NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG CÁC
EM ĐẾN VỚI BÀI HỌC MỚI!

Bài 1

KHÁI QUÁT VỀ NGHỆ
THUẬT HỘI HỌA

NỘI DUNG BÀI HỌC

01 KHÁM PHÁ

02 NHẬN BIẾT

03 THẢO LUẬN

04 VẬN DỤNG

KHÁM PHÁ:

THẢO LUẬN NHÓM

 Nhóm 1: Trình bày về sự xuất hiện của hội họa.
 Nhóm 2: Trình bày về những thể loại cơ bản của hội họa.

Về “Sự xuất hiện của hội hoạ”:
 Hội hoa bắt đầu từ khi nào?
 Các yếu tố để nhận diện hội hoạ là gì?
 Hội hoạ thời kì đầu đã xuất hiện ở những đâu?

Về “Những thể loại cơ bản của hội hoạ”:
 Hội hoạ có những thể loại cơ bản nào?
 Mỗi thể loại có đặc điểm cơ bản nào?

Sự xuất hiện của hội họa
• Hội hoạ xuất hiện từ khoảng 40 000 năm trước Công
nguyên vào thời kì tiền sử.
• Hội họa bắt đầu từ những hiện vật của người tiền sử và
trải dài theo tất cả các nền văn hóa. Nó thể hiện một sự
liên tục từ truyền thông Cổ đại mặc dù vẫn trải qua những
thời kỳ gián đoạn.

Sự xuất hiện của hội họa
• Những hình vẽ nguyên sơ về các con vật như nai, bò rừng,
voi ma mút,... trên đá qua đó chúng ta có thêm hiểu biết về
cuộc sống săn bắt, hái lượm hay một phần tư duy của con
người thời kì này.
Þ Vượt qua các nền văn hóa, sự trải dài của các lục địa và hàng
thiên niên kỷ, lịch sử hội họa vẫn là một dòng sông đang cuộn
chảy của sự sáng tạo mà vẫn được tiếp nối ở thế kỷ XXI.

Sự xuất hiện của hội họa
 Hội họa tiền sử :

Sự xuất hiện của hội họa
 Hội họa phương Đông:

Hội họa Nam Á

Hội họa Trung Quốc

Sự xuất hiện của hội họa
 Hội họa phương Tây:

Hội họa Ai Cập cổ đại

Hội họa thế kỷ XVIII và XIX

Những thể loại cơ bản của hội hoạ
 Nội dung của hội họa được chia làm nhiều thể loại, trong
đó có 4 thể loại như: tranh chân dung, tranh phong cảnh,
tranh tĩnh vật, tranh sinh hoạt.
 Tranh chân dung:
 Là thể loại tranh mà ở đó, khuôn mặt của nhân vật được
chú trọng diễn tả.
 Nhân vật trong tranh chân dung có thể là một người hoặc
nhiều người được vẽ bán thân hoặc toàn thân.

Những thể loại cơ bản của hội hoạ
 Tranh chân dung:

Thiếu nữ Huế

Chân dung ông lão người Chăm

Những thể loại cơ bản của hội hoạ
 Tranh phong cảnh:
 Là thể loại tranh tập trung diễn tả lại vẻ đẹp của thiên
nhiên, hiện tượng thiên nhiên. Hình ảnh con người có
thể xuất hiện điểm xuyết nhằm làm sinh động thêm cho
cảnh vật.
 Tranh phong cảnh có thể được hoạ sĩ vẽ trực tiếp hoặc
vẽ lại trong xưởng vẽ.

Những thể loại cơ bản của hội hoạ
 Tranh phong cảnh:

Bên bờ giếng

Ra đồng

Những thể loại cơ bản của hội hoạ
 Tranh tĩnh vật:
 Là thể loại tranh mô tả những sự vật trong trạng thái tĩnh
như hoa, quả, đồ dùng, dụng cụ sinh hoạt,...
 Những vật thể trong tranh tĩnh vật có thể được vẽ trong
những không gian khác nhau, nhưng đều có đặc điểm
chung đó là những góc nhìn hẹp, cận cảnh.

