Đọc văn
HẠNH PHÚC CỦA MỘT TANG GIA
Vũ Trọng Phụng
Về nội dung : hiểu được ý nghĩa phê phán hiện thực sâu sắc của đoạn trích

Nghệ thuật : thấy được ngòi bút trào phúng xuất sắc của Vũ Trọng Phụng.
YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Giới thiệu
Tác giả
Tác phẩm “Số đỏ”
Đoạn trích “Hạnh phúc một tang gia”
II. Đọc hiểu
Ý nghĩa nhan đề “Hạnh phúc một tang gia”
2.Thái độ của các thành viên trong gia đình cụ cố Hồng trước cái chết của cụ cố tổ
3.Cảnh đám tang
III. Tổng kết
1. Tác giả
Cuộc đời:
- Vũ Trọng Phụng ( 1912 - 1939) quê ở tỉnh Hưng Yên. Sinh ra trong m?t gia đình nghèo.
- Ông viết văn sớm, sống bằng nghề cầm bút, tuy làm việc cật lực nhưng vẫn nghèo khó.

* Sự nghiệp:
- Ông sáng tác nhiều thể loại nhưng nổi tiếng trên hai lĩnh vực: phóng sự và tiểu thuyết. Ông được gọi là "ông vua phóng sự Bắc Kì".
Những tác phẩm tiêu biểu:

+ Phóng sự : Cạm bẫy người (1933), Kỹ nghệ lấy Tây (1934), Cơm thầy cơm cô (1936).
+ Tiểu thuyết: Số đỏ (1936), Giông Tố (1936), Vỡ đê (1936).

2. Tác phẩm " Số đỏ"
* Tóm tắt: SGK trang 138

* Giá trị nội dung:
- Phê phán gay gắt xã hội tư sản chạy theo đồng tiền và danh vọng để đánh mất truyền thống đạo đức của dân tộc.

* Nghệ thuật:
Bút pháp châm biếm đặc biệt sắc sảo thông qua hệ thống nhân vật, giọng văn và những chi tiết chứa đựng sự mâu thuẫn giữa nội dung và hình thức.
"Số đỏ " là một trong những thành tựu của văn xuôi Việt Nam hiện đại.
3. Đoạn trích "Hạnh phúc một tang gia"

a. Xuất xứ: Trích từ chương 15 của tác phẩm "Số đỏ"

b. Chủ đề: Qua đám tang của cụ cố tổ tác giả đã vạch trần sự giả dối, bịp bợm, lố lăng, vô đạo đức của một lớp người được coi là thượng lưu, trí thức của xã hội đương thời.
c. Bố cục: 2 phần:
Phần 1: chữ nhỏ: Tâm trạng các thành viên trong gia đình cụ cố Hồng trước cái chết của cụ cố tổ.
Phần 2: chữ lớn: Cảnh đám tang.
II. Đọc hiểu
1. Ý nghĩa nhan đề “Hạnh phúc của một tang gia”
" Hạnh phúc của một tang gia"
Niềm vui sướng
Là nỗi đau, buồn
Mang tính chất mâu thuẫn, trào phúng
Ý nghĩa: phê phán sự suy đồi đạo đức trong xã hội bị chi phối bởi đồng tiền và danh vọng.
2. Ni?m h?nh ph�c c?a các thành viên trong gia đình cụ cố Hồng trước cái chết của cụ cố tổ:
* Cụ cố Hồng:
" Nhắm nghiền hai mắt . già đến thế kia kìa"
Háo danh

* Cụ bà (vợ cụ cố Hồng)
Lo lắng: không biết cô Tuyết hư hỏng chưa
Bảo vệ địa vị danh vọng gia đình
* Ông Văn Minh
"Cái chúc thư . viễn vông nữa"
Con người ham tiền
Không biết xử trí Xuân ra sao: 2 cái tội nhỏ - 1 cái ơn lớn
Xuống cấp về mặt đạo đức
Tìm cách gả Tuyết cho Xuân
Vì danh dự của mình
Con người tham lam, ích kỉ
* Bà Văn Minh (cháu dâu trưởng)
" Sốt ruột . hạnh phúc ở đời"
Nghĩ đến lợi nhuận cho mình, vô đạo đức
* Cậu tú Tân (cháu nội)
" Điên người lên . không được dùng đến"
Chỉ lo thú vui cá nhân: sự tha hóa về mặt đạo đức
* Ông Phán mọc sừng
- Hả hê vì cái sừng có giá đến vài nghìn bạc - bất kể danh dự
Con người ham tiền, vô liêm sĩ

*Đám con cháu chí hiếu:

