CHÀO MỪNG
QUÝ THẦY CÔ
VÀ CÁC EM HỌC SINH
HAI ĐỨA TRẺ
THẠCH LAM
Đọc văn
( TIẾT 2)
CHÂN DUNG NHÀ VĂN THẠCH LAM
( 1910 – 1942)
“Đối với tôi, văn chương không phải là một cách đem đến cho người đọc sự thoát ly hay sự quên; trái lại văn chương là một thứ khí giới thanh cao và đắc lực mà chúng ta có để vừa tố cáo và thay đổi cái thế giới giả dối và tàn ác, vừa làm cho lòng người được trong sạch và phong phú hơn”
( Trích trong bài giới thiệu truyện ngắn đầu tay Gió lạnh đầu mùa – 1937)
KIỂM TRA BÀI CŨ:

Cảm nhận về cảnh phố huyện lúc chiều tàn?
I. Tìm hiểu chung:
1. Tác giả Thạch Lam:
2.Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
1. Đọc.
2. Tìm hiểu văn bản.
2.1. Phố huyện lúc chiều tàn:
a. Cảnh chiều tàn.
b. Đời sống con người.
c. Tâm trạng của Liên
TÓM TẮT TIẾT 1
I. Tìm hiểu chung:
II. Đọc - hiểu văn bản:
1. Đọc.
2. Tìm hiểu văn bản.
2.1. Phố huyện lúc chiều tàn:
2.2. Phố huyện lúc đêm khuya:
a. Cảnh đêm khuya.
b. Cuộc sống con người.
c. Tâm trạng của Liên
2.3. Phố huyện lúc đoàn tàu đi qua.
III. Tổng kết.
NỘI DUNG TIẾT 2
2.2. Phố huyện lúc đêm khuya.
a. Cảnh đêm khuya.
Cảnh phố huyện lúc đêm khuya có đặc điểm gì nổi bật?
THẢO LUẬN NHÓM:
Phát hiện những chi tiết miêu tả về bóng tối và ánh sáng?
Nhận xét về sự tương quan giữa bóng tối và ánh sáng?
Các chi tiết miêu tả bóng tối – ánh sáng:
BÓNG TỐI
Đường phố và các ngõ con dần dần chứa đầy bóng tối
Tối hết cả, con đường thăm thẳm ra sông, con đường qua chợ về nhà, các ngõ vào làng lại càng sẫm đen hơn nữa.
ÁNH SÁNG
Các nhà đã đóng cửa im ỉm… chỉ để hé ra một khe ánh sáng
… Vệt sáng của những con đom đóm bay là là trên mặt đất
… Quầng sáng… một chấm lửa khác nhỏ và vàng lơ lửng đi trong đêm tối
…Ngọn đèn con của chị Tí… cái bếp lửa của bác Siêu chiếu sáng một vùng đất cát
Ngọn đèn của Liên, vặn nhỏ, thưa thớt từng hột sáng lọt qua phên nứa.
2.2. Phố huyện lúc đêm khuya.
a. Cảnh đêm khuya.
b. Cuộc sống con người.
Phát hiện những chi tiết miêu tả đời sống của những kiếp người nghèo khổ trong bóng tối?
Mẹ con chị Tí dọn hàng nước… chả kiếm được bao nhiêu, nhưng chiều nào chị cũng dọn hàng, từ chập tối cho đến đêm
Bà cụ Thi điên với tiếng cười khanh khách, lảo đảo đi lần vào bóng tối
Gánh phở của bác Siêu… một thứ quà xa xỉ
Gia đình bác xẩm ngồi trên manh chiếu, cái thau sắt trắng để trước mặt… mấy tiếng đàn bầu bật trong yên lặng
Hai chị em Liên trông coi một cửa hàng tạp hóa ế ẩm
Cảm nhận về đời sống của những người dân nơi phố huyện?
Chừng ấy người trong bóng tối mong đợi một cái gì
tươi sáng cho sự sống nghèo khổ hằng ngày của họ.
2.2. Phố huyện lúc đêm khuya.
a. Cảnh đêm khuya.
b. Cuộc sống con người.
c. Tâm trạng của Liên.
Cảm nhận về tâm trạng của Liên giữa cảnh đêm tối mênh mông của phố huyện?
Đêm tối đối với Liên quen lắm, chị không sợ nó nữa.
Ngước mắt lên nhìn các vì sao…Vũ trụ thăm thẳm bao la đối với tâm hồn hai đứa trẻ như đầy bí mật và xa lạ, làm mỏi trí nghĩ…hai chị em lại cúi nhìn về mặt đất…
Nhớ những kỉ niệm về Hà Nội - “một vùng sáng rực và lấp lánh”
Dõi theo cuộc sống của những mảnh đời nghèo khổ nơi phố huyện
Cố thức để được nhìn chuyến tàu đi qua – sự hoạt động cuối cùng của đêm khuya
Tâm hồn Liên yên tĩnh hẳn, có những cảm giác mơ hồ không hiểu.
Tâm hồn tinh tế, nhạy cảm, giàu lòng trắc ẩn, đôn hậu.
2.3. Phố huyện lúc đoàn tàu đi qua.
Hình ảnh đoàn tàu qua cái nhìn và tâm trạng của hai đứa trẻ được miêu tả như thế nào?
PHIẾU HỌC TẬP
CHUYẾN TÀU ĐẾN
Đèn ghi xuất hiện
Ngọn lửa xanh biếc
Tiếng còi xe lửa vang lại
Tiếng dồn dập, tiếng xe rít mạnh vào ghi
Làn khói bừng sáng trắng
Tiếng hành khách ồn ào
Tàu rầm rộ đi tới, các toa đèn sáng trưng…
 Hai đứa trẻ chờ đợi, háo hức.
CHUYẾN TÀU ĐI
Chiếc tàu đi vào đêm tối, để lại những đốm than đỏ bay tung trên đường sắt.
Cái chấm nhỏ của chiếc đèn xanh treo trên toa sau cùng xa xa mãi rồi khuất sau rặng tre.