Những thể loại cơ bản của hội hoạ
 Tranh tĩnh vật:

Những thể loại cơ bản của hội hoạ
 Tranh sinh hoạt:
 Là thể loại tranh thường vẽ về hoạt động của con người
trong đời sống hằng ngày như: trò chuyện, vui chơi, bữa
ăn, học tập....
 Các nhân vật trong tranh có mỗi quan hệ, tương tác với
nhau. Cảnh vật (nếu có) đóng vai trò tạo không gian, làm
nổi bật bối cảnh hoạt động của nhân vật.

Những thể loại cơ bản của hội hoạ
 Tranh sinh hoạt:

NHẬN BIẾT
THẢO LUẬN NHÓM
 Nhóm 1: Phục vụ tín ngưỡng tôn giáo.
 Nhóm 2: Phản ánh đời sống.
 Nhóm 3: Thể hiện quan điểm, ý tưởng riêng của họa sĩ về
hiện thực khách quan.

Phục vụ tín ngưỡng tôn giáo
 Thể hiện các ý tưởng tôn giáo, thần linh, thần thoại
hoặc hiện tượng thiên nhiên.
 Bữa ăn tối cuối cùng là bữa
ăn sau cùng Chúa Giêsu
chia sẻ với các môn đồ
trước khi Ngài chịu chết.

Phục vụ tín ngưỡng tôn giáo
 Giuđa - một trong số các môn đệ của Chúa Giêsu - nộp
Thầy của mình cho các lực lượng đối lập với Chúa
Giêsu lúc bấy giờ, là giới lãnh đạo tôn giáo và nhà cầm
quyền La Mã để đổi lấy 30 đồng bạc. Ở bữa ăn tối cuối
cùng, Chúa Giêsu đang nói với các môn đồ: "Trong các
con có kẻ muốn nộp Ta".

Phản ánh đời sống
 Ghi chép lại cuộc sống của
các họa sĩ.
 Thông qua các bức tranh,
người xem phần nào hình
dung ra cuộc sống, hoàn
cảnh sống tại thời điểm bức
tranh phản ánh.

Tát nước đồng chiêm

Phản ánh đời sống
 Bức tranh ca ngợi cuộc
sống lao động của người
nông dân khi làm ăn tập thể
và phản ánh phong trào
hợp tác hóa nông nghiệp ở
nông thôn miền Bắc những
năm đầu giải phóng.

Tát nước đồng chiêm

Thể hiện quan điểm, ý tưởng riêng của họa sĩ về
hiện thực khách quan
- Thể hiện quan điểm, ý tưởng riêng của hoạ sĩ về hiện thực
khách quan:
 Hội hoạ phản ánh hiện thực cuộc sống thông qua cái
nhìn chủ quan của hoạ sĩ.
 Họa sĩ có thể thêm bớt, sắp xếp các chi tiết trên bề mặt
tranh mà còn tự quyết định sẽ thể hiện, diễn tả sự vật đó
theo ý của mình.

Thể hiện quan điểm, ý tưởng riêng của họa sĩ về
hiện thực khách quan
 Tất cả các bức họa đều vẽ một nhân
vật đầy âu lo tuyệt vọng tương phản với
phong cảnh hòa cùng bầu trời đỏ.
 Tranh nghiêng ngả, không cân bằng,
nét vung mạnh mẽ, chói gắt. Phong
cảnh nền trong bức tranh thuộc thành
phố Oslofjord, nhìn từ Ekeberg, Oslo.

Một số tranh tiêu biểu của họa sĩ Việt Nam
Bức tranh Thập vật cổ từ
nửa đầu thế kỷ XX, loại tranh
in từ ván khắc gỗ, thể hiện đời
sống tâm linh phong phú của
người Việt xưa.

