Kiểm tra bài cũ

Từ nhiều nghĩa

- Từ nhiều nghĩa là từ có một nghĩa gốc
và một hay một số nghĩa chuyển.
-Các nghĩa của từ nhiều nghĩa bao giờ
cũng có mối liên hệ với nhau

Luyện từ và câu

Luyện tập về từ nhiều nghĩa
(Sách Tiếng Việt 5 tập 1, trang 73)

Luyện từ và câu

Luyện tập về từ nhiều nghĩa

Nhận biết nghĩa chung
và các nghĩa khác nhau
của từ nhiều nghĩa.

Sử dụng
từ nhiều nghĩa
là động từ.

Mối liên hệ giữa
nghĩa gốc và nghĩa
chuyển của
từ nhiều nghĩa.

Luyện từ và câu

Luyện tập về từ nhiều nghĩa

Hoạt động 1. Nhận biết nghĩa chung và các nghĩa khác nhau của từ
nhiều nghĩa.
Bài tập 1. Nối câu có từ “chạy” ở cột A với lời giải nghĩa ở cột B
sao cho phù hợp
B
A

(1) Bé chạy lon ton trên sân.

a) Hoạt động của máy móc.

(2) Tàu chạy băng băng trên đường ray.

b) Khẩn trương tránh những điều không
may sắp xảy đến.

(3) Đồng hồ chạy đúng giờ.

c) Sự di chuyển nhanh của phương tiện
giao thông.

(4) Dân làng khẩn trương chạy lũ.

d) Sự di chuyển nhanh bằng chân.

1) Bé chạy lon ton trên sân.

3) Đồng hồ chạy đúng giờ.

2) Tàu chạy băng băng trên
đường ray.

4) Dân làng khẩn trương chạy lũ.

Bài tập 2: Khoanh tròn vào chữ cái trước ý trả lời đúng nhất
Dòng nêu đúng nét nghĩa chung của từ “chạy” trong tất cả
câu ở cột A của bài tập 1 là:

a)

Sự di chuyển

b
b)

Sự vận động nhanh

c)

Sự di chuyển bằng chân

Từ nhiều nghĩa bao giờ cũng có một nghĩa
chung. Các nghĩa khác nhau được suy ra từ nghĩa
chung.

Hoạt động 2. Mối liên hệ giữa nghĩa gốc và nghĩa
chuyển của từ nhiều nghĩa.
Bài tập 3. Câu nào sau đây có từ ăn được dùng với
nghĩa gốc
gốc?

a. Bác Lê lội ruộng nhiều nên bị nước ăn chân.
b. Cứ chiều chiều, Vũ lại nghe tiếng còi tàu vào
cảng ăn than.
c. Hôm nào cũng vậy, cả gia đình tôi cùng ăn bữa
cơm tối rất vui vẻ.

Nước ăn chân

Tàu vào cảng ăn than.

Gia đình cùng ăn bữa cơm.

Luyện từ và câu

Luyện tập về từ nhiều nghĩa
Hoạt động 2. Mối liên hệ giữa nghĩa gốc và nghĩa
chuyển của từ nhiều nghĩa.
Nghĩa gốc và các nghĩa chuyển của từ
nhiều nghĩa luôn có mối liên hệ với nhau
(Nghĩa chuyển được suy ra từ nghĩa gốc).

Hoạt động 3. Sử dụng từ nhiều nghĩa là động từ.
ý: một
Em chỉ
đặt hai
câu từ
với đi
nghĩa
cho của
Chọn
trong
hoặcđãđứng,
đặttừ
Bài tập 4. Lưu
“đi”
“đứng”,
đượccủa
đặttừ
câu
câu hoặc
để phân
biệt không
các nghĩa
ấy:với nghĩa
khác.
a) Đi
- Nghĩa 1: tự di chuyển bằng
bàn chân.
- Nghĩa 2: mang (xỏ) vào
chân hoặc tay để che, giữ.
b) Đứng
- Nghĩa 1: ở tư thế thân
thẳng, chân đặt trên mặt nền.
- Nghĩa 2: ngừng chuyển
động

Hoạt động 3. Sử dụng từ nhiều nghĩa là động từ.
ý: một
Em chỉ
đặt hai
câu từ
với đi
nghĩa
cho của
Chọn
trong
hoặcđãđứng,
đặttừ
Bài tập 4. Lưu
“đi”
“đứng”,
đượccủa
đặttừ
câu
câu hoặc
để phân
biệt không
các nghĩa
ấy:với nghĩa
khác.
a) Đi
- Nghĩa 1: tự di chuyển bằng
Bé đang tập đi.
bàn chân.
- Nghĩa 2: mang (xỏ) vào
Em thích đi giày ba ta.
chân hoặc tay để che, giữ.
b) Đứng
- Nghĩa 1: ở tư thế thân
Chú bộ đội đứng gác.
thẳng, chân đặt trên mặt nền.
- Nghĩa 2: ngừng chuyển
Trời đứng gió.
động

Luyện từ và câu

Luyện tập về từ nhiều nghĩa

Câu 1
Từ đi trong câu nào dưới đây mang nghĩa gốc?
A. Ca nô đi nhanh hơn thuyền.
B. Anh đi con mã, còn tôi đi con tốt.
C. Nó chạy còn tôi đi.

Đáp án:

C

10
15
14
13
12
11
8967541
30
2

Đáp án

Câu 2
Từ chạy trong câu nào dưới đây mang
nghĩa chuyển?
A. Cầu thủ chạy đón quả bóng.
B. Con đường mới mở chạy qua làng tôi.
C. Nam chạy nhanh hơn Bình.

B

Đáp án:

10
15
14
13
12
11
8967541
30
2

Đáp án

Câu
3
Câu nào dưới đây có từ đánh được dùng với
nghĩa “chà xát lên bề mặt một vật để sạch
đẹp hơn”.
A. Các bác nông dân đánh trâu ra đồng.
B. Sau bữa tối, ông và bố tôi thường ngồi
đánh cờ.
C. Vào ngày nghỉ, bố tôi thường đánh giày.
Đáp án:

C

10
15
14
13
12
11
8967541
30
2

Đáp án

Luyện từ và câu

Luyện tập về từ nhiều nghĩa
Từ nhiều nghĩa
bao giờ cũng có
một nghĩa chung
(nghĩa gốc) và các
nghĩa khác nhau
(nghĩa chuyển).

Nghĩa gốc và các
nghĩa chuyển của
từ nhiều nghĩa luôn
có mối liên hệ với
nhau (Nghĩa
chuyển được suy ra
từ nghĩa gốc) .

Luyện từ và câu

Luyện tập về từ nhiều nghĩa

* Hoàn thành các bài tập.
•Xem trước bài:
“Mở rộng vốn từ Thiên nhiên”.