KNTT - Bài 18. Nam châm

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Văn Quảng
Ngày gửi: 21h:35' 11-01-2026
Dung lượng: 15.6 MB
Số lượt tải: 1112
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Văn Quảng
Ngày gửi: 21h:35' 11-01-2026
Dung lượng: 15.6 MB
Số lượt tải: 1112
Số lượt thích:
1 người
(Nguyễn Văn Quảng)
CHÀO MỪNG CÁC THẦY CÔ
GIÁO VÀ CÁC EM HỌC SINH
VỀ DỰ TIẾT HỌC NÀY
KHTN 7 KNTT
GV
"Làm sao để lấy
chiếc kẹp giấy ra
khỏi cốc nước mà
không làm ướt tay
và không dùng
bất cứ dụng cụ
gắp nào?"
"Tại sao chiếc kẹp
giấy lại có thể tự di
chuyển như có
phép thuật vậy?
Thứ gì đã tác
dụng lực lên nó
ngay cả khi ngăn
cách bởi lớp thủy
tinh và nước?
CHỦ ĐỀ VI. TỪ
1. NAM CHÂM LÀ GÌ?
2. TÍNH CHẤT TỪ CỦA NAM CHÂM
3. TƯƠNG TÁC GIỮA HAI NAM CHÂM
4. ĐỊNH HƯỚNG CỦA MÔT KIM NAM CHÂM TỰ DO
1. NAM CHÂM LÀ GÌ?
2. TÍNH CHẤT TỪ CỦA NAM CHÂM
I. NAM CHÂM LÀ GÌ?
“Khoảng 600 năm trước Công
nguyên, người vùng Magnesia (Hy
Lạp) lần đầu tiên phát hiện 1 loại
đá có khả năng hút các vật bằng
sắt. Sau này loại đá trên được đặt
tên là nam châm (tiếng Anh:
magnet)”
Chắc hẳn ai trong số chúng ta
cũng đã từng nhìn thấy nam
châm. Vì nam châm rất phổ
biến trong đời sống và có nhiều
hình dạng khác nhau.
Muốn xác định vật đó
có phải là nam châm
hay không ta làm thế
nào?
Muốn xác định vật đó có phải là nam châm hay không ta đưa lại
gần vật bằng sắt. Nếu hút vật bằng sắt thì đó là nam châm.
I. NAM CHÂM LÀ GÌ?
- Nam châm là những vật liệu có từ tính, có thể hút
được các vật liệu bằng sắt, thép, …
- Nam châm có nhiều kích thước và hình dạng khác nhau: nam
châm thẳng, nam châm chữ U, kim nam châm, nam châm viên,
….
- Để phân biệt 2 cực
nam châm Người ta
sơn 2 màu khác nhau:
Màu đỏ là cực Bắc
ghi chữ N (North),
màu xanh là cực Nam
ghi chữ S ( South )
Vật dụng
Vật liệu
Tương tác với nam châm
Có
Không
? Dùng kim nam châm xác định các hướng đông tây nam bắc trong
phòng học?
Bước 1: Xác định hướng nam và hướng bắc bằng kim nam
châm đặt cân bằng trên mũi nhọn. Sau đó đánh dấu vào tờ giấy.
Bước 2: Xác định hướng Tây và hướng Đông theo quy tắc sau:
? Một nam châm thẳng không đánh dấu cực
bằng những cách nào để xác định được cực
bắc và cực nam của nam châm đó?
Cách 1: Treo thanh nam châm lên giá đỡ bằng một sợi dây không
soắn và đặt ở xa các vật liệu từ khác để nam châm cân bằng đầu
nào quay về hướng bắc thì đó là cực bắc, đầu còn lại là cực nam.
