Chương 3
SÓNG CƠ
KIỂM TRA BÀI CŨ
1.Giải thích vì sao hai dây đàn giống nhau ,mắc trên hai hộp đàn có hình dạng và kích thước khác nhau lại có thể phts ra hai âm có âm sắc khác nhau
2.Cường độ âm và mức cường độ âm liên hệ với nhau thế nào ?
1.Hai dây đàn giống nhau được căng như nhau sẽ phát ra cùng một âm cơ bản .Hai hộp đàn có kích thước và hình dạng khác nhau sẽ cộng hưởng với những họa âm có bậc khác nhau kết quả là âm tổng hợp có cùng tần số với âm cơ ban nhưng dạng đồ thị rất khác nhau nên có âm sắc khác nhau
2.
KIẾN THỨC CŨ
Công thức cộng vận tốc
Hiệu ứng đốp-ple
Bài 18
Mục tiêu bài học
Nhận biết được thế nàolà hiệu ứng Đốp –Ple
Giải thích được nguyên nhân của hiệu ứng Đốp –ple
Vận dụng được công thức tính tần số của âm mà máy thu hi nhận được khi nguồn âm chuyển động ,máy thu đứng yên và khi nguồn âm đứng yên còn máy thu chuyển động
1.Thí nghiệm
Khi nguồn âm chuyển
động lại gần người quan
sát thì người này nghe
thấy âm cao hơn
Còn khi nguồn âm chuyển
động ra xa lại nghe thấy một
âm thấp hơn
Sự thay đổi tần số sóng
do nguồn sóng chuyển động
tương đối với máy thu gọi là
hiệu ứng Đốp –ple
2.Giải thích hiện tượng
Nguồn âm đứng yên
người quan sát ( máy thu )
chuyển động
Tần số của âm đến tai người quan sát được xác định như thế nào ?
Dao động toàn phần của màng nhĩ liên quan thế nào đến chuyển động tương đối của nguồn phát và người nghe?
Trình bày cách xác định tần số nghe của tai người quan sát thu được
Từ công thức nêu nhận xét về tần số mà tai người nghe được?
Trả lời câu C1
Nếu người quan sát chuyển động ra xa nguồn âm thì sẽ nghe được âm có tần số f’’
Đại lượng vật lí đặc trưng cho sóng âm nào thay đổi,không đổi
Đại lượng vật lí đặc trưng cho sóng âm nào thay đổi,không đổi
Nêu nhận xét về tần số mà người quan sát nghe được trong trường hợp này
b)Nguồn âm chuyển động lại gần người quan sát
Hãy quan sát
A1
M’
Đại lượng vật lí nào không đổi ,thay đổi ,xác định chúng
Trình bày cách xác định tần số âm mà người quan sát ghi nhận được
Vậy f’>f
Trường hợp nguồn âm
chuyển động ra xa người
quan sát M’
Trả lời câu C2
Lưu ý
Trong trường hợp tổng quát:cho cả trường hợp nguồn và máy thu cùng chuyển động





Trong các công thức trên v;vM ;vS ;đều là tốc độ so với môi trường truyền âm là không khí gắn liền với đất
CỦNG CỐ BÀI
Câu 1 .Hiệu ứng Đốp –ple gây ra hiện tượng gì sau đây
A.Thay đổi cường độ âm khi nguồn âm chuyển động so với người nghe
B.Thay đổi độ cao của âm khi nguồn âm chuyển động so với người nghe
C.Thay đổi âm sắc của âm khi người nghe chuyển động so với nguồn âm
D.Thay đổi cả độ cao và cường độ âm khi nguồn âm chuyển động
CỦNG CỐ BÀI
Câu 2 Trong trường hợp nào sau đây thì âm do máy thu ghi nhận được có tần số lớn hơn tần số của của âm do nguồn phát ra
A.Nguồn âm chuyển động ra xa máy thu
B.Máy thu chuyển động ra xa nguồn âm đứng yên
C.Máy thu chuyển động lại gần nguồn âm đứng yên
D.Máy thu chuyển động cùng chiều cùng tốc độ với nguồn âm
CỦNG CỐ BÀI
Bài 3 tr 102
Học bài và làm các bài tập sgk
Xem trước bài 19