Mong chôn cho chóng cụ cố tổ để được chia gia tài
Suy đồi về đạo đức
Tất cả đều sung sướng và hạnh phúc trước sự ra đi của cụ cố tổ
3. Cảnh đám tang
Cảnh đám tang gương mẫu
* Quang cảnh chung
- Âm thanh: Đủ loại nhạc (kèn ta, kèn tàu, kèn Tây…)
- Hình ảnh: Một “một đám ma to” tổ chức thật “trang trọng” “theo cả lối Ta, Tây, Tàu” có đủ mọi điều kiện vật chất tối ưu, đúng phong tục (kiệu bát cống, lợn quay đi….)
→ Đám ma hổ lốn, nhốn nháo, ồn ào, chính điều đó đã làm mất đi không khí trang nghiêm, thiêng liêng liêng cần thiết trong một đám tang
Đông đảo với đủ cả lối Ta, Tàu, Tây.
Toàn cảnh:
Khoe khoang về danh vọng, tiếng tăm, sự giàu có.
Quá trình:
Đi qua bốn con phố
Sáu chiếc xe của Xuân và báo Gõ mõ xuất hiện
Phô trương thêm sự giàu có, tiếng tăm: lố lăng, kệch cỡm.
Nh?ng ngu?i di d�m tang
Đám đông "giai thanh gái lịch", bạn cụ cố Hồng.
Đùa giỡn, tán tỉnh, khoe khoang, vô văn hóa
Giả dối, tha hóa về đạo đức
* Ông - bà cụ � cố Hồng:
Sung sướng vì ông đốc t? Xuân không giận mà còn phúng viếng đến thế, ho khạc mếu máo và ngất đi.
Háo danh, thích khoe tiếng tăm, sự giàu có

Cô Tuyết:
+ Khoe bộ đồ "Ngây thơ"
+ Khoe vẻ mặt buồn lãng mạn rất đúng mốt một nhà có đám
Chứng minh mình không hư hỏng
Không phải buồn vì cụ chết mà vì chưa thấy Xuân
Sự xuống cấp về mặt đạo đức
* Xuân Tóc đỏ
Xuất hiện bất ngờ với xe, vòng hoa.
Quảng cáo thêm cho chính mình: quỷ quái, vô học
* Su c? Tang Ph�:
Sung su?ng v� v�nh v�o
H�i hu?c: su khơng d?n l�m l? cho ngu?i ch?t m� d? cho thi�n h? th?y chi?n tích l?y l?ng: d�nh d? h?i Ph?t gi�o.
->Tr�i d?o lí c?a ngu?i tu h�nh.
*H�ng ph?: vui v? vì l�u l?m r?i m?i du?c chi�m ngu?ng m?t d�m ma to-guong m?u nhu v?y

=> M?t lu ngu?i b?t nh�n, b?t nghia, vơ van hĩa. Tình ngu?i th?t r? r�ng v� den b?c!
Cảnh đám tang gương mẫu
Bằng nghệ thuật đối lập, phóng đại, giọng điệu mỉa mai, tác giả đã vạch trần sự lố lăng, đồi bại, giả dối, tởm lợm, háo danh, bất hiếu, bất nghĩa của những con người mang danh trí thức trong xã hội thượng lưu, của một gia đình Âu hóa trước cách mạng tháng Tám.
c. Cảnh hạ huyệt
Cảnh hạ huyệt
- Cậu Tú Tân: sắp xếp mọi người theo những tư thế ngồi khác nhau để chụp hình
- Mọi người trèo lên cả mộ để tạo những dáng không giống nhau.
- Cụ cố Hồng thì khóc đến ngất đi
Ông Phán mọc sừng cứ oặt người đi, khóc mãi không thôi nhưng song song lại dúi vào tay 1 giấy bạc 5 đồng vào tay Xuân.
=> Tóm lại, đó là điều mà những diễn viên bậc thầy đươc diễn đến thành công, một vở hài kịch trong bi kịch
=> Khoảnh khắc hạ huyệt, đó chính là đỉnh cao của bản chất một xã hội chó đểu
Đặt nhân vật vào hoàn cảnh để nhân vật tự hành động qua đó bộc lộ bản chất của mình.

Tạo ra sự mâu thuẫn giữa nội dung (tính cách nhân vật) và hình thức (hoàn cảnh)

Giọng điệu châm biếm sâu cay

Vạch trần được bản chất xấu xa của xã hội tư sản thành thị lúc bấy giờ.
Tổng kết
Về giá trị nội dung: phê phán xã hội tư sản thành thị chạy theo đồng tiền và danh vọng để đánh mất giá trị đạo đức truyền thống của dân tộc.
Về giá trị nghệ thuật: trào phúng: thể hiện ở những chi tiết mang tính chất mâu thuẫn, đối lập.
Vũ Trọng Phụng là tác giả tiêu biểu của trào lưu văn học hiện thực 1930 - 1945
Củng cố
1. "Hạnh phúc c?a một tang gia" nói riêng và "Số đỏ" nói chung thể hiện bút pháp tiêu biểu và đặc trưng của Vũ Trọng Phụng, đó là bút pháp nào?
2. Chủ đề chính của đoạn trích? Phân tích cụ thể qua một nhân vật?
Chào tạm biệt!
Hẹn gặp lại!