:

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:

Kim loại là gì?

Là một vật chất rắn, dẫn
nhiệt và dẫn điện.

Trong bảng tuần hoàn nguyên tố hóa học, kim
loại chiếm khoảng 80% còn phi kim và khí
hiếm chiếm khoảng 20%.

3

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:

Kể tên một số kim loại sử dụng
trong ngành cơ khí:
Sắt

Thép

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:

Kể tên một số kim loại sử dụng
trong ngành cơ khí:
Inox

Kẽm

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:

Kể tên một số kim loại sử
dụng trong ngành cơ khí:
Bạc

Vàng

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:

Kể tên một số kim loại sử
dụng trong ngành cơ khí:
Đồng

Nhôm

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:

Kể tên một số kim loại sử dụng
trong ngành cơ khí:
Chì

Gang

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:
+ Kim loại đen:

+ Kim loại màu

9

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:

Kim loại đen:
Sắt là một yếu tố tự nhiên

Gang

Gang là hợp chất gồm sắt và cacbon

Thép

Thép là hợp chất gồm sắt và cacbon

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:
a. Kim loại đen:
Thành phần chủ yếu là sắt và cacbon.
NỘI DUNG
TỶ LỆ C

ĐẶC ĐIỂM

GANG

C > 2,14 %

- Tính cứng cao, khó gia
công cắt gọt vì quá cứng và
giòn.

THÉP

C ≤ 2,14%

- Tính cứng cao,
chịu mài mòn…

Để phân loại kim loại đen phải nắm rõ
được tỉ lệ cacbon.

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:

Kim loại đen :
Thép không gỉ -> inox
Hợp chất thép với crom

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:

Một số sản phẩm được làm
từ kim loại đen:

Chảo gang

Van nước làm bằng gang

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:

Kể tên một số sản phẩm
được làm từ kim loại đen:

Ổ khóa thép hợp kim

Thép xây dựng( thép cacbon)

1. VẬT LIỆU KIM LOẠI:
b. Kim loại màu
 Có 2 loại chính:
• Đồng và hợp kim của đồng
• Nhôm và hợp kim của nhôm

BỘ NỒI
HỢP KIM NHÔM

Lõi dây dẫn điện
Nhôm hoặc đồng
Trống đồng
ĐỒNG ĐEN

15

1. Vật liệu kim loại
b. Kim loại màu
 Có 2 loại chính:
• Đồng và hợp kim của đồng
• Nhôm và hợp kim của nhôm



Tính chất: Dễ kéo dài, dễ dát mỏng, có tính chống ăn mòn
cao, tính dẫn điện, dẫn nhiệt tốt.
Không chứa sắt hoặc chứa rất ít sắt.

Lõi dây dẫn điện

16

 Em hãy cho biết những sản phẩm dưới đây thường được làm
bằng vật liệu gì?
Sản
phẩm

Lưỡi
kéo cắt
giấy

Vật
liệu

Kim
1
loại
đen

Kéo cắt giấy

Cuố
c

Lưỡi
cuốc

Móc áo

Chảo
rán

Dây
điện

Khung xe
đạp

Kim
2
loại
đen

Kim
loại3màu

Kim loại
đen

Kim loại
5
màu

Kim
6
loại
đen

Móc áo

Chảo
rán

Dây dẫn
điện
Khung xe
đạp

17

BÀI 4: VẬT LIỆU CƠ KHÍ:
2. Vật liệu phi kim loại
Chất dẻo
Cao su

18

2. Vật liệu phi kim loại
a. Chất dẻo: (Nhựa..)
 Chất dẻo nhiệt:

 Chất dẻo nhiệt rắn:

 Nhiệt độ nóng chảy thấp,
không dẫn điện, không dẫn
nhiệt,…

 Chịu nhiệt độ cao, độ bền cao,
không dẫn điện, không dẫn
nhiệt.

19

2. Vật liệu phi kim loại

Chất dẻo nhiệt: 1,3, 6,7,8

a. Chất dẻo: (Nhựa…)

Chất dẻo nhiệt rắn: 2,4,5

1.Ốp điên
thoại

5.Chén

2.Nón bảo
hộ

6.Thước

3.Ống
nước

7.Dép

4.Đĩa CD

20
8.Chai

2. Vật liệu phi kim loại
b. Cao su
 Là vật liệu dẻo, đàn hồi khả năng giảm chấn tốt,
cách điện.
- Có 2 loại:
 Cao su tự nhiên.
KỂ TÊN CÁC SẢN PHẨM LÀM
 Cao su nhân tạo.
BẰNG CHẮT LIỆU CAO SU:

ỦNG

LỐP XE HƠI

DÂY ĐỒNG HỒ

NỆM

21

Em hãy cho biết những dụng cụ sau đây được làm bằng chất dẻo gì?

Ổ cắ m
Vật dụng Áo mưa
điện
Loại chất
dẻo

Áo
mưa

Chất
dẻo
nhiệt

Vỏ ổ cắm
điện

Chất
dẻo
nhiệt
rắn

Can

Can
nhựa
Chất
dẻo
nhiệt

Vỏ
quạt
điện

Vỏ bút
bi

Chất
dẻo
nhiệt
rắn

Chất
dẻo
nhiệt
rắn

Vỏ quạt
điện

Vỏ bút
bi

Ống hút
Chất
dẻo
nhiệt

Ống hút
22

VẬT LIỆU COMPOSITE LÀ
GÌ?
23



là loại nguyên vật liệu được tổng
hợp từ hai hay nhiều vật liệu có tính
chất vật lý và hóa học khác nhau,
loại vật liệu này sẽ mang tính chất
và những công dụng vượt trội hơn
hẳn so với những vật liệu ban đầu.

