TRƯỜNG THPT CHUYÊN NGUYỄN TRÃI - HD

NGUYỄN TRÃI

Giáo viên: Phạm Thị Thủy

BÀI 33:ĐỘNG CƠ ĐỐT
TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

TIẾT 44, 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô
TÔ

NỘI DUNG
01

Đặc điểm và
cách bố trí động
cơ đốt trong
trên ô tô

02
Đặc điểm của
hệ thống truyền
lực trên ô tô

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

I. Đặc điểm và cách bố trí
động cơ đốt trong trên ô tô

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

Xe BMW 218i Gran Tourer

TIẾT 50

I.

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

Đặc điểm và cách bố trí động cơ đốt trong trên ô tô

1.





Đặc điểm

Có tốc độ quay cao.
Kích thước và trọng
lượng nhỏ gọn.
Thường được làm mát
bằng nước.

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

TIẾT 50

I.

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

Đặc điểm và cách bố trí động cơ đốt trong trên ô tô

2. Cách bố trí:
•
•
•

Bố trí động cơ ở đầu ô tô.
Bố trí động cơ ở đuôi ô tô.
Bố trí động cơ ở giữa xe.

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

a) Bố trí động cơ ở đầu ô tô
- Động cơ được đặt trước
buồn lái.

- Động cơ được đặt trong
buồng lái.

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

 Động cơ đặt trước buồng lái

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

a) Bố trí động cơ ở đầu ô tô
 Động cơ đặt trước buồng lái
Ưu điểm:
• Lái xe ít bị ảnh hưởng của tiếng ồn và
nhiệt thải của động cơ.
• Dễ chăm sóc, bảo dưỡng động cơ.
Nhược điểm:
Tầm quan sát mặt đường bị hạn chế.

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

 Động cơ đặt trong buồng lái

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

 Động cơ đặt trong buồng lái

Ưu điểm: Lái xe dễ dàng quan sát mặt
đường.

Nhược điểm:
• Tiếng ồn nhiệt và nhiệt thải của
động cơ.
• Không thuận lợi chăm sóc, bảo
dưỡng động cơ.

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

 Động cơ đặt ở đuôi ô tô

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

b) Bố trí động cơ ở đuôi ô tô
Ưu điểm:
• Tầm quan sát của người lái rộng.
• Ít bị ảnh hưởng bởi tiếng ồn và nhiệt
động cơ.
Nhược điểm:
• Làm mát động cơ khó
• Bộ phận điều khiển động cơ và hệ thống
truyền lực phức tạp.

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

 Động cơ đặt ở đuôi ô tô

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

c) Bố trí động cơ ở giữa xe
Thực tế: ít được sử dụng

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

II. Đặc điểm của hệ thống truyền
lực trên ô tô

II. Hệ thống
truyền
BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ
lực

TIẾT 44

1
2
3
4

ệ
i
h
N
Ph

ụ
v
m

i
ạ
o
l
n
â

à
v
g
n
u
h
c
c
ệ
i
o
v
ạ
t
m
u
Cấ ên lí là
y
u
g
n

n
ậ
h
p
ộ
b
c
á
h
C
n
í
ch

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

II. Hệ thống truyền lực
1. Nhiệm vụ:
• Truyền, biến đổi momen quay về
chiều
và trị số động cơ tới bánh xe chủ
động.
• Ngắt momen khi cần thiết.

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

II. Hệ thống truyền lực
2. Phân loại:

HÖ thèng truyÒn lùc
Theo sè cÇu chñ ®éng
Mét cÇu
NhiÒu cÇu

Theo ph­ư¬ng ph¸p ®iÒu khiÓn
B»ng tay
B¸n tù ®éng
Tù ®éng

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

2 .Phân loại
-

Theo số cầu chủ động
+ Một cầu chủ động
+ Nhiều cầu chủ động

Xe một cầu

TIẾT 44

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

Xe hai cầu

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

II. 3.
HệCấu
thốtạo
ng truy
ền lvà
ựcnguyên lí làm
chung
việc:

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

a) Cấu tạo chung
Ly hợp

Động
cơ

Hộp số

Truyền lực các đăng

Truyền lực chính
và bộ vi sai

Bánh xe chủ động

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

b) Bố trí hệ thống truyền lực trên
ô tô


Phụ thuộc vào cách bố trí động cơ:

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

Cầu sau
chủ động

Truyền lực chính và bộ visai

Khớp các
đăng

Truyền lực
các đăng
Động cơ

Ly hợp

Hộp số

Tªn c¸c côm chi
tiÕt
§éng c¬
Li hîp
Hép sè

§/c ®Æt ë ®Çu xe,
cÇu sau chñ ®éng

§/c ®Æt ë ®u«i xe,
cÇu sau chñ ®éng

x

x

x

x

x

x

TruyÒn lùc c¸c
®¨ng

x

TruyÒn lùc chÝnh
vµ bé vi sai

x

x

x

x

B¸nh xe chñ ®éng

c) Nguyên lí làm
Truyền lực các đăng
Ly
hợp
việc

Động cơ

Hộp số

Truyền lực chính
và bộ vi sai

Bánh xe chủ động

Động
cơ
Bánh xe
chủ động

Li hợp

ĐÓNG

Hộp số

TL chính và bộ
vi sai

Truyền lực
các đăng

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

Động cơ

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

4. Các bộ phận chính của hệ
thống truyền lực
a) Li hợp
Ly hợp

Động cơ

Hộp số

Truyền lực các đăng

Truyền lực chính
và bộ vi sai

Bánh xe chủ động

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

4. Các bộ phận chính của hệ
thống truyền lực
a) Li hợp
Nhiệm vụ
- Truyền, ngắt momen quay từ động
cơ đến hộp số.
- Trên ô tô thường sử dụng loại li hợp
ma sát.


