ĐỘ CAO CỦA ÂM
BÀI 11
NGƯỜI SOẠN:TRẦN TRỌNG TÀI ,trường THCS LAM SƠN ĐALAT
I. Dao động nhanh, chậm – tần số
Vật dao động là trong quá trình chuyển động nó lập đi lập lại quanh vị trí nhất định
ĐỘ CAO CỦA ÂM
C1. Hóy quan sỏt v� d?m s? dao d?ng c?a t?ng con l?c trong 10 giõy v� ghi k?t qu? v�o b?ng sau :
I. Dao động nhanh, chậm – tần số
ĐỘ CAO CỦA ÂM
Treo hai con lắc có chiều dài 40cm và 20cm, kéo chúng lệch ra khỏi vị trí đứng yên ban đầu rồi thả cho chúng dao động như hình 11.1.
Thí nghiệm: 1
Con l?c a dao d?ng ch?m hon
Con l?c b dao d?ng nhanh hon
Con l?c a dao d?ng ch?m hon
Con l?c b dao d?ng nhanh hon
S? dao d?ng trờn 1 giõy g?i l� t?n s?. don v? t?n s? l� hộc, kớ hi?u l� Hz
C2. T? b?ng trờn, hóy cho bi?t con l?c n�o cú t?n s? dao d?ng l?n hon?
Nh?n xột:
Dao d?ng c�ng . . . . . . . , t?n s? dao d?ng c�ng . . . . .
nhanh
l?n
Con l?c b cú t?n s? dao d?ng l?n hon.
Con l?c a dao d?ng ch?m hon
Con l?c b dao d?ng nhanh hon
II. Âm cao (âm bổng), âm thấp (âm trầm)
ĐỘ CAO CỦA ÂM
C? d?nh m?t d?u hai thu?c thộp d�n h?i cú chi?u d�i khỏc nhau (30cm v� 20cm ) trờn m?t h?p g? (hỡnh 11.2). L?n lu?t b?t nh? d?u t? do c?a hai thuoc cho chỳng dao d?ng.
Quan sỏt dao d?ng v� l?ng nghe õm phỏt ra r?i tr? l?i cõu C3.
Thí nghiệm 2
ĐỘ CAO CỦA ÂM
ĐỘ CAO CỦA ÂM
C3:Chọn từ thích hợp điền vào chỗ trống: Phần tự do của thước dài dao động . . . . . . .âm phát ra . . . . . Phần tự do của thước ngắn dao động . . . . . . . . âm phát ra . . . .
ch?m
th?p
nhanh
cao
M?t dia nh?a du?c d?c l? cỏch d?u nhau v� du?c g?n v�o tr?c c?a m?t d?ng co ch?y b?ng pin (hỡnh 11.3). Ch?m gúc mi?ng bỡa v�o m?t h�ng l? nh?t d?nh trờn dia dang quay (hỡnh 11.4) trong hai tru?ng h?p:
Dia quay ch?m
Dia quay nhanh
Thí nghiệm 3
ĐỘ CAO CỦA ÂM
K
C4. Hãy lắng nghe âm phát ra và điền từ thích hợp trong khung vào chỗ trống:
Khi đĩa quay chậm, góc miếng bìa dao động. . . . . , âm phát ra . . . . .
Khi đĩa quay nhanh, góc miếng bìa dao động . . . . . . âm phát ra . . . . .
ch?m
th?p
nhanh
cao
T? k?t qu? thớ nghi?m 1, 2, 3, hóy vi?t d?y d? cõu k?t lu?n sau:
Dao d?ng c�ng. . . . . . ., t?n s? dao d?ng c�ng . . . . . õm phỏt ra c�ng. . . . . . .
Dao d?ng c�ng. . . . . . ., t?n s? dao d?ng c�ng . . . . . õm phỏt ra c�ng. . . . . . .
ch?m
nh?
th?p
nhanh
lớn
cao
K?t lu?n
ĐỘ CAO CỦA ÂM









III. V?n d?ng
C5 M?t v?t dao d?ng phỏt ra õm cú t?n s? 50 Hz v� m?t v?t khỏc dao d?ng phỏt ra õm cú t?n s? 70 Hz. V?t n�o dao d?ng nhanh hon? v?t n�o phỏt ra õm th?p hon?
V?t cú t?n s? dao d?ng 50Hz phỏt ra õm th?p hon
V?t cú t?n s? dao d?ng 70Hz dao d?ng nhanh hon.
C6. Hóy tỡm hi?u xem khi v?n cho dõy d�n cang nhi?u, cang ớt thỡ õm phỏt ra cao, th?p nhu th? n�o? V� t?n s? l?n, nh? ra sao?
Khi dõy d�n cang nhi?u thỡ õm phỏt ra cao cú t?n s? l?n
Khi dõy d�n cang ớt thỡ õm phỏt ra th?p cú t?n s? nh?
K
C7: Cho dia trong thớ nghi?m ? hỡnh 11.3 quay, em hóy l?n lu?t ch?m gúc mi?ng bỡa v�o m?t h�ng l? ? g?n v�nh dia v� v�o m?t h�ng l? ? g?n tõm dia . Trong tru?ng h?p n�o õm phỏt ra cao hon?
Tr? l?i: Tru?ng h?p ch?m gúc mi?ng bỡa v�o h�ng l? ? g?n v�nh dia thỡ õm phỏt ra cao hon.
GHI NH?
* S? dao d?ng trong m?t giõy g?i l� t?n s?. don v? t?n s? l� hộc (Hz)
* �m phỏt ra c�ng cao (c�ng b?ng) khi t?n s? dao d?ng c�ng l?n
* �m phỏt ra c�ng th?p ( c�ng tr?m) khi t?n s? dao d?ng c�ng nh?
HU?NG D?N V? NH�
- H?c thu?c n?i dung b�i.
- D?c ph?n cú th? em chua bi?t.
- L�m cỏc b�i : 11.1 11.4 / SBT
- D?c tru?c b�i 12 d? chu?n b? cho ti?t h?c sau.