I. Cường độ dòng điện và hiệu điện
thế trong đoạn mạch nối tiếp:
1. Nhớ lại kiến thức lớp 7:
Trong đoạn mạch
gồm 2 bóng đèn
mắc nối tiếp:

I1I1
II

I2I2

Kết luận :
Trong đoạn mạch nối tiếp:
Cường độ dòng điện có giá trị như
nhau tại mọi điểm I = I1 = I2
Hiệu điện thế giữa hai đầu đoạn
mạch bằng tổng các hiệu điện thế
trên mỗi đèn U = U1 + U2

2.Đoạn mạch gồm 2 điện trở mắc nối ti

C2: Hãy chứng minh rằng, đối với đoạn mạch
gồm hai điện trở R1, R2 mắc nối tiếp, HĐT
giữa hai đầu mỗi điện trở tỉ lệ thuận với điện
U1
R1
trở đó.
=
U2
R2
Do R1nối tiếp R2 nên theo (1) ta có: I = I = I
1
2
Theo ĐL Ôm ta có:
Suy ra:

U1

R1

U2

R2

U1
U2
U1 U 2
I1 =
; I2 = Þ
=
R1
R2
R1 R 2
(3)

Kết luận :
Hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện trở tỉ lệ
thuận với điện trở đó U1 R1
U2

R2

II.ĐIỆN TRỞ TƯƠNG ĐƯƠNG CỦA ĐOẠN
MẠCH NỐI TIẾP
1. Điện trở tương đương:
Điện trở tương đương (Rtđ) là một điện trở có
thể thay thế cho các điện trở sao cho với cùng
1 hiệu điện thế thì dòng điện chạy qua đoạn
mạch vẫn có giá trị như trước.

2. Công thức tính điện trở tương đương của
đoạn mạch gồm hai điện trở mắc nối tiếp
C3: Hãy chứng minh Rtđ = R1 + R2
Giải

Ta có: U = U1 + U2 = I1R1 + I2R2
Vì I = I1 = I2 nên R = R1 + R2

3. Thí nghiệm kiểm tra
Mắc mạch điện theo h 4.1; h 4.2 để kiểm tra
lại công thức?

Hình 4.1

Hình 4.2

4. Kết luận:

nối tiếp điện
Đoạn mạch gồm hai điện trở mắc ...............có
tổng các điện trở thành phần
trở tương đương bằng ………………………………
Chú ý: SGK trang 12
C4

III. VẬN DỤNG

Cho mạch điện như sơ đồ
hình 4.2

+ Khi công tác K mở, 2 đèn có
hoạt động không? Vì sao?
+ Khi công tác K đóng, cầu chì bị đứt, 2 đèn có hoạt động
không? Vì sao?
+ Khi công tác K đóng, dây tóc bóng đèn Đ1 bị đứt, đèn Đ2
có hoạt động không? Vì sao?

Trong mạch điện mắc nối tiếp các dụng cụ điện nếu 1 dụng
cụ điện bị hỏng làm mạch điện hở thì các dụng cụ điện còn
lại sẽ không hoạt động.
C5 Cho 2 điện trở R1 = R2 = 20Ω được mắc như sơ đồ
hình 4.3a
a) Tính điện trở tương đương của đoạn
mạch đó.
b) Mắc thêm R3 = 20Ω vào đoạn mạch
thì điện trở tương đương của đoạn mạch
mới là bao nhiêu? So sánh điện trở đó
với mỗi điện trở thành phần?

Trả lời:a,Điện trở tương đương của đoạn mạch a:
Rtđ = R1 + R2 = 20 + 20 = 40Ω

b) Điện trở tương đương của đoạn mạch b:
Rtđ = R1 + R2 + R3 = 20 + 20 + 20 = 60Ω
Rtđ của đoạn mạch b lớn gấp 3 lần các điện trở thành phần.

*Mở rộng cho đoạn mạch gồm n điệ trở mắc nối tiếp:

I I1 I 2 ... I n
U U1  U 2  ...  U n
Rtđ R1  R2  ...  Rn
Bài tập 1
Đặt hiệu điện thế U = 12V vào hai đầu đoạn mạch gồm
điện trở R1 = 40Ω và R2 = 80Ω mắc nối tiếp. Hỏi cường độ
dòng điện chạy qua đoạn mạch này là bao nhiêu?

A. 0,1A

B. 0,15A

C. 0,25A

D. 0,3A

U
U
12
I


0,1( A)
Rtđ R1  R2 40  80

Bài tập 2

Hai điện trở R1 , R2 và ampe kế được mắc nối
tiếp với nhau vào hai điểm A, B.
a) Vẽ sơ đồ mạch điện trên.
b) Cho R1 = 5Ω, R2 = 10Ω, ampe kế chỉ 0,2A.
Tính hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện
trở và hiệu điện thế ở hai đầu đoạn mạch.

0,2 A
A

B

Tóm tắt
R1 = 5Ώ

0,2 A

R2 = 10Ω
I = 0,2A
U1 = ? (V)
U2 = ? (V)
UAB = ? (V)

A

B

Giải

Hiệu điện thế hai đầu mỗi điện trở:

Do mạch mắc nối tiếp nên ta có: I = I1 = I2 = 0,2A

U1 I1.R1 0,2.5 1(V )
U 2 I 2 .R2 0,2.10 2(V )

Hiệu điện thế hai đầu đoạn mạch:
U AB I .Rtđ I .( R1  R2 ) 0,2.(5  10) 3(V )

Câu 1: Kết luận nào sau đây là đúng khi nói về hiệu
điện thế giữa hai đầu đoạn mạch mắc nối tiếp?
Trong đoạn mạch mắc nối tiếp, hiệu điện thế giữa hai
đầu đoạn mạch:
A. bằng hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện trở thành
phần.
B. bằng tổng hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện trở
thành phần.
C. bằng các hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện trở
thành phần.
D. luôn nhỏ hơn tổng các hiệu điện thế giữa hai đầu
mỗi điện trở thành phần.

Câu 2: Cho đoạn mạch gồm điện trở R1 mắc
nối tiếp với điện trở R2 mắc vào mạch điện.
Gọi I, I1, I2 lần lượt là cường độ dòng điện của
toàn mạch, cường độ dòng điện qua R1, R2.
Biểu thức nào sau đây đúng?
A. I = I1 = I2
B. I = I1 + I2
C. I ≠ I1 = I2
D. I1 ≠ I2

Câu 3: Đặt một hiệu điện thế UAB vào hai đầu
đoạn mạch gồm hai điện trở R1 và R2 mắc nối
tiếp. Hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện trở
tương ứng là U1, U2. Hệ thức nào sau đây là
không đúng?
A. RAB = R1 + R2
B. IAB = I1 = I2
C. 
D. UAB = U1 + U2

Câu 4: Cho hai điện trở R1 và R2, biết R2 =
3R1 và R1 = 15 Ω . Khi mắc hai điện trở này nối
tiếp vào hai điểm có hiệu điện thế 120V thì dòng
điện chạy qua nó có cường độ là:
A. 2A
B. 2,5A
C. 4A
D. 0,4A
Ta có R2 = 3R1 = 3.15 = 45 Ω
Điện trở mạch là: R = R1+R2 =15+45 = 60 Ω
Cường độ dòng điện là: 

- Học thuộc phần ghi chép bài học.

- Đọc phần “Có thể em chưa biết”.
- Hoàn thành các bài tập 4.2,4.3,4.5. 4.11, 4.12 SBT
- Đọc kỹ trước nội dung bài: “Đoạn mạch song
song”