Một số tranh tiêu biểu của họa sĩ Việt Nam

Hầu đồng (Nguyễn Phan Chánh)
Stillness of Memory (Vũ Thu Hiền)

Hội họa phương Đông và phương Tây có đặc
điểm gì khác nhau?

Hội họa phương Đông

Hội họa phương Tây

Thiên về xu hướng khái quát

 Đi sâu vào nghiên cứu hình

trừu tượng hoá, lấy những

thái, vẻ đẹp của sự vật; đồng

cái đặc trưng nhất của sự vật

thời tìm cách tái tạo, khắc

đưa vào tranh vẽ.

hoạ nó.
 Tạo nên dòng ảnh hưởng
lớn đến hội hoạ thế giới từ
chất liệu đến kĩ thuật.

Mỗi tác phẩm hội hoạ được tạo nên bởi nhiều yếu tố như:
bố cục, hình mảng, đường nét, không gian, hoà sắc,...
Bố cục: việc sắp xếp bố cục hợp lí giúp thể hiện ý tưởng
của hoạ sĩ và cân bằng, tạo mối liên hệ trong tranh của
các đối tượng.
Hình mảng, đường nét: sự kết hợp của những yếu tố
này tạo nên nhịp điệu của bức tranh cũng như gia tăng
sự kết nối giữa các đối tượng.

Mỗi tác phẩm hội hoạ được tạo nên bởi nhiều yếu tố như:
bố cục, hình mảng, đường nét, không gian, hoà sắc,...
Không gian: không gian thật hoặc không gian ảo.

Hoà sắc: các màu sắc trong tranh hội hoạ kết hợp
với nhau tạo nên tổng thể một hoà sắc nhất định.

Một số chất liệu tạo hình cơ bản trong hội họa
Sơn dầu: sử dụng sơn dầu
vẽ lên trên nhiều bề mặt
khác nhau như vải, gỗ, bìa.

Một số chất liệu tạo hình cơ bản trong hội họa
 Màu bột: sử dụng màu bột
pha keo và nước, vẽ trên các
bề mặt giấy. Vì đặc điểm của
màu bột không có chất kết
dinh nên cần pha keo, khác
với màu acrylic đã có sẵn
chất kết dính.

Một số chất liệu tạo hình cơ bản trong hội họa
 Màu bột:

Một số chất liệu tạo hình cơ bản trong hội họa
 Sơn mài: sử dụng sơn ta cùng bột màu, vàng, bạc,….vẽ
nhiều lớp trên tấm vóc sau khi khô được mài đi.

THẢO LUẬN NHÓM
 Phân tích trực tiếp trên tác phẩm để
thấy được sự khác nhau giữa các
đặc điểm, chất liệu.
 Phân tích sự khác nhau giữa bề mặt
của tranh để làm rõ đặc trưng của
từng chất liệu tạo hình sử dụng trong
sáng tác tranh.

THẢO LUẬN
Trao đổi các thành viên trong nhóm những câu hỏi sau:
- Đặc điểm, thể loại và chất liệu của hội họa là gì?
- Những yếu tố để nhận biết một tác phẩm hội họa là gì?

VẬN DỤNG
Em hãy trình bày cảm nghĩ, phân tích vẻ đẹp trên một
tác phẩm hội hoạ mình yêu thích (trong nước hoặc trên
thế giới), trong đó nhấn mạnh đến các yếu tố sau:
- Nội dung và thể loại của tác phẩm.
- Tác giả và phong cách.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
 Ôn lại nội dung kiến thức đã học về:
 Hoàn thành các câu hỏi bài tập trong tiết học.
 Đọc và tìm hiểu trước Bài 2: Tranh chất liệu
chì, than.

XIN CHÀO TẠM BIỆT
VÀ HẸN GẶP LẠI.