BÀI 36 - IOT
Iốt (gốc tiếng Hy Lạp iodes nghĩa là tím)
Bernard Courtois
(1777-1838)
1811
I – TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN VÀ ĐiỀU CHẾ
1. Trạng thái tự nhiên:
Chỉ tồn tại trong hợp chất (hàm lượng ít):
+ Vỏ trái đất, nước biển, một số loại rong biển.
+ Tuyến giáp của người (lượng nhỏ, có vai trò quan trọng.)
2. Điều chế:
Rong biển
Phơi khô, đốt
tro
Ngâm trong nước, lọc, cô cạn
Dung dịch iotua
Dùng chất oxi hóa (Cl2) để oxi hóa ion iotua (I-) thành I2.
pư: 2NaI + Cl2  2NaCl + I2
II - Tính chất và ứng dụng của iot.
1. Tính chất.
- Ở nhiệt độ thường, iot là tinh thể màu tím đen có vẻ sáng của kim loại.
Khi đun nóng nhẹ (ở áp suất khí quyển):
I2 (rắn, màu đen) --------> I2 (hơi, màu tím)  Sự thăng hoa.
t0
* Tính chất vật lí:
* Tính chất hóa học:
NX: Iot cũng có tính oxi hóa mạnh (nhưng kém brom)
+ Oxi hóa được nhiều kim loại (phải đun nóng, có xt).
+ Chỉ oxi hóa được H2 khi ở nhiệt độ cao và có xt.
Lưu ý: iot tạo với hồ tinh bột một chất có màu xanh tím (đặc trưng)  dung dịch iot được dùng làm thuốc thử để nhận biết hồ tinh bột và ngược lại.
III – MỘT SỐ HỢP CHẤT CỦA IOT
1. Hidro iotua và axit iothiđric (HI).
Hiđro iotua kém bền với nhiệt (so với các HX)  bị phân hủy ở nhiệt độ 3000C. Pư: 2HI(k)  H2(k) + I2(k).
- Hiđro iotua dễ tan trong nước tạo thành dung dịch axit iothiđric, đó là một axit rất mạnh (mạnh hơn axit HCl, HBr)
HI có tính khử rất mạnh (mạnh hơn HBr-1)  HI có thể:
+ khử axit H2SO4 (đặc) thành H2S.
+ khử muối sắt (III) thành muối sắt (II).
2. Một số hợp chất khác.
- Muối iotua: Là muối của axit iothđric  MIx
F2 + H2 2HF
Br2 + H2 2 HBr
I2 + H2 2 HI
350-500ºC,Pt
t0
-2520C
SO SÁNH TÍNH OXI HÓA CỦA CÁC ĐƠN CHẤT HALOGEN. PHÂN TÍCH PHẢN ỨNG GIỮA CÁC HALOGEN VỚI H2 ĐỂ THẤY RÕ ĐIỀU ĐÓ
kết luận
TÍNH OXI HÓA: F2 > Cl2 > Br2 > I2
TÍNH KHỬ: F- < Cl- < Br- < I-
Rửa ảnh trên lá cây
Sự sống của cây xanh nhờ vào ánh sáng quá trình này gọi là quang hợp.Không có ánh sáng,lá cây sẽ
Nguyên liệu:
Một tấm phim đen trắng có ảnh   
Một lọ cồn iốt
Băng dính lá cây và lòng kiên trì 
Cách làm:
1.           Buổi trưa đặt lá xanh non ( lá dâm bụt,các loài dây leo như sắn đay củ từ...) có bản rộng lên mặt phẳng. Đặt phim lên lá, lấy băng dính trắng gắn chặt. Để nơi có mặt trời chiếu vào.
2.           Trưa hôm sau, tách phim khỏi lá dùng nước nóng rửa bề mặt lá ba lần.
3.       Thả lá ngập vào dung dịch cồn iốt chừng vài phút rồi vớt ra cho vào chậu nước nóng. Dùng kẹp tre đảo lá trong nước.Lúc này lá xanh trở thành màu xanh thẫm.
4.           Khi lá biến thành màu vàng thì lấy ra.Rửa lại bằng cồn.
5.          Lại ngâm lá trong cồn iốt.Sau vài phút lấy ra rửa trong nước sạch.Lúc này có thể nhìn thấy bức ảnh trên lá.Sau cùng đặt lá trên tấm kính ảnh sẽ tự khô
Giải thích:
Dưới tác dụng của ánh sáng, các chất khoáng hút từ rễ lên sẽ được lá biến thành tinh bột .Chỗ lá có ít tinh bột nên khi tác dụng với iốt, lá có sắc nhạt,còn các chỗ có nhiều tinh bột sẽ có màu lam sẫm.Sự tương phản này tạo ra bức ảnh dương bản
Trạng thái tự nhiên
NaI , KI
I2 ở điều kiện thường