Bài giảng e-learning
GIẢI BÀI TOÁN TRÊN MÁY TÍNH
Môn: Tin học lớp 10
Giáo viên: Nguyễn Thị Tâm
tamnguyen0111@gmail.com
Đt:0965317288
Trường THPT Thái Hòa
Thị xã Thái Hòa- Tỉnh Nghệ An
SỞ GD&ĐT NGHỆ AN
TRƯỜNG THPT THÁI HÒA
Tháng 10 năm 2021
Với các giá trị:
M = 25; N = 5.
M = 21; N = 15.
M = 997; N = 827.
M = 12006; N=1896.
Tìm ước số chung lớn nhất của 2 số nguyên dương M và N
Bài toán đặt vấn đề
BÀI TOÁN
Hãy chỉ ra những ưu điểm của việc giải bài toán nhờ sự trợ giúp của máy tính so với cách giải toán thông thường?
BÀI TOÁN
5
VẤN ĐỀ
VỚI SỰ HỖ TRỢ
CỦA MÁY TÍNH
Bài 6
Giải bài toán trên máy tính
7
1. Xác định bài toán
2. Lựa chọn hoặc thiết kế thuật toán
3. Viết chương trình
5.Viết tài liệu
4.Hiệu chỉnh
GIẢI TOÁN TRÊN MÁY TÍNH
GIẢI BÀI TOÁN TRÊN MÁY TÍNH
8
Ví dụ: Bài toán tìm ƯCLN của 2 số nguyên dương M và N?
Input: 2 số nguyên dương M và N
Output: ƯCLN của M và N
lA
Là xác định: Input và Output của bài toán.
1. XÁC ĐỊNH BÀI TOÁN
a) Lựa chọn thuật toán
- Một bài toán có thể có nhiều thuật toán.
- Mỗi thuật toán chỉ giải một bài toán;
2. LỰA CHỌN HOẶC THIẾT KẾ THUẬT TOÁN
2. LỰA CHỌN HOẶC THIẾT KẾ THUẬT TOÁN
Ví dụ: Bài toán tìm ước chung lớn nhất (UCLN) của 2 số nguyên dương M và N?
Các cách tìm UCLN:
Tìm UCLN: phân tích các số thành các thừa số nguyên tố UCLN chính là tích các thừa số nguyên tố chung có số mũ nhỏ nhất
Tìm UCLN dựa vào việc thực hiện các phép trừ.
……
Chọn???
a) Lựa chọn thuật toán
 Cần thiết kế hoặc chọn một thuật toán tối ưu nhất để giải bài toán.
- Các tiêu chí lựa chọn thuật toán:
Thời gian thực hiện nhanh.
Thuật toán ít phức tạp: Trình bày dễ hiểu, dễ nhìn.
Sử dụng ít bộ nhớ.
2. LỰA CHỌN HOẶC THIẾT KẾ THUẬT TOÁN
Diễn tả bằng sơ đồ khối
Diễn giải bằng cách liệt kê
Diễn tả
Thuật toán
b) Diễn tả thuật toán:
2. LỰA CHỌN HOẶC THIẾT KẾ THUẬT TOÁN
Bài toán: Tìm ước chung lớn nhất (UCLN) của 2 số nguyên dương M và N?
 Xác định bài toán:

 Ý tưởng:
+ Nếu M=N thì UCLN(M,N)=M hoặc UCLN(M,N)=N;
+ Nếu M>N thì UCLN(M,N)= UCLN(M-N,N);
+ Nếu M+ Input: 2 số nguyên dương M và N;
+ Output: UCLN của M và N
Ví dụ: Tìm UCLN của 18 và 12
UCLN(18,12)=UCLN(6,12)=UCLN(6,6)=6
Diễn tả thuật toán bằng cách liệt kê các bước:
Bước 1: Nhập M và N;
Bước 2: Nếu M=N thì lấy giá trị chung làm UCLN; rồi chuyển đến bước 5;
Bước 3: Nếu M>N thì M←M-N rồi quay lại bước 2;
Bước 4: N←N-M rồi quay lại bước 2;
Bước 5: Thông báo UCLN; kết thúc;
2. LỰA CHỌN HOẶC THIẾT KẾ THUẬT TOÁN
b) Diễn tả thuật toán:
15
Đúng
Đúng
Sai
Sai
Nh?p M ,N
M =N ?
M > N ?
N ?N - M
M ?M - N
Đưa ra M ; Kết thúc
Diễn tả TT bằng sơ đồ khối
2. LỰA CHỌN HOẶC THIẾT KẾ THUẬT TOÁN
Đúng
Đúng
Sai
Sai
5
10
10
10
5
5
15
25
3
2
1
Lượt
Nhập M ,N
M =N ?
M > N ?
N N - M
M M - N
Đưa ra M ; Kết thúc
M= 25, N = 10
25 = 10 ?
25 >10
M ?25 - 10
15 = 10 ?
15 >10
M ?15 - 10
5 = 10 ?
5 > 10 ?
N = 10 - 5
5 = 5 ?
UCLN (25,10) = 5
M
N
MÔ PHỎNG THUẬT TOÁN TÌM ƯCLN
Mô phỏng thuật toán
17
Tổ chức dữ liệu + NNLT
Chương trình
Thuật toán
diễn đạt
- Khi dùng NNLT nào để viết chương trình thì phải tuân thủ các quy tắc ngữ pháp của NNLT đó
3. VIẾT CHƯƠNG TRÌNH
3. VIẾT CHƯƠNG TRÌNH
Thử lại chương trình bằng cách thực hiện bài toán với một số bộ Test tiêu biểu nếu sai thì sửa sau đó thử lại.
Test là các bộ input tiêu biểu mà đã biết trước Output
TEST:
M = 88; N = 121

M = 8; N = 8
M = 17; N = 13
 UCLN = 8
 UCLN = 1
 UCLN = 11
4. HIỆU CHỈNH
Mô tả chi tiết về:
Bài toán
Thuật toán
Chương trình
Kết quả thử nghiệm
Hướng dẫn sử dụng
Giúp ích cho người sử dụng trong quá trình sử dụng, có thể đề xuất để mở rộng và hoàn thiện chương trình.
5. VIẾT TÀI LIỆU

Câu 1: Các bước giải bài toán trên máy tính được tiến hành theo thứ tự nào sau đây:

A. Xác định bài toán – Lựa chọn thuật toán – Viết chương trình – Hiệu chỉnh – Viết tài liệu
B. Xác định bài toán – Viết chương trình – Lựa chọn thuật toán – Viết tài liệu
C. Lựa chọn thuật toán – Xác định bài toán – Viết chương trình – Hiệu chỉnh – Viết tài liệu
D. Viết chương trình – Hiệu chỉnh – Viết tài liệu
Câu 2: Tiêu chí lựa chọn hoặc thiết kế thuật toán là?
A. Hiệu quả về thời gian
B. Hiệu quả về không gian
C. Khả thi khi cài đặt
D. Tất cả đều đúng
Câu 3: Viết chương trình là?
A. Biểu diễn thuật toán
B. Dùng ngôn ngữ lập trình để diễn đạt bài toán
C. Dùng ngôn ngữ lập trình và cấu trúc dữ liệu thích hợp để diễn tả thuật toán
D. Tất cả đều đúng
Câu 4: Nội dung và mục đích của việc hiệu chỉnh?
a) Kiểm tra lỗi về thuật toán.
b) Kiểm tra cú pháp của ngôn ngữ lập trình.
c) Dùng các bộ Test khác nhau để kiểm tra .
d) Cả 3 ý trên đều đúng.
25
TÓM TẮT NỘI DUNG BÀI HỌC
Phần mềm: - Ispring Suite 9
- Bandicam
Hình ảnh, video: - Tự chụp, tự quay
- Từ google.com.vn
Tài liệu:
- Sách giáo khoa, sách giáo viên Tin học 10, Nhà xuất bản giáo dục
- https://igiaoduc.vn/
6. TÀI LIỆU THAM KHẢO
TRÂN TRỌNG CẢM ƠN