Cách 2: Dùng kim nam châm thử (đã biết cực của kim nam châm)
đưa lại gần một đầu của thanh nam châm. Nếu cực bắc của kim
nam châm hướng về đầu này thì đó là cực nam của thanh nam
châm , cực còn lại cực Bắc
Cách 3: Dùng một thanh nam châm khác (đã biết cực) đưa một đầu
của thanh nam châm đã biết cực lại gần một đầu của thanh nam
châm cần xác định cực. Dựa vào tính chất của nam châm sẽ xác định
cực bắc và cực nam của thanh nam châm
LUYỆN TẬP
Câu 1:
Chỉ ra khẳng định Đúng - Sai
STT
Nói về nam châm
1
Nam châm hút được tất cả các vật bằng
kim loại
2
Nam châm nào cũng có hai cực: một cực
gọi là cực bắc, một cực gọi là cực nam
3
Hai nam châm cứ để gần nhau là hút nhau
4
Một kim nam châm để tự do thì một đầu
kim luôn chỉ hướng bắc, một đầu luôn chỉ
hướng nam
Đánh giá
Câu 1:
Chỉ ra khẳng định Đúng - Sai
STT
Nói về nam châm
Đánh giá
1
Nam châm hút được tất cả các vật bằng
Sai
kim loại
2
Nam châm nào cũng có hai cực: một cực Đúng
gọi là cực bắc, một cực gọi là cực nam
3
Hai nam châm cứ để gần nhau là hút nhau
Sai
4
Một kim nam châm để tự do thì một đầu Đúng
kim luôn chỉ hướng bắc, một đầu luôn chỉ
hướng nam
Câu 2: Một thanh nam châm bị gãy làm hai thì:
A. Một nửa là cực Bắc, một nửa là cực Nam
B. Cả hai nửa đều mất từ tính
C. Mỗi nửa đều là một nam châm có hai cực Bắc Nam
D. Mỗi nửa đều là một nam châm và cực của mỗi nửa ở
chỗ đứt gãy cùng tên
Câu 3: Trái đất là một nam châm khổng lồ vì:
A.Trái đất hút mọi vật về phía nó
B. Kim của la bàn đặt trên mặt đất luôn chỉ theo hướng
Bắc- Nam
C. Trái đất có Bắc cực và Nam cực
D. Ở trái đất có nhiều quặng sắt
Câu 4: Mạt sắt đặt ở chỗ nào trên thanh nam châm bị
hút mạnh nhất?
A. Ở phần giữa của thanh
B. Chỉ ở đầu cự Bắc của thanh nam châm
C. Chỉ ở đầu cực Nam của thanh nam châm
D. Ở cả hai đầu cực Bắc và cực Nam của thanh nam
châm
Một số vật liệu có tính từ mạnh như: neodymium,
ferrite, alnico, ... được sử dụng trong các thiết bị
điện từ, máy phát điện, động cơ điện, ...
Tàu đệm từ sử dụng từ trường của các nam châm
điện giữa toa tàu và đường ray để tạo ra lực từ nâng
toa tàu lên cách đường ray khoảng 10 – 15mm, làm
giảm đáng kể lực ma sát. Vì vậy các tàu đệm từ chạy
êm và có tốc độ rất lớn, có thể đạt 500km/h.
ỨNG DỤNG CỦA NAM CHÂM VÀO CHẾ TẠO VÀ
SẢN XUẤT LA BÀN
La bàn được người Trung Quốc phát minh ra từ xa xưa trước đây. Trong
thời kì đó la bàn được xem là một trong những phát kiến vĩ đại nhất của
loài người. Đây là một công cụ không thể thiếu trong những hành trình
dài, đặc biệt là những hành trình lênh đênh trên biển. Cho đến bây giờ, la
bàn vẫn là một loại vật dụng không thể thiếu cho những chuyến thám
hiểm hay là vật phòng thân của các thủy thủ đoàn. Nếu như không có la
bàn, bạn hoàn toàn có thể tự tạo một la bàn bằng nam châm và một cây
kim. Cây kim sẽ giúp bạn định hướng Bắc, Nam một cách chính xác.
Các loại nam châm xếp hình được rất nhiều trẻ em yêu thích
ỨNG DỤNG TRONG CHẾ TẠO VÀ
nhưng một số loại chỉ phù hợp cho các trẻ từ 12 tuổi trở lên như
SẢN XUẤT ĐỒ CHƠI GIẢI TRÍ,
các hộp nam châm viên bi. Để tránh tình trạng ảnh hưởng cho
GIÁO DỤC
sức khỏe vì chúng tròn nhỏ, có thể trẻ nuốt vào khi chơi.
ỨNG DỤNG VÀO MÁY BÁN HÀNG TỰ ĐỘNG VÀ
BÁN QUẦN ÁO
ỨNG DỤNG VÀO CÁC MẸO VẶT TRONG CUỘC
SỐNG
SỬ DỤNG NAM CHÂM ĐỂ GIỮ GIẤY
NOTE
TÌM KIẾM ĐỒ VẬT, TẬP HỢP
VẬT KIM LOẠI
Chỉ cần buộc dây thừng
vào móc của chúng và
quăng xuống nước, bạn
sẽ trục vớt được những
tấm sắt rier hay phục vụ
di chuyển các tấm sắt
đến những nơi hiểm trở,
khắc nghiệt của đại
VẬN DỤNG
Câu 1: Nam châm có thể hút vật liệu
nào dưới đây
A. Đồng.
B. Sắt.
C. Nhôm.
D. Thủy tinh.
Câu 2: Có 2 thanh A, B đặt gần nhau luôn hút
nhau bất kể đưa đầu nào lại gần nhau. Trong
các thông tin sau, thông tin nào đúng?
