Chào mừng quý thầy cô đến dự giờ
Tiết 36:
HAI ĐỨA TRẺ
THẠCH LAM
I. Tìm hiểu chung
Tác giả:
a. Cuộc đời:
- Thạch Lam (1910-1942), tên thật là Nguyễn Tường Vinh sau đổi thành Nguyễn Tường Lân.
- Xuất thân: gia đình công chức nghèo đông con.
- Là thành viên chủ chốt của nhóm văn “Tự lực văn đoàn”.
Các tác phẩm của nhà văn Thạch Lam


*/ Nh?ng tỏc ph?m chớnh
- Ti?u thuy?t : Ngày mới.
- Cỏc t?p truy?n ng?n: Gió đầu mùa, Nắng trong vưuờn, Sợi tóc.
-Ti?u lu?n: Theo dòng.
-Tựy bỳt : Hà Nội bam sáu phố phưu?ng.



- Đề tài
Thạch Lam thường viết về những người nghèo khổ bất hạnh, những phố huyện nghèo.
- Khuynh hướng tư tưởng

Truyện thường bộc lộ tình thương của tác giả với
những mảnh đời khổ cực và niềm trắc ẩn về tình
người của những con người trong xã hội đương
thời
*/ Đặc điểm truyện ngắn của Thạch Lam
- Bút pháp
+ Là những truyện ngắn trữ tình giàu chất thơ:
+ Truyện gần như không có cốt truyện, chủ yếu khai thác giới nội tâm của nhân vật.
+ Kết cấu như một bài thơ trữ tình.
+ Giọng điệu nhỏ nhẹ, sâu lắng, nhiều dư vị và có sức truyền cảm đặc biệt.

->Văn Thạch Lam trong sáng giản dị mà thâm trầm sâu sắc.
.
2.Tác phẩm
Xuất xứ: in ở tập "Nắng trong vưuờn (1938).
b. Bối cảnh: Ph? huy?n nghèo, ga xép Cẩm Gi�ng, quê ngoại của nhà văn những năm truước Cách m?ng Tháng Tám (1945).
Ph? huy?n C?m Gi�ng khi xua
Ph? huy?n C?m Gi�ng ng�y nay
c. Bố cục
+ Đoạn 1: "Từ đầu. về phía làng"-> Phố huyện lúc chiều tàn
+ Đoạn 2: " Trời đã bắt đầu đêm...hằng ngày của họ"->Phố huyện trong đêm.
+Đoạn 3: Còn lại ->Phố huyện về khuya, khi con t�u di qua.
I. Đọc – hiểu văn bản
1. Phố huyện lúc chiều tàn


HOẠT ĐỘNG NHÓM CHUYÊN GIA
NHÓM 1: Bức tranh thiên nhiên phố huyện lúc chiều tàn
- NHÓM 2: Bức tranh đời sống sinh hoạt phố huyện lúc chiều tàn
NHÓM 3: Bức tranh tâm trạng của nhân vật Liên
NHÓM 4: Đặc sắc nghệ thuật văn Thạch Lam

II. Đọc – hiểu
1. Bức tranh phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
Bức tranh thiên nhiên
Thời gian: buổi chiều  thời gian nghệ thuật => cảm giác bâng khuâng, thương nhớ, man mác buồn
Âm thanh:
+ Tiếng trống thu không
+ Tiếng ếch nhái văng vẳng
+ Tiếng muỗi vo ve
Hình ảnh màu sắc:
+ “Phương tây đỏ rực như lửa cháy”
+ “Những đám mây ánh hồng như hòn than sắp tàn”
+ “Dãy tre làng trước mặt đen lại”
=> Bức tranh đồng quê vừa gần gũi, bình dị vừa thơ mộng đậm chất Việt Nam
b) Bức tranh đời sống phố huyện
Cảnh chợ tàn
+ “Người về hết và tiếng ồn ào cũng mất”
+ “…chỉ còn rác rưởi, vỏ bưởi, vỏ thị, lá nhãn và lá mía.”
+ Mùi âm ẩm của hơi nóng ban ngày và cát bụi.
=> Cảnh chợ nghèo nàn, xơ xác  nổi bật sự tiêu điều của phố huyện – quang cảnh làng quê Việt Nam trước Cách Mạng Tháng 8.
b) Bức tranh đời sống phố huyện
Con người và cuộc sống phố huyện:
Những mảnh đời tàn
+ Mấy đứa trẻ con nhà nghèo : nhặt nhạnh thanh nứa, thanh tre, hay bất cứ thứ gì còn sót lại
+ Mẹ con Tí với hàng nước sơ sài, ế ẩm.
+ Hai chị em Liên trông coi cửa hàng tạp hóa nhỏ xíu.
+ Bà cụ Thi hơi điên với tiếng cười khanh khách, lảo đảo đi vào bóng tối

=> Cuộc sống nghèo đói, tiêu điều đến thảm hại qua cái nhìn xót thương da diết mà kín đáo của Thạch Lam
c. Tâm trạng của Liên
+ Lòng buồn man mác trước giờ khắc của ngày tàn
+ Cảm nhận mùi riêng của đất của quê hương này
+Động lòng thương bọn trẻ con nhà nghèo
=>Liên là một cô bé có tâm hồn nhạy cảm, tinh tế có lòng trắc ẩn, yêu thương con người
d. Nghệ thuật:
+ Những câu văn êm dịu có nhịp điệu chậm rãi, vừa giàu hình ảnh nhạc điệu vừa uyển chuyển tinh tế.
+ Mỗi câu văn như một nét vẽ đơn sơ nhưng lại gợi được cái hồn của cảnh vật. Lần lượt mỗi câu văn mở ra một cảnh, cảnh trong câu trước như gợi dậy cảnh ở câu sau.
=>Ngòi bút tinh tế, điềm đạm của Thạch Lam
BTVN:
1. Cảm nhận về bức tranh phố huyện lúc chiều tàn qua sự cảm nhận của nhân vật Liên
2. Tìm đọc một số truyện ngắn của Thạch Lam và chỉ ra nét đặc trưng trong phong cách tác giả