Chương trình KTCN lớp 11 - Phần ôtô - Máy kéo
Giáo viên giảng dạy: Ngọc Thuỳ Lớp: 11H
Ngày 13 tháng 3 năm 2006
Trường THPT Thuận Châu
ôtô
Hệ thống truyền lực
Tiết 26khớp các đăng
yêu cầu bài học:
+) Nắm được điều kiện truyền mô men từ hộp số đến cầu chủ động.
+) Nắm được cấu tạo và nguyên lý làm việc của khớp các đăng.
+) Giải pháp chế tạo khớp đồng tốc.
+) Phạm vi ứng dụng của các khớp các đăng.
Khi xe chạy trên đường không bằng phẳng hoặc trọng tải của xe thay đổi thì góc ? và khoảng cách L từ hộp số đến cầu chủ động cũng thay đổi.
Hộp số
Cầu chủ động
Động cơ
Ly hợp
Các đăng
Vì vậy không thể nối hai bộ phận hộp số và cầu chủ động bằng một trục cứng mà phải dùng một khớp mềm để truyền chuyển động, đó là khớp các đăng.
Khi xe chạy trên đường
không bằng phẳng thì vị trí
của cầu xe thay đổi như thế nào?
Khi xe thay đổi trọng tải thì vị trí
của khung xe và cầu xe
thay đổi như thế nào?
Khớp các đăng
I. Định nghĩa:
Là một khớp truyền chuyển động cơ khí giữa 2 trục trong điều kiện góc truyền luôn thay đổi.
Hãy cho biết
điều kiện truyền mô men
từ hộp số đến cầu xe?
Khi khoảng cách thay đổi nhờ ống then hoa có thể co dãn làm thay đổi chiều dài của trục mà vẫn truyền được môn men.
Khớp các đăng
II. Khớp các đăng:
Trong điều kiện cần truyền mô men quay giữa hai trục cùng nằm trên một mặt phẳng và cắt nhau một góc ?< 90
Khớp các đăng
1.Cấu tạo:
1.Trục chủ động X.
2.Trục bị động Y.
3.Trục chữ thập.
1
2
3
Khớp các đăng
Nếu quay trục chủ động X với vận tốc góc là ?x

?x
?y
2. Nguyên lý:
thì thông qua trục chữ thập sẽ truyền sang trục Y quay với vận tốc góc là ?y.
Khớp các đăng
Quan sát chuyển động
của hai trục, cho nhận xét về
số vòng quay và tốc độ quay?
2. Nguyên lý:
Khớp các đăng
Nếu cho ?x = const thì ?y biến đổi tuần hoàn theo chu kỳ:
Khớp các đăng
Như vậy:
Nếu
thì
Không truyền mô men được.
Nếu
thì
Hai trục quay cùng vận tốc (Đồng tốc).
Khớp các đăng
Kết luận:
?Độ biến thiên vận tốc góc của trục bị động phụ thuộc vào góc giữa hai trục ?.
?Vì ?y quay không đều nên bánh xe quay không đều làm xe chuyển động giật cục, xuất hiện các lực quán tính có hại cho các chi tiết máy.
Độ biến thiên
vận tốc góc của trục bị động
phụ thuộc vào yếu tố nào?
Vận tốc của
bánh xe biến đổi tuần hoàn
có ảnh hưởng gì?
Khớp các đăng
III. Khớp đồng tốc:
Dùng hai khớp các đăng nối tiếp nhau.
Ta có:
Hãy tìm giải pháp
để trục chủ động và trục bị động
quay cùng vận tốc?
Muốn ?x = ?z thì góc tạo bởi
các trục phải như thế nào?
Khớp các đăng
Hay:
Khớp các đăng
Trường hợp 1: Trục X//Z
Khớp các đăng
ống then hoa
Trục Z
Trục X
Trục Y
Cấu tạo:
Khớp các đăng
Nguyên lý:
?x
?y
?z
Trục X quay với vận tốc góc là ?x, trục Y quay với vận tốc góc là ?y, trục Z quay với vận tốc góc là ?z.
Khớp các đăng
Nguyên lý:
Khớp các đăng
Nguyên lý:
Trục X quay với vận tốc ?x = const thông qua trục Y quay với vận tốc ?y biến đổi. Vì ?y biến đổi theo chu kỳ nên trục Z quay với vận tốc ?z = ?x =const. Như vậy thông qua trục trung gian đã thực hiện được truyền mô men đồng tốc.
Khớp các đăng
Phạm vi ứng dụng:
Truyền chuyển động từ hộp số đến cầu chủ động.
Khớp các đăng
Trường hợp 2: X cắt Z, trục Y vuông góc với mặt phẳng đối xứng của hai trục X và Z.
Khớp các đăng
Cấu tạo:
ống then hoa
Trục Z
Trục X
Trục Y
?x
?y
?z
Trục X quay với vận tốc góc là ?x, trục Y quay với vận tốc góc là ?y, trục Z quay với vận tốc góc là ?z.
Khớp các đăng
Nguyên lý:
Quan sát hoạt động
của cơ cấu.
Khớp các đăng
Trục X quay với vận tốc ?x = const thông qua trục Y quay với vận tốc ?y biến đổi theo chu kỳ. Vì ?y biến đổi theo chu kỳ nên trục Z quay với vận tốc ?z = ?x = const. Như vậy thông qua trục trung gian đã thực hiện được truyền mô men đồng tốc.
Nguyên lý:
Khớp các đăng
Phạm vi ứng dụng:
Truyền chuyển động từ cầu chủ động đến bánh xe dẫn hướng chủ động.
Khớp các đăng
Củng cố kiến thức:
Nếu rút ngắn chiều dài của trục trung gian (tâm của hai khớp trùng nhau) ta có khớp cầu đồng tốc.Xem hình 48 SGK.
Trong quá trình vận hành khớp các đăng cần thường xuyên kiểm tra bảo dưỡng, tra dầu, mỡ đúng quy cách và theo định kỳ.
Trong thực tế các em có thể quan sát khớp và trục các đăng dễ dàng ở dưới gầm xe.
Chuẩn bị bài sau:
Vẽ hình 49b SGK vào vở ghi chép chuẩn bị cho bài học sau.