Tiết 30-33:Bài 10:

Quyền tự do kinh doanh
và nghĩa vụ nộp thuế

Mục tiêu bài học
Nêu được quy định
. cơ bản của pháp
luật về quyền tự do
kinh doanh và nghĩa
vụ nộp thuế
Phân tích, đánh giá
được hậu quả của
hành vi vi phạm
pháp luật về  quyền
tự do kinh doanh và
nghĩa vụ nộp thuế. 

Nhận
biết
được
trách nhiệm công
dân trong việc thực
hiện quyền tự  do
kinh
doanh
và
nghĩa
vụ nộp
Vận động
giathuế. 
đình,
người thân thực
hiện tốt quyền tự
do kinh doanh  và
nghĩa
vụ
nộp
thuế. 

Hoạt động

Mở đầu

HOẠT ĐỘNG “THỬ TÀI KINH DOANH

Giả sử, em muốn trở thành một
doanh nhân và bắt đầu kinh
doanh. Cho biết em sẽ lựa chọn
kinh doanh gì và giải thích tại
sao.

Nhiệm vụ: Em hãy nêu
một số quyền và nghĩa vụ
của công dân khi tham gia
hoạt động kinh doanh mà
em biết.

Hoạt động 2

KHÁM PHÁ

1. Quyền tự do kinh
doanh

1. Quyền tự do kinh doanh

Sản xuất hàng may mặc

Sản xuất thực phẩm đông lạnh

Sản xuất

Hoạt động trao đổi hàng hóa

Dịch vụ Internet

Dịch vụ cắt tóc

Gọi cả
là kinh
doanh.
Tất
những
hoạt
động
gọi chung
chung làlà
Mụctrên
đích
gì? Đều có chung mục
nhằm
thu
lợi
nhuận
đích là gì?

Kinh doanh là hoạt động sản xuất, dịch vụ
và trao đổi hàng hóa nhằm mục đích thu lợi
nhuận.
Kinh doanh là việc thực hiện liên tục một,
một số hoặc tất cả công đoạn của quá trình
từ đầu tư, sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm
hoặc cung ứng dịch vụ trên thị trường
nhằm mục đích tìm kiếm lợi nhuận.

6
Siêu thị bánh

1

Chợ hoa quả

4
2

Khách sạn

Khu du lịch

7
Nhà máy giấy

3

Chợ vùng cao

5

Công ty giày dép

SẢN XUẤT

5

7

4

DỊCH
VỤ

2

3

1

TRAO
ĐỔI
HÀNG
HÓA

HS đọc thông tin
trong SGK/49,50 và
hoạt động nhóm 5
phút hoàn thành các
nhiệm vụ trong SGK
theo phân công sau

Hoạt động nhóm
Nhóm 1, 2,

Nội dung 1a

Nhóm 3,4, 5, 6
Nội dung 1b

Nhiệm vụ 1a
Tìm hiểu về quy định cơ
bản của pháp luật về
quyền tự do kinh doanh và
nghĩa vụ (trách nhiệm) của
công dân trong thực hiện
quyền tự do kinh doanh

Quyền
+ Tự do kinh doanh trong những ngành,
nghề mà pháp luật không cấm;
+ Lựa chọn hình thức, quy mô kinh
doanh;
+ Quyền tự chủ kinh doanh (vốn, thị
trường, khách hàng, lĩnh vực đầu tư,
kinh doanh, ... ).

Siêu
thị

Công ty may mặc

Hộ gia đình

Hợp tác xã

Quyền
+ Tự do kinh doanh
trong những ngành,
nghề mà pháp luật
không cấm;
+ Lựa chọn hình
thức, quy mô kinh
doanh;
+ Quyền tự chủ
kinh doanh (vốn,
thị trường, khách

Nghĩa vụ
+ Tuân thủ quy định
của pháp luật về kinh
doanh;
+ Đảm bảo quyền, lợi
ích hợp pháp của
người lao động trong
doanh
nghiệp
và
người tiêu dùng;
+ Tuân thủ các quy
định khác của pháp

Buôn bán pháo nổ

Thuốc lá buôn lậu

Buôn bán vũ khí trái phép

Ma túy tổng hợp

Hàng kém chất lượng

Rượu giả

Tìm hiểu pháp luật

Theo em, trong các trường hợp
1 và 2, chủ thể nào đã vi phạm
quy định của pháp luật về
quyền tự do kinh doanh? Các
hành vi vi phạm đó có thể dẫn
đến những hậu quả gì? Vì sao?

