giao thoa ánh sáng
i. hiện tượng nhiễu xạ ánh sáng.
giao thoa ánh sáng
i. hiện tượng nhiễu xạ ánh sáng.
D
O
D’
- Hiện tượng truyền sai lệch so với sự truyền thẳng khi ánh sáng gặp vật cản gọi là hiện tượng nhiễu xạ ánh sáng
- Mỗi ánh sáng đơn sắc coi như một sóng có bước sóng xác định
ii. hiện tượng giao thoa ánh sáng
1. Thí nghiệm Y-âng về giao thoa ánh sáng
1. Thí nghiệm Iâng về hiện tượng giao thoa ánh sáng
- Đèn sợi đốt Đ .
- Kính lọc sắc K
- Màn M1 có khe hở hẹp F
- Màn M2 có hai khe hở hẹp F1; F2 rất gần nhau nằm song song với nhau và song song với khe F , cách đều F.
- Màn M
a) Dụng cụ thí nghiệm:
Th
ánh sáng trắng của ngọn đèn được được lọc qua một kính lọc sắc K ( kính lọc sắc đỏ chẳng hạn). F trở thành một nguồn sáng đơn sắc. Chùm tia đơn sắc lọt qua khe F tiếp tục chiếu sáng hai khe hẹp F1, F2 . Các chùm tia đơn sắc từ F1, F2 được chiếu tới màn M.
H·y quan s¸t thÝ nghiÖm vµ nhËn xÐt vÒ h×nh ¶nh thu ®­îc?
b) Tiến hành thí nghiệm:
ii. hiện tượng giao thoa ánh sáng
1. Thí nghiệm Y-âng về giao thoa ánh sáng
F1
F2
M
F
K
Nếu dùng ánh sáng trắng (bỏ kính lọc sắc K đi) ta sẽ thấy có một vạch sáng trắng ở chính giữa, hai bên có những dải màu như màu cầu vồng, tím ở trong, đỏ ở ngoài.
Trên màn M ta thu được một vùng sáng hẹp trong đó xuất hiện những vạch sáng (đỏ) và những vạch tối xen kẽ nhau một cách đều đặn.
Hiện tượng này gọi là hiện tượng giao thoa của ánh sáng
c) Kết quả:
Để có hiện tượng giao thoa của sóng nước thì hai nguồn sóng phải thoả mãn điều kiện gì?
Hai nguồn kết hợp là:
+ Hai nguồn có cùng tần số .
+ Có cùng pha hoặc độ lệch pha không đổi.
Hai nguồn sáng F1 và F2 trong thí nghiệm trên có phải là hai nguồn kết hợp không? Giải thích?
Hiện tượng hai chùm sóng gặp nhau lại xuất hiện những vạch sáng vạch tối chỉ có thể giải thích được nếu công nhận ánh sáng là một quá trình sóng và hiện tượng trên là hiện tượng giao thoa của ánh sáng
Hai sóng kết hợp phát đi từ F1, F2 gặp nhau trên M đã giao thoa với nhau:
+ Hai sóng gặp nhau tăng cường lẫn nhau : vân sáng
+ Hai sóng gặp nhau triệt tiêu lẫn nhau : vân tối
*.Giải thích hiện tượng:
Sóng do hai nguån F1, F2 phát ra tho¶ m·n c¸c ®iÒu kiÖn cña hai nguån kÕt hîp:
+ Sãng do hai nguån F1, F2 cã cïng tÇn sè víi sãng ¸nh s¸ng do nguån F ph¸t ra.
+ Kho¶ng c¸ch tõ F1, F2 ®Õn F hoµn toµn x¸c ®Þnh nªn dao ®éng cña F1, F2 lÖch pha nhau mét l­îng kh«ng ®æi.
*Vị trí vân sáng. vân tối ở đây được hiểu như thế nào?
Xen kẽ giữa hai vân sáng là một vân tối, các vân sáng cũng như vân tối cách đều nhau. Vị trí của các vân sáng là vị trí của chỗ sáng nhất của vân.Từ vị trí đó độ sáng sẽ giảm dần cho đến bằng 0 tại vị trí vân tối ( chỗ tối nhất của vân).
Hình ảnh giao thoa cuả ánh sáng có gì đặc biệt?
Chúng mang tính chất đối xứng nhau qua vân trung tâm.
( Nếu F1 và F2 song song với nhau, song song với F và cách đều F thì vị trí của vân trung tâm được xác định bằng giao điểm của đường trung trực của hai khe F1F2 với màn M). Vân trung tâm luôn là vân sáng.
Quan sát thí nghiệm sau và trả lời câu hỏi:
Khoảng cách giữa hai vân sáng hoặc vân tối kề nhau phụ thuộc vào những yếu tố nào?
Khoảng cách giữa hai vân sáng và hai vân tối kề nhau phụ thuộc vào:
+ Khoảng cách giữa hai nguồn kết hợp.
+ Khoảng cách từ hai nguồn kết hợp tới màn.
+ Phụ thuộc vào màu sắc của tia đơn sắc.
2. Vị trí các vân sáng
I
O
A
H
d1
d2
a
D
x