Chào mừng các thầy cô
đến dự giờ Vật lý-Lớp 10A1
Gv:PHAN VĨNH THI
Can lộc, ngày18/04/2008
Sự nở vì nhiệt của vật rắn
Tiết 72-Bài 52:
Bài 52: Sự nở vì nhiệt của vật rắn
1. Sự nở dài
a. Thí nghiệm
Bố trí như hình vẽ
Δℓ
ℓ ۪
1. Sự nở dài
a. Thí nghiệm
b. Kết quả:
+, Δl~Δt
+, Δl~lo
+, Các kim loại khác nhau, độ giãn nở
khác nhau
Bài 52: Sự nở vì nhiệt của vật rắn
1. Sự nở dài
a. Thí nghiệm
b. Kết quả
c. Kết luận
+ Sự nở dài: Sự tăng độ dài của vật rắn khi nhiệt độ tăng
Biểu thức: Δl=l – lo= αloΔt
suy ra : l=lo(1+α.Δt)
+ α : là hệ số nở dài
phụ thuộc chất liệu của vật rắn
đơn vị 1/K hay K-1
Bài 52: Sự nở vì nhiệt của vật rắn
Bảng hệ số nở dài của một số chất
Ví dụ:
Một dây tải điện ở 20oC có độ dài 800m.
Hãy xác định độ nở dài của dây khi nhiệt độ
tăng lên đến 50oC về mùa hè. Cho biết hệ
số nở dài của dây là =11,5.10-6 K-1.
Tóm tắt:
t0=200C
l0=1800m
t=500C
α=11,5.10-6 K-1
Δl=?


Giải:
Ta có
Δl=l – lo=αloΔt
=11,5.10-6.1800.(50-20)
=0,621 (m) =62,1 (cm)
1. Sự nở dài
2. Sự nở khối
* Thí nghiệm
* Kết quả
+, ΔV~Δt
+, ΔV~Vo
+, Các kim loại khác nhau, độ nở khối khác nhau



Bài 52: Sự nở vì nhiệt của vật rắn
1. Sự nở dài
2 Sự nở khối
* Thí nghiệm
* Kết luận
* Sự nở khối: Sự tăng thể tích của vật rắn
khi nhiệt độ tăng
* Độ nở khối: ΔV=V – Vo=βVoΔt
+ β : là hệ số nở khối
phụ thuộc chất liệu của vật rắn
đơn vị 1/K hay K-1
+ β≈3α

Bài 52: Sự nở vì nhiệt của vật rắn
Mối liên hệ giữa α và β
β = 3α
Chứng minh
Xét một khối hình lập phương có cạnh ℓ
Ta có V=ℓ³
Suy ra: V ۪ (1+βt) = ℓ ۪³ (1+ αt)³
Do V ۪ = ℓ ۪³ => (1+βt) = (1+ αt)³
Do α rất nhỏ nên α²,α³ càng nhỏ cho nên
nếu khai triển ta được:
β = 3α
Lưu ý: công thức ΔV=V – Vo=βVoΔt
cũng áp dụng được cho chất lỏng
(trừ nước ở gần 40C)
1.Sự nở dài
2.Sự nở khối
3.Hiện tương nở vì nhiệt trong kỹ thuật
* Ứng dụng
Băng kép:gồm 2 thanh kim loại khác nhau như đồng
và thép được tán chặt sát với nhau.
Ở nhiệt độ bình thường băng kép thẳng.
Khi đốt nóng hay làm lạnh băng kép sẽ bị
cong đi.



Bài 52: Sự nở vì nhiệt của vật rắn
Ứng dụng của băng kép
Bàn là
Nồi cơm điện
*Khắc phục tác hại của sự nở vì nhiệt: làm cho các vật rắn không bị cong hoặc nứt gãy khi nhiệt độ thay đổi

Ví dụ sự nở vì nhiệt làm đường ray bị biến dạng
Khắc phục: Giữa hai đầu thanh ray phải có khe hở

Phải có khoảng cách giữa các nhịp cầu
Các ống kim loại dẫn hơi nóng hoặc nước nóng phải có đoạn uốn cong
Để khi ống bị nở dài thì đoạn cong này chỉ bị biến dạng không bị gãy
Cho biết câu nào đúng, câu nào sai:
1/ Chất rắn nở ra khi nóng lên, co lại khi lạnh đi
2/ Các chất rắn khác nhau nở vì nhiệt giống nhau
3/ Các chất rắn khác nhau nở vì nhiệt khác nhau
4/ Quả cầu nóng lên, thể tích quả cầu giảm
5/ Quả cầu lạnh đi, thể tích quả cầu giảm
6/ Quả cầu nóng lên, khối lượng của quả cầu
không thay đổi






Đ
S
S
Đ
Đ
Đ
CÁC EM HÃY CHỌN PHƯƠNG ÁN TRẢ LỜI ĐÚNG NHẤT CHO CÁC CÂU HỎI SAU ĐÂY.

Một lọ thuỷ tinh được đậy bằng một nút thuỷ tinh. Nút bị kẹt. Ta có thể mở nút bằng cách
A. Hơ nóng nút.
B. Hơ nóng cổ lọ.
C. Hơ nóng cả nút và cổ lọ.
D. Hơ nóng đáy lọ.

 Câu 1
 Câu 2:
Hiện tượng nào sau đây sẽ xẩy ra khi nung nóng một vật rắn?
A. Khối lượng của vật tăng.
B. Khối lượng của vật giảm.
C. Khối lượng riêng của vật tăng.
D. Khối lượng riêng của vật giảm.

Câu 3: Ở 15oC mỗi thanh ray của đường sắt dài 12,5m. Hỏi khe hở giữa hai thanh ray phải có độ rộng tối thiểu là bao nhiêu để các thanh ray không bị cong khi nhiệt độ tăng tới 50oC?
Câu 4: Nguyên tắc hoạt động của dụng cụ nào không liên quan đến sự nở dài vì nhiệt
Băng kép
Nhiệt kế kim loại
Đồng hồ bấm dây
Ampe kế nhiệt

Câu 5: Tại sao khi đổ nước sôi vào cốc thủy tinh thì cốc thủy tinh hay bị nứt vỡ, còn cốc thạch anh không bị nứt vỡ?
Vì cốc thạch anh có thành dày hơn
Vì cốc thạch anh có đáy dài hơn
Vì thạch anh cứng hơn thủy tinh
Vì thạch anh có hệ số nở khối nhỏ hơn thủy tinh
Cảm Ơn QuýThầy Cô Đã Tham Dự Tiết Học.