CHƯƠNG 1. CHÂU ÂU VÀ BẮC MỸ
TỪ NỬA SAU THẾ KỈ XVI ĐẾN THẾ KỈ XVIII

NỘI DUNG CHƯƠNG 1
1
1

Các cuộc cách mạng tư sản ở
châu Âu và Bắc Mỹ

3
2
6
5
6
7

Cách mạng công nghiệp

Đến giữa thế kỉ XVI, nền quân chủ châu Âu đối mặt với nhiều
thách thức: Sự phát triển của kinh tế tư bản chủ nghĩa, nhu cầu
khẳng định vị trí chính trị của giai cấp tư sản, những tư tưởng tự
do của trào lưu Khai sáng, Trong bối cảnh đó, cuộc cách mạng tư
sản đầu tiên đã nổ ra ở Nê-đéc-lan. Sau Nê-đéc-lan, cách mạng
diễn ra ở Anh, Bắc Mỹ, Pháp.

BÀI 1. CÁC CUỘC CÁCH MẠNG TƯ
SẢN Ở CHÂU ÂU VÀ BẮC MỸ
01

NỘI DUNG

03

03

Cách mạng tư sản Anh
Chiến tranh giành độc lập của 13
thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ
Cách mạng tư sản Pháp

BÀI 1. CÁC CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN Ở CHÂU ÂU VÀ BẮC MỸ
1. CÁCH MẠNG TƯ SẢN ANH

Em hãy xác định trên lược đồ 1.1 địa điểm diễn ra cuộc cách mạng tư sản Anh?

Nơi diễn ra cuộc cách mạng tư
Xác
sản Anh

BÀI 1. CÁC CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SAN Ở
CHÂU ÂU VÀ BẮC MỸ
1. CÁCH MẠNG TƯ SẢN ANH

a. Nguyên nhân

Kinh tế

Chính trị

Xã hội

1

2

3

Tình hình nước Anh thế kỉ XV-XVII
KINH TẾ
XCÔTLEN

Đầu thế kỉ XVII, kinh tế
Anh phát triển nhất
châu Âu

NIUCATXƠN
Vùng nông nghiệp
Vùng công thương
nghiệp phát triển

Biển Ai Len
LIVƠPUL
L

Xưởng dệt

MANSETXTƠ

Xưởng cơ khí

NOTTINHAM
BÔNXTƠN
NOOCVICH
BƠCMINHAM

Hải cảng

Đất rào
chăn cừu

KEMBRIT

LUÂN ĐÔN

PLIMUT

POOCLE
N

ĐÔV
Ơ

Biển Măng sô

PHAÙP
LƯỢC ĐỒ KINH TẾ NƯỚC ANH VÀO ĐẦU THẾ KỈ XVII

“CỪU ĂN THỊT NGƯỜI”?

Giá len dạ
cao

Chăn nuôi
cừu

Xuất hiện
Quý tộc
mới

Nông nô
mất
ruộng

Tình hình nước Anh thế kỉ XV-XVII
KINH TẾ

Đầu thế kỉ XVII,
kinh tế Anh phát
triển nhất châu Âu

CHÍNH TRỊ
Chế độ phong kiến
lạc hậu đã kìm hãm
sự phát triển của nền
sản xuất tư bản chủ
nghĩa

XÃ HỘI
Hình thành 2 phe đối lập:
Một bên là vua và các thế
lực phong kiến; một bên là
giai cấp tư sản, Quý tộc
mới, nông dân và bình dân
thành thị.

Như vậy: Những chuyển biến trong đời sống kinh tế- chính trị- xã hội ở Anh
chính là nguyên nhân sâu xa dẫn tới cuộc cách mạng lật đổ chế độ phong kiến,
xã lập quân hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa

3. CÁCH MẠNG TƯ SẢN PHÁP

1. CÁCH MẠNG TƯ SẢN ANH

a. Nguyên nhân

01 Năm 1640, vua Sác-lơ I triệu tập quốc

hội, đặt vấn đề tăng thêm thuế mới

Sự kiện nào châm
ngòi cho cách
mạng Anh bùng
nổ?

02 Đầu năm 1642, vua Sác –lơ I ráo riết

chuẩn bị lực lượng để tấn công Quốc
hội

03 => Tháng 8/1642, vua Sác-lơ I tuyên

chiến với Quốc hội, Cách mạng Anh
bùng nổ

Tại sao sự kiện
ngày 4-1-1642,
đánh dấu một mốc
quan trọng: cách
mạng bùng nổ
Đỉnh điểm xung đột
giữa vua và Nghị
viện vì nhà vua công
khai đe doạ Nghị
viện bằng vũ lực; hai
bên không thể thoả
hiệp

(tranh vẽ về sự kiện vua Sác-lơ I tại Nghị viện Anh (House of
Commons) vào ngày 4 – 1 – 1642)