A. Cả 2 thanh đều không phải nam châm.
B. Cả 2 thanh đều là nam châm.
C. Một trong 2 thanh là nam châm, thanh
còn lại là thép.
D. Cả 2 thanh đều là thép.
Câu 3: Trong bệnh viện các bác sĩ phẫu
thuật có thể lấy các mẩu cát nhỏ li ti ra
khỏi mắt bệnh nhân một cách an toàn
bằng dụng cụ nào sau đây?
A. Dùng kéo
B. Dùng kìm
C. Dùng nam châm
D. Dùng một viên bi còn tốt
Câu 4: Nam châm có thể hút được bao
nhiêu đồ vật trong các vật sau: chìa khóa
bằng đồng, thìa nhôm, đinh sắt, tay nắm
cửa bằng thép, móc treo quần áo nhựa,
móc treo quần áo sắt.
A. 3
B. 4
C. 5
D. 6
Hướng dẫn về nhà
*Ôn tập kĩ và nắm được nam châm là gì, tính chất từ
của nam châm
Xem tiếp nội dung bài 18: Nam châm
-Sử dụng dây chun, miếng gỗ, nhựa, nam châm,
nam châm thẳng, bánh xe,… thiết kế mô hình xe
chạy bằng nam châm
GIÁO VÀ CÁC EM HỌC SINH
VỀ DỰ TIẾT HỌC NÀY
KHTN 7 KNTT
GV
"Làm sao để lấy
chiếc kẹp giấy ra
khỏi cốc nước mà
không làm ướt tay
và không dùng
bất cứ dụng cụ
gắp nào?"
"Tại sao chiếc kẹp
giấy lại có thể tự di
chuyển như có
phép thuật vậy?
Thứ gì đã tác
dụng lực lên nó
ngay cả khi ngăn
cách bởi lớp thủy
tinh và nước?
CHỦ ĐỀ VI. TỪ
1. NAM CHÂM LÀ GÌ?
2. TÍNH CHẤT TỪ CỦA NAM CHÂM
3. TƯƠNG TÁC GIỮA HAI NAM CHÂM
4. ĐỊNH HƯỚNG CỦA MÔT KIM NAM CHÂM TỰ DO
1. NAM CHÂM LÀ GÌ?
2. TÍNH CHẤT TỪ CỦA NAM CHÂM
I. NAM CHÂM LÀ GÌ?
“Khoảng 600 năm trước Công
nguyên, người vùng Magnesia (Hy
Lạp) lần đầu tiên phát hiện 1 loại
đá có khả năng hút các vật bằng
sắt. Sau này loại đá trên được đặt
tên là nam châm (tiếng Anh:
magnet)”
Chắc hẳn ai trong số chúng ta
cũng đã từng nhìn thấy nam
châm. Vì nam châm rất phổ
biến trong đời sống và có nhiều
hình dạng khác nhau.
Muốn xác định vật đó
có phải là nam châm
hay không ta làm thế
nào?
Muốn xác định vật đó có phải là nam châm hay không ta đưa lại
gần vật bằng sắt. Nếu hút vật bằng sắt thì đó là nam châm.
I. NAM CHÂM LÀ GÌ?
- Nam châm là những vật liệu có từ tính, có thể hút
được các vật liệu bằng sắt, thép, …
- Nam châm có nhiều kích thước và hình dạng khác nhau: nam
châm thẳng, nam châm chữ U, kim nam châm, nam châm viên,
….
- Để phân biệt 2 cực
nam châm Người ta
sơn 2 màu khác nhau:
Màu đỏ là cực Bắc
ghi chữ N (North),
màu xanh là cực Nam
ghi chữ S ( South )
Vật dụng
Vật liệu
Tương tác với nam châm
Có
Không
? Dùng kim nam châm xác định các hướng đông tây nam bắc trong
phòng học?
Bước 1: Xác định hướng nam và hướng bắc bằng kim nam
châm đặt cân bằng trên mũi nhọn. Sau đó đánh dấu vào tờ giấy.
Bước 2: Xác định hướng Tây và hướng Đông theo quy tắc sau:
? Một nam châm thẳng không đánh dấu cực
bằng những cách nào để xác định được cực
bắc và cực nam của nam châm đó?
Cách 1: Treo thanh nam châm lên giá đỡ bằng một sợi dây không
soắn và đặt ở xa các vật liệu từ khác để nam châm cân bằng đầu
nào quay về hướng bắc thì đó là cực bắc, đầu còn lại là cực nam.
