THẠCH LAM
Tiết 34-37:
CHỦ ĐỀ VĂN XUÔI LÃNG MẠN VIỆT NAM
TRƯỚC CÁCH MẠNG THÁNG TÁM - 1945
THẠCH LAM
(1910-1942)
Vị trí: là tác giả văn xuôi lãng mạn tiêu biểu trước Cách mạng
Hòa quyện 2 yếu tố hiện thực – lãng mạn, trữ tình
Tiểu sử: (1910-1942)
Lúc nhỏ sống ở phố huyện Cẩm Giàng – Hải Dương
Đặc điểm truyện: truyện không có chuyện, khai thác thế giới nội tâm; lời văn trong sáng, giản di, sâu sắc…
Phong cách
“Đối với tôi, văn chương không phải là một cách đem đến cho người đọc sự thoát li hay sự quên; trái lại văn chương là một thứ khí giới thanh cao và đắc lực mà chúng ta có, để vừa tố cáo và thay đổi một cái thế giới giả dối và tàn ác, vừa làm cho lòng người được thêm trong sạch và phong phú hơn”
(Thạch Lam)
Quan niệm văn chương
Bố cục của văn bản: 3 phần

- Từ đầu đến “ nhỏ dần về phía làng”: Phố huyện lúc chiều tối

- Từ “Trời đã bắt đầu đêm” đến “cảm giác mơ hồ không hiểu”: Phố huyện lúc về đêm

- Còn lại: Phố huyện lúc đêm khuya và hình ảnh đoàn tàu

 
HỌC SINH HOẠT ĐỘNG NHÓM
- Bước 1: Hoạt động nhóm bàn (2 phút)
- Bước 2: Hoạt động nhóm lớn (4 phút, trình bày vào bảng phụ)
Hoàn thiện các thông tin sau đây về Cảnh tranh thiên nhiên lúc chiều tàn


 Bức tranh thiên nhiên
 
Âm thanh
Quen thuộc, nhỏ dần, làm nổi bật không gian vắng vẻ, thanh bình(lấy động tả tĩnh)
Cảnh vật, màu sắc
Cảnh vật quen thuộc; màu sắc đẹp nhưng nhạt dần gợi buồn, gợi sự tàn lụi (so sánh, tương phản đối lập…)
Ý nghĩa:
- Bức tranh quê gần gũi, đẹp và thơ mộng, gợi cuộc sống, số phận con người
Tình yêu quê hương đất nước thầm kín, phong cách NT của nhà văn
Lòng người đọc càng thêm trong sáng hơn, thêm yêu quê hương đất nước…
NT thấm đẫm chất thơ: lời văn mềm mại, giàu chất tạo hình…
Hiện thực – trữ tình
Luyện tập, vận dụng:
Câu 1: Nhận định nào sau đây đúng với nhà văn Thạch Lam?
A. Nhà văn hiện thực xuất sắc trước Cách mạng tháng Tám
B. Nhà văn tiêu biểu thuộc xu hướng lãng mạn trước Cách mạng tháng Tám
C. Nhà văn cách mạng lớn trước cách mạng tháng Tám
D. Nhà văn nổi tiếng với các tiểu thuyết lãng mạn

Câu 2. Ý kiến nào sau đây không đúng với truyện Hai đứa trẻ?
A. Truyện dường như không có cốt truyện
B. Truyện có sự hòa quyện giữa hai yếu tố hiện thực và lãng mạn
C. Truyện khai thác vẻ đẹp của quê hương, thế giới nội tâm của con người
D. Truyện phơi bày những bất công trong xã hội cũ

Câu 3: Bức tranh thiên nhiên phố huyện lúc chiều tàn có đặc điểm gì?
A. Những kiếp người nghèo khổ
B. Đẹp, thơ mộng nhưng buồn gợi cuộc sống cơ cực, tăm tối của con người
C. Hoang sơ, lạ, khắc nghiệt
D. Hào hùng, mĩ lệ
Đọc đoạn trích sau và trả lời 2 câu hỏi bên dưới:
“ Ngoài vườn, trời vẫn nắng. Giàn thiên lý pha xanh một bên tà áo trắng của Nga. Những búp hoa lý non và thơm rủ liền trong giàn, lẫn vào đám lá. Gạch mát và phủ rêu khiến Thanh nhớ lại hai bàn chân xinh xắn của Nga, ngày nào, đi trên đó. Hai bàn chân nhỏ, lấm tấm để dấu tự ngoài ao trở về… Chàng đột nhiên mỉm cười…” (Dưới bóng hoàng lan, Thạch Lam)
Câu 1: Bức tranh thiên nhiên hiện lên qua những chi tiết nào?
Câu 2:Em hiểu thế nào về tâm trạng của nhân vật Thanh trong đoạn trích trên?