TIẾT 45


BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

Cấu tạo

1. Moay – ơ đĩa ma sát
2. Đĩa ép

1

2

3
4

3. Vỏ ly hợp
4. Đòn mở

5

5. Bạc mở
6. Trục ly hợp

6

7. Đòn bẩy
8. Lò xo
9. Đĩa ma sát

11

10. Bánh đà
11. Trục khuỷu

10
9

8

7

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

a) Li hợp
 Nguyên lí làm việc

Bình thường (không đạp bàn đạp li hợp) đĩa li hợp sẽ
ép chặt vào bánh đà truyền chuyển động cho bánh xe
chủ động.

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

a) Li hợp
 Nguyên lí làm việc

Khi đạp bàn đạp li hợp, vòng cắt li hợp sẽ bị ép vào đĩa li
hợp không ăn vào bánh đà không còn sự truyền chuyển
động đến bánh xe chủ động.

më
li hîp ë tr¹ng th¸I Đ
ãng

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

b) Hộp số
Ly hợp

Động
cơ


Hộp số

Truyền lực các đăng

Truyền lực chính
và bộ vi sai

Bánh xe chủ động

Nhiệm vụ
- Thay đổi lực kéo và tốc độ của xe.
- Thay đổi chiều quay của bánh xe
để thay đổi chuyển động của xe.

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

b) Hộp số
Nguyên tắc: Dùng các bánh răng có
đường kính khác nhau ăn khớp với nhau
từng đôi một.

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

b) Hộp số
- Môn-men quay truyền từ bánh
răng có đường kính nhỏ đến bánh
răng có đường kính lớn → vận
tốc giảm và ngược lại
- Muốn đảo chiều quay của trục lắp bánh xe → đảo
chiều quay trục ra của hộp số → bánh trung gian
lắp xen giữa cặp bánh răng có tốc độ thấp.

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

c) Truyền lực các đăng
 Nhiệm vụ:
Truyền mô-men
quay từ hộp số
đến cầu chủ
động của xe.


L

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

 Cấu tạo
Ly hợp

Động
cơ

Hộp số

Truyền lực các đăng

Truyền lực chính
và bộ vi sai

Bánh xe chủ động

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ
Khớp các đăng

A

Trục bị động
của hộp số

β1

L
Khớp
trượt

β2

B

Khớp các đăng
Trục các đăng

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

d) Truyền lực chính


Nhiệm vụ
- Thay đổi hướng truyền momen từ
phương dọc xe sang phương ngang xe.
- Giảm tốc độ, tăng momen quay.

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

 Cấu tạo: Gồm 2 bánh răng côn: BR chủ động
và BR bị động
BR chủ động

BR hành tinh
BR bị động
Vỏ bộ vi sai
BR bán trục
Bán trục
BR hành tinh
Bán trục
Trục các đăng

BR bán trục

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

e) Bộ vi sai
 Nhiệm vụ

- Phân phối mô-men cho hai bán trục của hai

bánh xe chủ động.
- Cho phép hai bánh xe quay với vận tốc khác
nhau khi ô tô chuyển động trên đường không
thẳng, không phẳng và khi quay vòng

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

 Cấu tạo: Gồm 2 BR hành tinh, 2 BR bán trục.
BR bị động cũng tham gia tạo thành bộ vi sai
BR chủ
động

BR hành tinh

BR bị
động

Vỏ bộ vi
sai
BR bán
trục

Bán
trục

BR hành
tinh
Trục các đăng

BR bán
trục

Bán trục

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

* Nguyên lí làm việc
- Khi ô tô chạy trên đường thẳng và phẳng → Tốc độ
2 bánh xe chủ động bằng nhau → Toàn bộ vi sai tạo
thành 1 khối cùng quay với bánh răng bị động.
- Khi ô tô quay vòng → Tốc độ 2 bánh xe chủ động
khác nhau → Các BR hành tinh vừa quay theo vỏ vi
sai, vừa quay trên trục.

* Nguyên lí làm việc
- Khi ô tô chạy trên đường thẳng và
phẳng → Fmsbx1 = Fmsbx2 → v1= v2, bộ vi
chuyển động cùng với bánh răng
- Khi ô tô quay vòng, bánh xe phía trong có bán kính
quay vòng nhỏ hơn bánh xe phía ngoài, lực cản của
bánh xe phía trong lớn truyền cho bán trục → BR hành
tinh không những quay theo vỏ vi sai mà còn quay trên
trục của nó nên v2 lớn.

TIẾT 45

BÀI 33: ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO Ô TÔ

CỦNG CỐ
1. Nêu các cách bố trí động cơ đốt
trong trên ô tô?
Đáp án: 3 cách
Bố trí động cơ ở đầu ô tô
Bố trí động cơ ở đuôi ô tô
Bố trí động cơ ở giữa xe