Trường hợp 1. Anh T (29 tuổi) có ý
định buôn bán các loại thực phẩm chức
năng và thuốc tân dược giả để kiếm lời.
Thông qua mạng xã hội, anh T đặt ông A
sản xuất 2.500 hộp nhựa không nhãn
mác, mỗi hộp chứa 60 viên nang thảo
dược và đặt anh H sản xuất một lượng
lớn vỏ hộp giấy, nhãn mác, tờ hướng dẫn
sử dụng thuốc,... sao chép từ sản phẩm
của các nhãn hiệu nổi tiếng trên thế giới.
Sau đó, anh T cùng vợ dán các loại tem,
nhãn lên hộp nhựa chứa các viên nang
rồi đóng hộp, dán tem chống hàng giả
lên nắp hộp và dùng nhiều kênh bán
hàng để bán ra thị trường.

Trường hợp 2. Nhận thấy lợi nhuận
từ việc mua bán pháo nổ nên anh B
(25 tuổi) và anh C (31 tuổi) đã bàn
nhau mua nguyên liệu, phương tiện
về sản xuất pháo hoa nổ tại nhà rồi
bán kiếm lời. Hai người đặt mua
nguyên liệu, phương tiện trên mạng,
sau đó liên tục thử nghiệm đến khi
thành công thì sản xuất hàng loạt rồi
tìm cách bán ra ngoài thị trường.
Chỉ trong vòng 3 tháng, anh B và
anh C đã sản xuất được hơn 1 tấn
pháo nổ thành phẩm mang bán và
thu về một khoản tiền lớn.

Anh T đã có hành vi vi phạm pháp luật vềTrường
quyền tự do kinh doanh, khi anh đã thựchợp 1.
hiện việc buôn bán thuốc tân dược giả.
+ Hậu quả: anh T có thể bị xử lí hình sự vì
hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là một
tội danh được quy định trong Bộ luật hình
sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung 2017 với mức
phạt tù cao nhất là 15 năm tù; mặt khác,
hành vi của anh T cũng gây ảnh hưởng xấu
đến sức khỏe của người tiêu dùng và ảnh
hưởng uy tín, danh dự, cuộc sống....

Trường hợp 2.
+ Anh B và anh C có hành vi sản xuất,
buôn bán các mặt hàng nhà nước cấm kinh
doanh (cụ thể là mặt hàng pháo nổ).
+ Hậu quả: anh B và anh C có thể bị truy
cứu trách nhiệm hình sự với mức phạt cao
nhất lên đến 15 năm tù (Điều 191 – Bộ luật
Hình sự 2015); mặt khác, hành vi của anh
B và C cũng gây nguy hiểm đến tính mạng
của mọi người xung quanh, ảnh hưởng uy tín,
danh dự, cuộc sống....

Điều 57 Bộ luật Hình sự năm 1999 quy
định:

“…Người nào sản xuất, buôn bán hàng giả
là lương thực, thực phẩm, thuốc chữa
bệnh, thì bị phạt tù từ 2 năm đến 7 năm
…
Phạm tội gây hậu quả đặc biệt nghiêm
trọng thì bị phạt tù từ hai 20 năm đến tù
chung thân hoặc tử hình…”

Xe khách đã bị phát hiện chở 600.000
gói thuốc lá nhập lậu nhiều loại

Sản xuất gần 600 loại sữa bột giả, thu lợi gần 500 tỉ đồng
Ngày 10/4 Cơ quan cảnh sát điều tra Bộ Công an
đã khởi tố, bắt tạm giam Vũ Mạnh Cường,
Hoàng Mạnh Hà và 6 người khác liên quan

Kiên Giang: Bắt đối tượng vận chuyển trái
phép gần 0,5kg ma túy tổng hợp Ngày 14/4,
Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy,
Công an tỉnh Kiên Giang  phối hợp Công an thị
trấn Thứ Ba, huyện An Biên bắt quả tang đối
tượng Trần Thanh Phước (23 tuổi), ngụ phường
Vĩnh Thanh Vân, thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên
Giang.

Bài tập: Trong những hành vi sau đây, hành vi
nào là kinh doanh đúng pháp luật?
a. Kinh doanh đúng số vốn.
b. Kinh doanh đúng mặt hàng đã kê khai.
c. Kinh doanh đúng ngành nghề đã kê khai.
d. Có giấy phép kinh doanh.
e. Kinh doanh hàng lậu, hàng giả.
f. Kinh doanh mại dâm, ma túy.

