Tiết 17:Luy?n t?p:

Đại cương về
Đường thẳng và mặt phẳng.
Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ.
HS1:Giải bài 12 -SGK
Vẽ hình biểu diễn của hình chóp tứ giác có đáy là : Tứ giác lồi,hình bình hành, hình thang.
HS2; Nêu điều kiên xác định một mặt phẳng.
Cho 4 điểm A,B,C,D không đồng phẳng , hãy nêu các mặt phẳng xác định từ 4 điểm đó.
S
S
S
C
C
C
B
B
B
A
A
A
D
D
D
Qua bài tập này ta cần nhớ:
Nh÷ng qui t¾c th­êng ®­îc ¸p dông ®Ó vÏ h×nh biÓu diÔn cña mét h×nh trong kh«ng gian:
• §­êng th¼ng ®­îc biÓu diÔn bëi ®­êng th¼ng,®o¹n th¼ng ®­îc biÓu diÔn bëi ®o¹n th¼ng.
• Hai §­êng th¼ng song song (hoÆc c¾t nhau )®­îc biÓu diÔn bëi 2 ®­êng th¼ng song song( hoÆc c¾t nhau.).
• §iÓm A thuéc ®­êng th¼ng a ®­îc biÓu diÔn bëi ®iÓm A’ thuéc ®­êng th¼ng a’,trong ®ã a’ biÓu diÔn cho ®­êng th¼ng a.
• Dïng nÐt vÏ liÒn (__) ®Ó biÓu diÔn cho nh÷ng ®­êng
Tr«ng thÊy ,dïng nÐt ®øt ®o¹n (- - -)®Ó biÓu diÔn cho nh÷ng ®­êng bÞ che khuÊt.
Điều kiện xác định một mặt phẳng:

. Một mặt phẳng được xác định nếu biết nó đi qua ba điểm không thẳng hàng .

. Một mặt phẳng được xác định nếu biết nó đi qua một đường thẳng và một điểm không thuộc đường thẳng đó.

. Một mặt phẳng được xác định nếu biết nó đi qua hai đường thẳng cắt nhau.
Nhóm 1: giải bài 11-SGK
Cho hình bình hành ABCD nằm trong mặt phẳng (P) và một điểm S nằm ngoài mp(P) .Gọi M là điểm nằm giữa S và A ,N là điểm nằm giữa S và B, giao điểm của 2 đường thẳng AC và BD là O.
1) Xác định giao điểm của(CMN) và đường thẳng SO.
2) Xác định giao tuyến của (SAD) và (CMN).
Hoạt động 2. chữa bài tập SGK
Nhãm 2: gi¶i bµi 16-SGK
Cho h×nh chãp S.ABCD .Gäi M lµ ®iÓm n»m trong tam gi¸c SCD.
1) T×m giao tuyÕn cña 2 mÆt ph¼ng (SBM) vµ(SAC).
2) T×m giao ®iÓm cña ®­êng th¼ng BM vµ mp(SAC).
3) X¸c ®Þnh thiÕt ®iÖn cña h×nh chãp bÞ c¾t bëi mp(ABM).
Nhóm 1: giải bài 11-SGK
Cho hình bình hành ABCD nằm trong mặt phẳng (P) và một điểm S nằm ngoài mp(P) .Gọi M là điểm nằm giữa S và A ,N là điểm nằm giữa S và B, giao điểm của 2 đường thẳng AC và BD là O.
1) Xác định giao điểm của(CMN) và đường thẳng SO.
2) Xác định giao tuyến của (SAD) và (CMN).
S
A
D
C
B
O
M
N
P
I
Nhãm 2: gi¶i bµi 16-SGK
Cho h×nh chãp S.ABCD .Gäi M lµ ®iÓm n»m trong tam gi¸c SCD.
1) T×m giao tuyÕn cña 2 mÆt ph¼ng (SBM) vµ(SAC).
2) T×m giao ®iÓm cña ®­êng th¼ng BM vµ mp(SAC).
3) X¸c ®Þnh thiÕt ®iÖn cña h×nh chãp bÞ c¾t bëi mp(ABM).


S

Q
M

I P
A D
o N
B C

E








































Qua hai bài tập này cần nhớ:
Muốn tìm giao điểm của đường thẳng d với mp(P),ta tìm một đưòng thẳng nào đó nằm trong (P)mà cắt d.Khi đó ,giao điểm của 2 ĐT này là giao điểm cần tìm.
-Muốn tìm giao tuyến của 2 mặt phẳng ta tìm 2 điểm chung phân biệt của hai mp đó. Khi đó ĐT đi qua 2 điểm chung đó là giao tuyến của 2 mp.
-Muốn tìm thiết diện của một mặt phẳng và một hình chóp ta đi tìm giao tuyến của mặt phẳng với từng mặt của hình chóp.Đa
Giác phẳng tạo bởi các đoạn giao tuyến đó là thiết dịên cần tìm
Hoạt động3: khai thác-tổng quát hoá.
HS trả lời bài 13
Cả lớp làm bài tập chép
Cho 4 điểm A,B,C,D không đồng phẳng .Trên các đường thẳng AB,AC,AD, lấy các điểm M.N.P khác D sao cho MN ,NP,PM cắt BC,CD,BD tại I,J,K ,chứng minh I,J K thẳng hàng.



