CHUYÊN ĐỀ LỊCH PHÁP
LỊCH AI CẬP
- Đời sống nông nghiệp của dân chúng Ai Cập cổ khuôn theo nhịp các mùa nước dâng lên đúng mùa tiết của con sông Nil đã áp đặt rất sớm một thứ dương lịch.
1. Lịch thái cổ
- Về phương diện thời gian, người Ai Cập cổ có một ngữ vựng phong phú: năm, tháng, ngày, giờ, mùa tiết, thời kỳ,… Họ cũng có những thời kỳ bất diệt, thời kỳ tiền sáng chế gọi là djet, thời kỳ theo chu kỳ thời gian lịch sử gọi là neheh
- Từ thuở ban sơ cách nay trên 10. 000 năm, nền văn minh Ai Cập đã thiết lập một thứ lịch đơn giản nhưng thô sơ: 12 tháng dài bằng nhau là 30 ngày, chia làm 3 tuần 10 ngày, gộp lại thành một năm 360 ngày
- Có ý tưởng xác định một giờ bằng 1/24 độ dài của một ngày đêm, thống nhất cho mọi mùa trong năm
ĐỒNG HỒ MẶT TRỜI
ĐỒNG HỒ NƯỚC
2. Lịch lờ mờ
a. Sự xuất hiện của sao Thiên Lang
Vào khoảng cuối thiên niên kỷ V, tạo vĩ độ của Memphis (29o52 Bắc), thủ đô của thời đại Đế quốc cổ, sự việc mọc cùng lúc với Mặt Trời của ngôi sao Sirius (Ai Cập gọi là Sothis) rất ăn khớp với lúc bắt đầu mùa lũ mang lại no ấm cho dân.
Thu hút sự chú ý của
Tăng lữ ở Héliopolis
Trạng thái của bầu trời vào thời điểm xuất hiện sao Sothis được coi là trạng thái bản lai của vũ trụ
Lúc sao Sothis mọc cùng lúc với mặt trời là điểm mốc thiên văn cố định để xác định năm canh nông


2. Lịch lờ mờ
Sự xuất hiện của sao Thiên Lang
Lịch lờ mờ
- Xuất hiện vào năm 4236 TCN
- Gồm 365 ngày , mỗi tháng 30 ngày riêng tháng 12 có thêm 5 ngày bổ túc (épagomène) gom vào 3 mùa.
2. Lịch lờ mờ
 5 NGÀY BỔ TÚC (Épagomène)
1. 14 VII Sinh nhật thần OSRIS
2. 15 VII Sinh nhật thần HORUS
3. 16 VII Sinh nhật thần SETH
4. 17 VII Sinh nhật thần ISIS
5. 18 VII Sinh nhật thần NEPHTHYS
Mùa tiết vẫn bị trôi dạt theo dòng các tháng trong lịch lờ mờ với tiến độ là mỗi ngày sau bốn năm
2. Lịch lờ mờ

- Người Ai Cập đã phát hiện nhờ thứ lịch của họ không ăn khớp với việc sao Sothis mọc cùng lúc với Mặt trời) một trị số khá chính xác của độ dài năm mùa tiết là 365,25 ngày
- Việc ngôi sao Sirius mọc cùng lúc với Mặt Trời lại quay về ngày đầu năm, nghĩa là ngày 01 tháng Thoth (chu kỳ 1461 năm) được đặt tên là chuy kỳ Sothis và người ta sẽ tổ chức lễ hội tưng bừng náo nhiệt để chào mừng nó.

Lịch Ai Cập cổ đại là một thứ lịch được phát minh sớm và tương đối chính xác nhưng vẫn thiếu mất ¼ ngày, nhưng lúc bấy giờ họ chưa biết đặt ra năm nhuận.
TO BE CONTINUE