Khẳng định

1. Người kinh doanh phải kinh doanh đúng ngành
nghề, mặt hàng đã kê khai với cơ quan nhà nước
2. Kinh doanh là quyền tự do của mỗi người,
không ai có quyền can thiệp
3. Khi kinh doanh mặt hàng nhỏ, người kinh
doanh không cần phải kê khai với cơ quan nhà
nước
4. Kinh doanh là quyền của công dân nên có thể
chủ động kinh doanh mọi mặt hàng theo ý thích

Đúng
pháp
luật

Sai pháp
luật

Khẳng định

1. Người kinh doanh phải kinh doanh đúng ngành
nghề, mặt hàng đã kê khai với cơ quan nhà nước

Đúng
pháp
luật

Sai pháp
luật

X

2. Kinh doanh là quyền tự do của mỗi người, không
ai có quyền can thiệp

X

3. Khi kinh doanh mặt hàng nhỏ, người kinh doanh
không cần phải kê khai với cơ quan nhà nước
4. Kinh doanh là quyền của công dân nên có thể chủ
động kinh doanh mọi mặt hàng theo ý thích

X
X

Quyền
+ Tự do kinh doanh
trong những ngành,
nghề mà pháp luật
không cấm;
+ Lựa chọn hình
thức, quy mô kinh
doanh;
+ Quyền tự chủ
kinh doanh (vốn,
thị trường, khách

Nghĩa vụ
+ Tuân thủ quy định
của pháp luật về kinh
doanh;
+ Đảm bảo quyền, lợi
ích hợp pháp của
người lao động trong
doanh
nghiệp
và
người tiêu dùng;
+ Tuân thủ các quy
định khác của pháp

Nói đến kinh doanh là nói đến quyền và
nghĩa vụ trong kinh doanh.

QUYỀN TƯ DO KINH DOANH

NGHĨA VỤ NỘP THUẾ

2. Nghĩa vụ nộp thuế

Hãy kể tên
một số loại thuế
ở việt Nam

Thuế là gì?
Em hãy nêu quy định của pháp
luật về nghĩa vụ nộp thuế? 

Thuế là gì?
Thuế là một khoản nộp ngân sách
nhà nước bắt buộc của tổ chức, hộ
gia đình, hộ kinh doanh, cá nhân
theo quy định của các luật thuế.

 

Điều 47 Hiến pháp năm 2013 ghi nhận: “Mọi
người có nghĩa vụ nộp thuế theo luật định”.
Người dân có nghĩa vụ đăng kí thuế, khai thuế,
nộp thuế đầy đủ, đúng thời hạn theo quy định
Khi
thuế,luật.
người dân được cung cấp thông tin, tài liệu để thực
củanộp
pháp

hiện nghĩa vụ, quyền lợi về thuế; được giữ bí mật thông tin, trừ
những thông tin phải cung cấp cho cơ quan thuế được hưởng các ưu
đãi về thuế, hoàn thuế theo quy định của pháp luật về thuế; được hỗ
trợ, hướng dẫn thực hiện việc nộp thuế...

Công dân có trách
nhiệm như thế nào
trong việc thực
hiện nghĩa vụ nộp

Nghĩa vụ nộp thuế của công dân
- Mọi người có nghĩa vụ nộp thuế
theo quy định của pháp luật.
- Người nộp thuế phải thực hiện
đăng kí thuế, sử dụng mã số thuế
theo quy định; phải chịu trách nhiệm
trước pháp luật về tính chính xác,
trung thực, đầy đủ của hồ sơ thuế,...

HS đọc thông tin trong
SGK/50,51 và hoạt động nhóm
5 phút hoàn thành các nhiệm
vụ trong SGK theo phân công
sau

Hoạt động nhóm
Nhóm 1, 2, 3
Câu b, TH 1

Nhóm 4, 5, 6
Câu b, TH 2

Trường hợp 1
+ Ông Q đã có hành vi vi phạm
pháp luật về nộp thuế. Cụ thể: để
giảm mức thuế phải đóng, ông Q
đã chỉ đạo kế toán của công ty là
chị T kê khai giá trị hàng hóa trên
hóa đơn không đúng với thực tế.
+ Hậu quả: ông Q sẽ bị xử phạt

Trường hợp 2

+ Chị G đã có hành vi vi phạm
pháp luật về nộp thuế. Cụ thể:
hoạt động kinh doanh của chị G
đem lại doanh thu lớn nhưng chị
G không thực hiện đăng kí, kê
khai và nộp thuế theo quy định
của pháp luật.
+ Hậu quả: chị G sẽ bị xử phạt

Em hãy cho biết vì sao việc
nộp thuế vừa là quyền lợi, vừa
là nghĩa vụ của công dân.