Bài 13 :Thiết diện của hình tứ diện có thể là tam giác khi mặt phẳng cắt cả ba mặt của tứ diện.
Thiết diện có thể là tứ giác khi mặt phẳng cắt cả 4 mặt của tứ diện.Thiết diện của hình tứ diện không thể là hình ngũ giác.


A
M N

I B P C

D
J
K


Hoạt động 4:Kiểm tra đánh giá.
Chọn đáp số đúng trong các câu trả lời sau:
-Câu 1:Cho 4 điểm A,B,C,D không đồng phẳng.Số các mặt phẳng có được từ 4 điểm trên là:
(a)1 (b)2 (c) 3 (d) 4
Câu2:Cho hình bình hành ABCD.điểm E không thuộc mặt phẳng (ABCD) .Khi đó giao của mp(ABCD)và mp(EAC) là;
(a) A (b) C (c) AC (d) C
Câu 3 :Cho hình bình hành ABCD.điểm E không thuộc mặt phẳng (ABCD) Điểm I là giao của AC và BD .Khi đó giao của mp(ABCD)và mp(EBD)là :
B (b) D B (c )D (d) CI

Câu 4: Cho hình bình hành ABCD.điểm E không thuộc mặt phẳng (ABCD) Điểm I là giao của AC và BD .Khi đó (a):EABCD là hình chóp. (b) EABCD là ngũ giác
( c) EABCD là tứ diện . (d)Cả 3 ba câu trên đều sai.
Câu 5;Cho hình bình hành ABCD.điểm E không thuộc mặt phẳng (ABCD) Điểm I là giao của AC và BD .Khi đó
(a) IABCD là hình chóp. (b) EABC là tứ diện.
(c )EABCD là tứ diện (d)Cả ba câu trên đều sai.
Câu 6:Cho hình bình hành ABCD.điểm E không thuộc mặt phẳng (ABCD) Điểm I là giao của AC và BD .Khi đó
mp(EAC) và mp(EBD) không cắt nhau. (b)mp(EAC) và mp(EBD) cắt nhau tại E.
(c) mp(EAC) và mp(EDB) cắt nhau theo giao tuyến EI (d) Cả ba câu trên đều sai.


E


A B

I
D C


Tổng kết các kiến thức cần nhớ qua tiết luyện tập này:
Muốn tìm giao điểm của đường thẳng d với mp(P),ta tìm một đưòng thẳng nào đó nằm trong (P)mà cắt d.Khi đó ,giao điểm của 2 ĐT này là giao điểm cần tìm.
-Muốn tìm giao tuyến của 2 mặt phẳng ta tìm 2 điểm chung phân biệt của hai mp đó. Khi đó ĐT đi qua 2 điểm chung đó là giao tuyến của 2 mp.
-Muốn tìm thiết diện của một mặt phẳng và một hình chóp ta đi tìm giao tuyến của mặt phẳng với từng mặt của hình chóp.Đa
Giác phẳng tạo bởi các đoạn giao tuyến đó là thiết dịên cần tìm.
-Muốn chứng minh nhiều điểm trong không gian thẳng hàng ta có thể chứng minh chúng là những điểm chung của 2 mp
Phân biệt.


Hoạt động 5:Dặn dò -Bài tập về nhà
-Học bài SGK nắm chắc các qui tắc biểu diễn hình không gian.Các tính chất thừa nhận ,điều kiện xác định một mặt phẳng.Khái niệm hình chóp,hình tứ diện.
-Nắm được cách xác định giao điểm của một đường thẳng và một mặt phẳng.Cách xác định giao tuyến của hai mặt phẳng,xác định thiết diện của hình chóp bị cắt bởi một mặt phẳng, phương pháp chứng minh nhiều điểm trong không gian thẳng hàng
-Giải các bài tập còn lại.
Gới ý bài 15-SGK
Gọi O là giao điểm của AC và BD ,O`là giao điểm của A`C`váO,D` lag iao điểm củaB`O` và SD.
Xét 2 trường hợp :-D` thuộc đoạn SD.
-D` nằm trên phần kéo đài của cạnh SD.
-Đọc trước bài 2 -SGK về hai đường thẳng song song.


Bài 11:
Giải :
câu1:
Ta có (SAC) Cắt (SBD) theo giao tuyến SO
Trong (SAC) goi giao điểm của
MC và SO là I .Thì I là giao điểm của(CMN) và SO.
Câu 2:
gọi P là giao điểm của NI và SD .Thì M và P là 2 điểm chungcủa (SAD) và (CMN) nên
MP là giao tuyến của (SAD)và (CMN)


Bài 16(SGK/51)( hình vẽ như Silai trình chiếu ,
Giải
Câu 1:
, gọi SM CD,O=ACBN ta có
SO=(SAC) (SBM)
Câu2:,Trong mp(SBM),đường thẳng BM cắt SO tại I,Ta có I=BM(SAC).
Câu 3:Trong mp(SAC) đường thẳng AI cắt SC tại P.Ta có:
(ABM) (SCD)=PM
gọi Q là giao của 2 đườg thẳng PM và SD
Ta có thiết diện của hìn chóp bị cắt bởi mp(ABM) là tứ giác ABQP


.