BÀI 1. CÁC CUỘC CÁCH MẠNG TƯ
SẢN Ở CHÂU ÂU VÀ BẮC MỸ
1. CÁCH MẠNG TƯ SẢN ANH

Sâu xa
a. Nguyên
nhân
Trực tiếp

Những chuyển biến về đời sống kinh tếchính trị - xã hội ở Anh chính là nguyên
nhân sâu xa dẫn tới cuộc cách mạng lật
đổ chế độ phong kiến, xác lập quan hệ
sản xuất tư bản chủ nghĩa.
Năm 1640, vua Sác –Lơ I triệu tập quốc
hội để tăng thuế, tuy nhiên bị phản đối
=> tháng 8/1642 vua tuyên chiến với
Quốc hội, cách mạng Anh bùng nổ

Em hãy nêu những sự kiện chính của cách mạng tư sản Anh?

CỘNG
HÒA
CỘNG HÒA

Sơ đồ tiến
trình của
cách mạng

i ân sự
c tà qu
ĐộĐộcntàsi ự
quâ

ến
i
h
c
i
ộ
N chiến
i
Nộ

Quân chủ
Quân
chủ
chuyên chế
chuyên
chế

QH thỏa
hiệp với
PK cũ
1640

Sác Lơ I

Quân chủ
ến
p hihiến
lậlập
ủ
h
c
n
â
u
Q

8/1642
Sác lơ 1
tuyên chiến

1649
Sác lơ 1
bị xử tử

1653

12/1688
1658
Crôm-oen V. O-ran-giơ
lên ngôi
qua đời

Đỉnh cao của cách mạng tư sản
Anh là sự kiện nào?
Crôm-oen

Vào ngày này năm 1649, tại Luân Đôn, vua
Sac-lơ I đã bị chặt đầu vì tội phản quốc.

Sác-lơ I lên ngôi vua nước Anh vào năm 1625 sau cái chết của cha
mình. Trong năm đầu tiên cai trị Sac-lơ I đã xúc phạm các thần dân
theo đạo Tin lành của mình bằng cách kết hôn với Henrietta Maria,
một công chúa nước Pháp theo Công giáo.
Sau đó, ông đã phản ứng với sự phản
đối chính trị dưới sự cai trị của mình
bằng cách giải tán Nghị viện nhiều lần
và năm 1629 quyết định cai trị mà
hoàn toàn không có Nghị viện.

Năm 1642, cuộc đấu tranh quyết liệt giữa nhà vua và Nghị viện để
giành quyền lực tối cao đã dẫn đến sự bùng nổ của cuộc nội chiến
đầu tiên ở Anh.

Các nghị sĩ được dẫn đầu bởi Oliver
Cromwell, người có lực lượng đáng
gờm đã giành chiến thắng quan
trọng trước lực lượng Hoàng gia
của nhà vua tại Marston Moor năm
1644 và tại Naswards năm 1645.

Là một thủ lĩnh của Quân đội Kiểu Mới trong cuộc nội chiến Anh
lần thứ hai, Cromwell đã giúp đẩy lùi cuộc xâm lược vào Scotland
của quân đội Hoàng gia, và vào năm 1646, Sác-lơ I đã đầu hàng
trước quân đội Scotland.

Năm 1648, Sac-lơ I bị buộc phải
xuất hiện trước một tòa án tối cao
do kẻ thù của ông kiểm soát, tại đó
ông đã bị kết tội phản quốc và bị
kết án tử hình. Đầu năm sau, ông
bị chém đầu.

BÀI 1. CÁC CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN Ở CHÂU ÂU
VÀ BẮC MỸ
b. Kết quả, ý nghĩa, tính chất và đặc điểm

b, Kết quả, ý nghĩa,
tính chất và đặc điểm
chính
Em hãy trình bày
kết quả, ý nghĩa, tính
chất và đặc điểm của
cách CÁCH
mạng MẠNG
tư sản
TƯ SẢN ANH
Anh?

01
02
03

KẾT QUẢ

Lật đổ chế độ phong kiến, thiết lập chế
độ quân chủ lập hiến

Ý NGHĨA

mở đường cho nền kinh tế tư bản ở nước
Anh phát triển, chấm dứt nền cai trị
chuyên chế

TÍNH CHẤT

Là cuộc cách mạng tư sản không triệt để

ĐẶC ĐIỂM

04

- Do giai cấp tư sản và tầng lớp quý tộc
mới lãnh đạo
- Hình thức: Nội chiến

CÁCH MẠNG TƯ SẢN ANH

b, Kết quả, ý nghĩa, tính chất và đặc điểm chính
M
ỤC

H
N
LÃ

O
Ạ
Đ

Em hãy nêu điểm khác biệt cơ
bản giữa hình thức quân chủ lập
hiến và quân chủ chuyên chế
Ý

NG

A
HĨ

ỆM
I
NH

VỤ

TÊ
U

b, Kết quả, ý nghĩa, tính chất và đặc điểm chính
Điểm khác biệt cơ bản giữa hình thức quân chủ lập hiến và quân chủ
chuyên chế
Chế độ quân chủ chuyên
chế: quyền lực của nhà vua là
tối cao và tuyệt đối. Vua nắm
trong tay tất cả các quyền:
hành pháp, lập pháp và tư
pháp. Tất cả thần dân phải
tuân theo mọi lời nói, mệnh
lệnh của nhà vua.