24

Chiếc xe đạp được
chế tạo từ những
vật liệu gì?

Cao su

Kl
đen

Kl màu Nhôm

Chất dẻo
nhiệt rắn

BÀI 18: VẬT LIỆU
CƠ KHÍ
I

CÁC VẬT LIỆU CƠ KHÍ PHỔ BIẾN

II

TÍNH CHẤT CƠ BẢN CỦA VẬT LIỆU CƠ KHÍ

Tính chất cơ bản của
vật liệu cơ khí

Tính chất
cơ học

Tính chất
vật lí.

Tính chất
hoá học.

Tính chất
công nghệ

II. Tính chất cơ bản của vật liệu cơ khí:
1.Tính cơ học
Là khả năng
vật liệu chịu
được tác dụng
của lực bên
ngoài.
Gồm tính
cứng, tính dẻo,
tính bền.

II. Tính chất cơ bản của vật liệu cơ khí:
1.Tính cơ học
2.Tính chất vật lí:
Thể hiện qua các
hiện tượng vật lí
của vật liệu như:
Nhiệt độ nóng
chảy, tính dẫn
điện, dẫn nhiệt,
khối lượng riêng,
...

II. Tính chất cơ bản của vật liệu cơ khí:
3.Tính chất hoá học:
Là khả năng vật
liệu chịu được
tác dụng hóa
học: Tính chịu
axit và muối,
tính chống ăn
mòn...

II. Tính chất cơ bản của vật liệu cơ khí:
4. Tính chất công nghệ:
Là khả năng
gia công của
vật liệu như
tính đúc, tính
hàn, khả năng
gia công cắt
gọt...
Đây là tính
chất quan trọng
nhất.

Khai thác tài nguyên để chế tạo vật liệu cơ khí

Mỏ sắt Thạch Khê, Hà Tĩnh

Khai thác than đá ở Quảng Ninh

Một bãi khai thác vàng ở Pô Kô – Sạc Ly Kon Tum

Một mỏ khai thác đồng

Tác động của việc khai thác tài nguyên thiên nhiên đối với
môi trường sống.

Khai thác titan thô

Khai thác quặng bô-xit

Khai thác Mangan ở núi Bụt-Đà Nẵng

Khai thác bô-xít

VẬT LIỆU CƠ KHÍ VÀ VẤN ĐỀ MÔI
TRƯỜNG
Khai thác tự phát, thủ công tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn lao động
cao.

Trẻ em làm việc tại một
mỏ than thổ phỉ

Đào vàng chui trên
đỉnh Thút Bút

Rác thải vật liệu cơ khí

Đề xuất: Một số giải pháp làm giảm tác hại đến môi trường từ việc khai
thác, sử dụng tài nguyên thiên nhiên.

Một số giải pháp làm giảm tác hại đến môi trường từ việc khai thác
tài nguyên thiên nhiên:

 Khai thác tài nguyên hợp lý, có quy hoạch để tránh làm ảnh hưởng đến
môi trường.
 Sử dụng hiệu quả các nguồn tài nguyên
 Tăng cường sử dụng các vật liệu thân thiện với môi trường
 Tái chế

Khai thác hợp lý

Plastic thân thiện với môi trường

Tái chế linh kiện điện tử

Vì vậy
- Ngành cơ khí được coi là cha đẻ của các ngành
công nghiệp. Nên vai trò của ngành cơ khí là vô
cùng quan trọng. Ngành cơ khí có 3 ngành chính:
 Cơ khí chế tạo.
 Cơ khí lắp ráp.
 Cơ khí sửa chữa.

37

Hãy nêu Sự khác nhau cơ bản của
kim loại đen và kim loại màu?

Trả lời : Sự khác nhau cơ bản của kim loại đen và kim
loại màu : Kim loại đen có chứa sắt , kim loại màu không
chứa sắt hoặc chứa rất ít.

39

CÁC LOẠI MÁY CÔNG CỤ

MÁY BÀO

MÁY PHAY

MÁY TIỆN

MÁY CẮT GÓC

MÁY KHOAN
40

CÁC LOẠI MÁY GIA DỤNG ỨNG DỤNG
VẬT LÝ – HÓA HỌC

MÁY BƠM NƯỚC

MÁY NƯỚC NÓNG

MÁY HÚT BỤI

MÁY RỬA RAU CỦ

MÁY RỬA CHÉN

MÁY XAY SINH TỐ
41

CÁC LOẠI XE

XE ÔTÔ

XE ĐẠP ĐIỆN

XE KHÁCH

XE GẮN MÁY

XE TẢI

XE ĐẠP
42

43

Nêu một số ứng dụng của vật liệu cơ khí
trong thực tế. Vì sao nói khi chọn, sử
dụng vật liệu gia công phù hợp giảm tiêu
tốn năng lượng?

Trả lời :

chọn các loại vật liệu phù hợp đảm bảo yêu cầu kĩ thuật giảm
năng lượng tiêu tốn trong quá trình sản xuất các chi tiết máy.

- Bánh răng nhựa thay cho bánh răng thép trong các đồ dùng điện giúp
giảm vật liệu và tiêu tốn năng lượng khi gia

44

Vì sao nói khi chọn, sử dụng
vật liệu gia công phù hợp
giảm ô nhiễm môi trường?

Trả lời: Vì sao nói khi chọn, sử dụng vật liệu gia công
phù hợp tiết kiệm được nguyên vật liệu, tận dụng
được các vật liệu phế thải.