 Nuối tiếc, lặng theo mơ tưởng
Vì sao hai chị em lại cố thức để được nhìn chuyến tàu đi qua trong đêm? Ý nghĩa của hình ảnh đoàn tàu?
Âm thanh
ĐOÀN tµu
(từ Hà Nội về)
Phố huyện
Trống thu không từng tiếng một
Tiếng ếch nhái
Tiếng muỗi bay vo ve
Tiếng đàn bầu bật trong yên lặng
.

Âm thanh đơn điệu, lạc lõng,
buồn bã
Còi xe lửa kéo dài
Tiếng dồn dập
Tiếng rít mạnh vào ghi
Còi rít lên
Tàu rầm rộ đi tới
.

Âm thanh mạnh mẽ, sôi
động
><
ánh sáng
ĐOÀN tµu (từ Hà Nội về)
Phố huyện
Khe sáng
Quầng sáng
Chấm nhỏ và vàng lơ lửng
Hột sáng
.
=>¸nh s¸ng nhỏ nhoi, leo lét, yÕu ít
Ngọn lửa xanh biếc
Khói bừng sáng trắng
Dèn sáng trưng
Dồng và kền lấp lánh
Các cửa kính sáng
=> ánh sáng mạnh, rực rỡ
Đoàn tàu:
ánh sáng,
sôi động,
giàu sang.
Phố huyện:
bóng tối,
tĩnh mịch,
nghèo khổ.
Thông điệp của nhà văn: sống phải không ngừng khát khao, xây dựng một cuộc sống có ý nghĩa, hướng đến một tương lai tốt đẹp…
Phố huyện cẩm giàng ngày nay
MỘ PHẦN CỦA THẠCH LAM
Trời đã bắt đầu đêm, một đêm mùa hạ êm như nhung và thoảng qua gió mát.
Vòm trời hàng ngàn ngôi sao ganh nhau lấp lánh, lẫn với vệt sáng của những con đom đóm bay là là trên mặt đất hay len vào những cành cây.
Đêm tối đối với Liên quen lắm, chị không sợ nó nữa.
Đêm tối vẫn bao bọc chung quanh, đêm của đất quê, và ngoài kia, đồng ruộng mênh mang và yên lặng… Liên thấy mình sống giữa bao nhiêu sự xa xôi không biết.
III. TỔNG KẾT
Đặc sắc trong nghệ thuật viết truyện ngắn của Thạch Lam?
"Câu van của Thạch Lam cứ như câu van của hôm nay"
( G.S Phong Lê )
" Ngày nay đọc lại van Thạch Lam vẫn thấy đầy đủ cái dư vị và cái nhã thú của nh?ng tác phẩm có cốt cách và phong cách van học"
(Nguyễn Tuân )
Một đoạn trong hồi kí (ảnh chụp)
“Nhân vật, khung cảnh, tâm trạng trong “Hai đứa Trẻ”...Thạch Lam viết đúng sự thật”.
Tôi không ngờ em Sáu có trí nhớ dai thế, như chuyện em tôi tả hai chị em thức đợi chuyến tàu đêm qua rồi mới ngủ.Năm đó tôi chín tuổi, em tôi lên tám mà mẹ tôi đã giao cho hai chị em tôi coi hàng. Cửa hàng chỉ bán có rượu, ít bánh khảo, thuốc lào...
III. Tổng kết
1. Nghệ thuật
Cốt truyện đơn giản, giọng văn nhẹ nhàng; ngôn ngữ, hình ảnh giàu chất thơ, giàu ý nghĩa tượng trưng; nghệ thuật miêu tả tâm lý; nghệ thuật tương phản…
2. Nội dung, tư tưởng:
Niềm đồng cảm, xót thương với những kiếp người nghèo khổ, quẩn quanh; trân trọng những ước mong bé nhỏ, bình dị mà tha thiết…
CỦNG CỐ
Nét đặc sắc của phong cách nghệ thuật Thạch Lam qua truyện ngắn Hai đứa trẻ?
Yếu tố hiện đại trong tác phẩm Hai đứa trẻ của Thạch Lam?
1
2
3
4
1
2
3
4
*
Câu 1. ( 7 chữ cái ) Đây là nét đặc sắc trong giọng văn của Thạch Lam ?
Câu 2. ( 14 chữ cái )Điền vào dấu ( ... ) : Truyện ngắn Hai đứa trẻ có sự hoà quyện hai yếu tố hiện thực và ....
Câu 3. ( 13 chữ cái ) Tên tập truyện ngắn gồm 12 tác phẩm ra đời năm 1938 ?
Câu 4. (8 chữ cái )Tên của phố huyện đã trở thành không gian nghệ thuật trong nhiều sáng tác của Thạch Lam ?
TK.( 7 chữ cái ) Đây là biểu tượng của ước mơ, của khát khao hạnh phúc và những điều tốt đẹp trong cuộc sống.
TK
ĐI TÌM ẨN SỐ
Đọc văn : HAI ĐỨA TRẺ Thạch Lam
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Nắm vững các kiến thức đã học.
Soạn bài mới: Chữ người tử tù (Nguyễn Tuân).
Đọc tác phẩm.
Nắm cốt truyện, bố cục.
Hình tượng nhân vật Huấn Cao, quản ngục.
Cảnh cho chữ.