Chế độ quân chủ lập hiến: vua
vẫn là người đứng đầu quốc gia,
nhưng quyền lực của nhà vua chỉ
mang tính hình thức, nghi lễ.
Quyền lập pháp được trao cho
quốc hội/ nghị viện; quyền hành
pháp trao cho chính phủ và quyền
tư pháp trao cho tòa án.

Kể tên một số quốc gia trên thế giới hiện nay
theo chế độ chính trị quân chủ lập hiến.

Bỉ

Hà Lan

Vương quốc Anh

Nhật Bản

Đan Mạch

Thái Lan

Malaysia

BÀI 1. CÁC CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SAN Ở CHÂU ÂU
VÀ BẮC MỸ
2.Chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ
Em hãy xác định trên
lược đồ 1.1 địa điểm diễn
ra cuộc Chiến tranh
giành độc lập của 13
thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ?

Nơi diễn ra cuộc chiến tranh
giành độc lập của 13 thuộc địa
Anh ở Bắc Mĩ

Ma-xa-chu-xet, Niuham-sai, Rốt-ai-len,
Con-nếch-ti-cớt, Niu
oóc, Pen-xin-va-ni-a,
Niu-giơ-xi, Đơ-la-oa,
Mê-ri-len, Viếc-ghi-nia,
Ca-rô-lin-na-bắc,

2.Chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ
a. Nguyên nhân

2.Chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ
a. Nguyên nhân
* Chính sách Thực dân Anh ở Bắc Mỹ:
Cấm lập nhà máy, xí nghiệp
Kinh tế:

Ban hành nhiều đạo luật
kìm hãm sự phát triển công
thương, hàng hải ở Bắc Mỹ
Cấm mở rộng khai khẩn
đất đai ở miền Tây

Chính trị:

Áp bức dân tộc, áp bức giai cấp

2.Chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ
a. Nguyên nhân
- Nguyên nhân sâu xa: thực dân Anh ban hành nhiều đạo luật hà khắc nhằm
hạn chế sự phát triển kinh tế của 13 thuộc địa ở Bắc Mỹ, khiến quan hệ giữa
chính quốc với thuộc địa ngày càng căng thẳng.
- Nguyên nhân trực tiếp: Sự kiện chè Bô-xtơn châm ngòi cho chiến tranh bùng nổ

a. Sự kiện chè Bô-xtơn

Sơ đồ những sự kiện chính trong chiến tranh giành độc lập của 13 bang
thuộc địa của Bắc Mỹ
7/1776

12/1773
Nhân dân cảng
Bô-x tơn tấn công
3 tàu chè của Anh

Chiến tranh bùng nổ

4/1775

10/1781
Chiến thắng Iooc-tao. Chiến
tranh kết thúc

Hợp chúng
quốc Mỹ
thành lập

Chiến thắng Xa-ra-tôga bước ngoặt của
cuộc chiến tranh

10/1777

Ký hòa ước Pa
ri, Anh công
nhận nền độc
lập của 13
thuộc địa

1783

b. Kết quả, ý nghĩa, tính chất và đặc điểm

b.Kết quả, ý nghĩa, tính chất
và đặc điểm

CHIẾN TRANH
GIÀNH ĐỘC LẬP
13 BANG THUÔC
THỊA ANH Ở BẮC
MỸ

01
02
03
04

KẾT QUẢ

Lật đổ ách thống trị của thực dân Anh,
thành lập hợp chủng quốc Mỹ

Ý NGHĨA

Mở đường cho chủ nghĩa tư bản phát triển ở
Mỹ. Có ảnh hưởng lớn đến phong trào đấu
tranh giảnh độc lập ở nhiều nước

TÍNH CHẤT

Là cuộc cách mạng tư sản

ĐẶC ĐIỂM
Lãnh đạo: tầng lớp chủ nô và tư sản
Hình thức: cuộc chiến tranh giải phóng

3. CÁCH MẠNG TƯ SẢN PHÁP

a. Nguyên nhân

a. NGUYÊN NHÂN

• Về kinh
tế.

• Về
chính trị
- xã hội.

• Về tư
tưởng.

Xã hội Pháp trước cách mạng

Trào lưu triết học khai sáng ở Pháp TK XIX

Buổi diễn thuyết của các nhà trào lưu tư tưởng Pháp