B�i 33: Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
I- Đặc điểm và cách bố trí động cơ đốt trong trên ô tô
1. D?c di?m
T?c d? quay cao
Kớch thu?c tr?ng lu?ng nh? g?n
Thu?ng du?c l�m mỏt b?ng nu?c
2. Cỏch b? trớ
Yờu c?u:
di?u khi?n d?ng co d? d�ng
B?o du?ng v� s?a ch?a thu?n ti?n
ớt ?nh hu?ng d?n t?m quan sỏt v� gi?m ?nh hu?ng c?a ti?ng ?n, nhi?t d? do mỏy to? ra
Cú 3 cỏch b? trớ: B? trớ trờn ụ tụ, d?ng co cú th? b? trớ ? d?u, duụi ho?c ? gi?a xe.
B? trớ d?ng co ? d?u ụ tụ
D?ng co du?c d?t ? tru?c bu?ng lỏi
Uu di?m:
+ Lỏi xe ớt b? ?nh hu?ng do ti?ng ?n v� nhi?t to? ra t? d?ng co
+ D? cham súc, b?o du?ng d?ng co
Nhu?c di?m : T?m quan sỏt b? h?n ch? do ph?n mui xe nhụ ra phớa tru?c

Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
Động cơ được đặt ở buồng lái
Ưu điểm :
+ Người lái quan sát đường dễ dàng hơn
Nhược điểm:
+ Tiếng ồn, nhiệt từ động cơ ảnh hưởng đến lái xe
+ Bảo dưỡng xe không thuận lợi
b. Bố trí động cơ ở đuôi ô tô
Ưu điểm :
Hệ thống truyền lực đơn giản, tầm quan sát người lái xe rộng
Lái xe và hành khách ít bị ảnh hưởng của tiếng ồn và nhiệt từ động cơ toả ra
Nhược điểm :
Làm mát động cơ khó
Bộ điều khiển hệ thống động cơ phức tạp
áp dụng với các xe du lịch và trở khách
Bố trí động cơ giữa xe
Ưu điểm :
Dung hoà được ưu nhược điểm của 2 cách bố trí ở đầu và đuôi ô tô
Nhược điểm:
Động cơ sẽ chiếm chỗ thùng xe, gây tiếng ồn  ít dùng

Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
II- §Æc ®iÓm cña hÖ thèng truyÒn lùc trªn « t«
Nhiệm vụ
Truyền và biến đổi mômen quay về chiều và trị số từ động cơ tới bánh chủ động
Ngắt mômen khi cần thiết
2. Phân loại
Theo cầu chủ động:
Một cầu chủ động: Ô tô có công suất nhỏ, đi đường địa hình bằng phẳng
Nhiều cầu chủ động: ô tô có công suất lớn
Theo phương pháp điều khiển
Điều khiển bằng tay: Do người lái điều khiển sử dụng 1 hay nhiều cầu tuy theo địa hình
Điều khiển bán tự động: Do người điều khiển và kết hợp với bộ phận điều khiển tự động
Điều khiển tự động: Do bộ phận tự động điều khiển theo địa hình

Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
3. C?u t?o chung v� nguyờn lớ l�m vi?c c?a h? th?ng truy?n l?c
a. C?u t?o chung
Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
b. Bố trí hệ thống truyền lực
Động cơ đặt ở đầu xe, cầu sau chủ động
Ưu điểm: hệ thống điều khiển trực tiếp bánh xe trước dễ điều khiển
Động cơ đặt ở đuôi xe, cầu sau chủ động
- Nhược điểm: hệ thống điều khiển gián tiếp bánh xe trước khó điều khiển


c. Nguyên lí làm việc
Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
Li hợp,
hộp số
Động cơ
Truyền lực
các đăng
Truyền lực
chính vi sai
Bánh xe
chủ động
4. Cỏc b? ph?n chớnh c?a h? thụng truy?n l?c
Li h?p
Cụng d?ng:
Dựng d? n?i h?p s? v?i d?ng co
Ng?t, n?i v� truy?n mụmen sang hụp s?
C?u t?o
Nguyờn lớ l�m vi?c:
- Khi di?u khi?n, d? dia ma sỏt ti?n d?n v� ỏp sỏt v�o bỏnh d�, thỡ du?i tỏc d?ng c?a l?c ma sỏt gi?a bỏnh d� v� dia ma sỏt thỡ mụmen s? truy?n t? bỏnh d� sang dia ma sỏt v� truy?n d?n tr?c c?a li h?p.
Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
b. Hộp số
Nhiệm vụ:
Thay đổi lực kéo và vận tốc của xe
Thay đổi chiều quay của bánh xe để thay đổi chiều quay của xe
Ngắt đường truyền mômen từ động cơ tới bánh xe
Cấu tạo
Nguyên tắc
Nêu bánh răng chủ động có kích thước < BR bị động  giảm tốc, tăng mômen
- Nêu bánh răng bị động có kích thước < BR chủ động  tăng tốc, mômen nhỏ
Để thay đổi chiều quay của bánh bị động thì ta dùng 1 BR trung gian ăn khớp với bánh chủ động và bị động
Nguyên lí

Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
Truyền lực các đăng
Nhiệm vụ:
Truyền momen từ hộp số đến cầu chủ động của động cơ
Cấu tạo
Nguyên tắc hoạt động

Khi động cơ chạy trên đường không bằng phẳng thì các góc ?1, ?2 luôn thay đổi khớp các đăng A, B giúp cho dễ dàng thay đổi ?1, ?2 mà hệ thống vẫn làm việc bình thường.

Chiều dài AB cũng có thể thay đổi nhờ khớp trượt 3, khớp trượt 3 vừa quay vừa tịnh tiến nên khi AB thay đổi hệ thống vẫn làm việc bình thường.
Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
d. Truyền lực chính
Nhiệm vụ :
- Nối trục các đăng với cầu chủ động
Thay đổi hướng truyền mô men từ dọc xe sang quay 2 bánh chủ động
Giảm tốc độ, tăng mômen
Cấu tạo
Nguyên tắc hoạt động
Khi động cơ hoạt động cặp bánh răng côn 1 và 2 (1 chủ động, 2 bị động) momen quay được chuyể hướng từ phương dọc  phương ngang
Bánh răng 1 có kích thước < BR2 nên làm tăng momen sang 2 trục
Động cơ đốt trong dùng cho ô tô
e. Bộ vi sai
Nhiệm vụ
Phân phối momen cho 2 bản trục của bánh chủ động
Làm cho 2 bánh xe quay với tốc độ khác nhau
Nguyên lí hoạt động:
Khi xe chạy trên đường bằng lực cản đối với 2 bánh là như nhau nên 2 bánh chạy cùng vận tốc (Bộ vi sai tạo thành một khối cứng)
Khi xe quay vòng lực cản của bánh xe bán kính quay vòng nhỏ sẽ lớn hơn xo với BR quay vòng lớn khi đó bộ vi sai sẽ hoạt động làm vận tốc của bánh cung tròn lớn quay nhanh hơn