao động 50Hz phát ra âm thấp hơn.
Vật có tần số dao động 70Hz dao động nhanh hơn.
C6: Hãy tìm hiểu xem khi vặn cho dây đàn căng nhiều, âm thanh sẽ phát ra cao, thấp như thế nào? Và tần số lớn nhỏ ra sao?
Câu 1: Tần số là:
Các công việc thực hiện trong 1 giây.
Quãng đường dịch chuyển trong 1 giây.
Số dao động trong 1 giây.
Thời gian thực hiện 1 dao động.
Câu 2: Trong ngôn ngữ đời sống, giọng nói của người được mô tả bằng nhiều tính từ. Với mỗi trường hợp sau đây hãy nhận định về độ cao của âm tương ứng:
A. Ồ ề:
B. Ấm:
C.Lanh lảnh:
D.The thé:
Thấp
Thấp
Cao
Rất cao
Câu 3: Con lắc thứ nhất dao động trong 1 phút được 12 dao động. Con lắc thứ hai thực hiện 10 dao động trong 25 giây.
Hỏi con lắc nào dao động nhanh hơn.
I. BÀI TẬP VỀ NHÀ:
- Học thuộc phần ghi nhớ.
- Làm bài tập 11.1 đến 11.5 /SBT
- Tìm hiểu câu C6
II. CHUẨN BỊ BÀI MỚI:
Nghiên cứu bài: Độ to của âm,tìm hiểu:
Khái niệm biên độ dao động.
Mối liên hệ giữa biên độ dao động và độ to của âm.
Kẽ sẵn bảng 1 SGK trang 34 vào vở.
1. Mọi vật phát ra âm đều .....
1
2
3
4
5
6
T
Ầ
N
S
Ố
D
A
O
Đ
Ộ
N
G
D
A
O
Đ
Ộ
N
G
H
Ạ
Â
M
T
H
A
N
H
Q
U
Ả
N
D
Â
Y
Đ
À
N
M
Ặ
T
T
R
Ố
N
G
Ê
U
Â
M
S
I
2. Âm có tần số nhỏ hơn 20 Hz gọi là gì?
3. Khi người nói, dây .... dao động phát ra âm.
4.Trong đàn tính,bộ phận nào dao động phát ra âm?
5. Bộ phận nào của trống dao động phát ra âm?
6. Âm có tần số cao hơn 20 000 Hz gọi là gì?
TRÒ CHƠI Ô CHỮ