KHỞI ĐỘNG
Kể tên một số ngôi chùa, ngôi đền nổi tiếng ở Bắc Ninh mà em biết.
Chùa Bút Tháp
Chùa Phật Tích
Chùa Dâu
ầ
ĐỀN ĐÔ
Đình Đình Bảng
TIẾT 5,6 BÀI 2. CHÙA BÚT THÁP
1. Tên gọi, vị trí địa lí và thời gian xây dựng
- Chùa Bút Tháp tên chữ là Ninh Phúc Tự. Nhân dân trong vùng còn gọi là chùa Nhạn Tháp, chùa Thấp. Chùa toạ lạc tại thôn Bút Tháp, xã Đình Tổ, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh.
-Chùa bắt đầu được xây dựng từ thời gian vua Trần Thánh Tông trị vì (1258- 1278).
-Tương truyền, năm 1876 khi vua Tự Đức qua thăm chùa, thấy hình dáng ngọn tháp như chiếc bút khổng lồ nên gọi là Bút Tháp. Có lẽ từ đó, ngôi chùa mang tên gọi là Bút Tháp.
2. Kiến trúc và cảnh quan
Trình bày khái quát những nét cơ bản về kiến trúc và cảnh quan của chùa
Bút Tháp
Toàn cảnh chùa Bút Tháp
Chùa Bút Tháp có diện tích khoảng 10 000 m2, toạ lạc trên khu đất cao, rộng, bằng phẳng, sát bờ nam sông Đuống, tựa hình một bông sen lớn.
- Kiến trúc độc đáo Chùa được xây theo kiểu “Nội công ngoại quốc”
-Toàn bộ quần thể kiến trúc chùa gồm 10 ngôi nhà với 162 bao gồm 8 công trình, ngoài cùng là Tam quan, tiếp đó là gác chuông 2 tầng 8 mái ,sau gác chuông là 7 toà nhà nối tiếp nhau: Tiền Đường, Thiêu Hương, Thượng Điện, Tích Thiện Am, nhà Trung, Phủ thờ, Hậu Đường
“Nội công ngoại quốc” là kiểu kiến trúc có hai hành lang dài nối liền nhà tiền đường ở phía trước với nhà hậu đường (có thể là nhà tổ hay nhà tăng) ở phía sau làm thành một khung hình chữ nhật bao quanh lấy nhà thiêu hương, nhà thượng điện và các công trình kiến trúc khác ở giữa. Bố cục mặt bằng chùa phía trong có hình chữ Công(工), còn phía ngoài có khung bao quanh như hình chữ khẩu(口) hay chữ Quốc(國).
EM CÓ BIẾT?
3. Các công trình kiến trúc tiêu biểu
-Toà Tích Thiện Am là một toà nhà ba tầng mái, được kết cấu theo kiểu chồng diêm, với hàng cột ở giữa cao, to, chạy suốt từ tầng một lên tầng ba.
Hình 2.2. Toà Tích Thiện Am
Hình 2.3. Tháp Báo Nghiêm
-Tháp Báo Nghiêm là công trình kiến trúc biểu tượng của chùa. Tháp được xây bằng đá xanh, là nơi thờ sư tổ Chuyết Chuyết. Tháp hình bát giác, gồm năm tầng với tổng chiều cao hơn 13 m.
4. Các cổ vật tiêu biểu trong chùa
-Tượng Phật Quan Âm nghìn mắt, nghìn taycao 3,7 m, ngang 2,1 m, có 11 đầu
mặt, 994 tay và 994 con mắt. Ngoài 42 cánh tay chính gắn sát vào thân Phật, 952 tay còn lại được xếp phía sau Phật
thành lớp lớp hào quang hình lá đề hay cánh sen.Trong mỗi lòng bàn tay
được khắc một con mắt.
-Bộ tượng Phật Tam thế gồm có: Phật A-di-đà chủ trì quá khứ, Phật Thích Ca Mâu Ni chủ trì hiện tại và
Phật Di Lặc chủ trì tương lai. Các pho tượng được khắc hoạ với khuôn mặt phúc hậu, thanh thoát và sang quý.
-Hương án đặt trong Thượng Điện là hương án tiêu biểu nhất trong chùa, thể hiện trình độ kĩ thuật điêu luyện và tinh xảo của những nghệ nhân xưa.
Toà Cửu phẩm liên hoa đặt trong
Tích Thiện Am là một cối kinh bằng gỗ sơn son thếp vàng đồ sộ, cao 7,8 m với 9 tầng, 8 mặt gồm 32 bức phù điêu và nhiềutượng phật nhỏ quay quanh một trục.
1.Mô tả một công trình trong chùa Bút Tháp mà em ấn tượng nhất dựa vào gợi ý:
LUYỆN TẬP
Kiến trúc của
công trình
Tên
công trình
Vị trí công trình
Cảnh quan của công trình
2.Viết đoạn văn (khoảng 10 - 15 câu) trình bày cảm nhận của em về vẻ đẹp của chùa Bút Tháp qua những dòng ca dao sau:
Mênh mông biển lúa xanh rờn,
Tháp cao sừng sững trăng vờn bóng cau.
Một vùng phong cảnh trước sau,
Bức tranh thiên cổ đượm mầu nước non.
(Theo Địa chí Hà Bắc, tr.468)
VÂN DỤNG

1. Đóng vai một hướng dẫn viên đang giới thiệu với khách du lịch về chùa Bút Tháp.
2.Nêu một số việc mà em có thể thực hiện để góp phần giữ gìn, bảo tồn kiến trúc, xây dựng cảnh quan và bảo vệ các cổ vật của Chùa Bút Tháp