Cách 2: Dùng kim nam châm thử (đã biết cực của kim nam châm)
đưa lại gần một đầu của thanh nam châm. Nếu cực bắc của kim
nam châm hướng về đầu này thì đó là cực nam của thanh nam
châm , cực còn lại cực Bắc
Cách 3: Dùng một thanh nam châm khác (đã biết cực) đưa một đầu
của thanh nam châm đã biết cực lại gần một đầu của thanh nam
châm cần xác định cực. Dựa vào tính chất của nam châm sẽ xác định
cực bắc và cực nam của thanh nam châm
LUYỆN TẬP
Câu 1:
Chỉ ra khẳng định Đúng - Sai
STT
Nói về nam châm
1
Nam châm hút được tất cả các vật bằng
kim loại
2
Nam châm nào cũng có hai cực: một cực
gọi là cực bắc, một cực gọi là cực nam
3
Hai nam châm cứ để gần nhau là hút nhau
4
Một kim nam châm để tự do thì một đầu
kim luôn chỉ hướng bắc, một đầu luôn chỉ
hướng nam
Đánh giá
Câu 1:
Chỉ ra khẳng định Đúng - Sai
STT
Nói về nam châm
Đánh giá
1
Nam châm hút được tất cả các vật bằng
Sai
kim loại
2
Nam châm nào cũng có hai cực: một cực Đúng
gọi là cực bắc, một cực gọi là cực nam
3
Hai nam châm cứ để gần nhau là hút nhau
Sai
4
Một kim nam châm để tự do thì một đầu Đúng
kim luôn chỉ hướng bắc, một đầu luôn chỉ
hướng nam
Câu 2: Một thanh nam châm bị gãy làm hai thì:
A. Một nửa là cực Bắc, một nửa là cực Nam
B. Cả hai nửa đều mất từ tính
C. Mỗi nửa đều là một nam châm có hai cực Bắc Nam
D. Mỗi nửa đều là một nam châm và cực của mỗi nửa ở
chỗ đứt gãy cùng tên
Câu 3: Trái đất là một nam châm khổng lồ vì:
A.Trái đất hút mọi vật về phía nó
B. Kim của la bàn đặt trên mặt đất luôn chỉ theo hướng
Bắc- Nam
C. Trái đất có Bắc cực và Nam cực
D. Ở trái đất có nhiều quặng sắt
Câu 4: Mạt sắt đặt ở chỗ nào trên thanh nam châm bị
hút mạnh nhất?
A. Ở phần giữa của thanh
B. Chỉ ở đầu cự Bắc của thanh nam châm
C. Chỉ ở đầu cực Nam của thanh nam châm
D. Ở cả hai đầu cực Bắc và cực Nam của thanh nam
châm
Một số vật liệu có tính từ mạnh như: neodymium,
ferrite, alnico, ... được sử dụng trong các thiết bị
điện từ, máy phát điện, động cơ điện, ...
Tàu đệm từ sử dụng từ trường của các nam châm
điện giữa toa tàu và đường ray để tạo ra lực từ nâng
toa tàu lên cách đường ray khoảng 10 – 15mm, làm
giảm đáng kể lực ma sát. Vì vậy các tàu đệm từ chạy
êm và có tốc độ rất lớn, có thể đạt 500km/h.
ỨNG DỤNG CỦA NAM CHÂM VÀO CHẾ TẠO VÀ
SẢN XUẤT LA BÀN
La bàn được người Trung Quốc phát minh ra từ xa xưa trước đây. Trong
thời kì đó la bàn được xem là một trong những phát kiến vĩ đại nhất của
loài người. Đây là một công cụ không thể thiếu trong những hành trình
dài, đặc biệt là những hành trình lênh đênh trên biển. Cho đến bây giờ, la
bàn vẫn là một loại vật dụng không thể thiếu cho những chuyến thám
hiểm hay là vật phòng thân của các thủy thủ đoàn. Nếu như không có la
bàn, bạn hoàn toàn có thể tự tạo một la bàn bằng nam châm và một cây
kim. Cây kim sẽ giúp bạn định hướng Bắc, Nam một cách chính xác.
Các loại nam châm xếp hình được rất nhiều trẻ em yêu thích
ỨNG DỤNG TRONG CHẾ TẠO VÀ
nhưng một số loại chỉ phù hợp cho các trẻ từ 12 tuổi trở lên như
SẢN XUẤT ĐỒ CHƠI GIẢI TRÍ,
các hộp nam châm viên bi. Để tránh tình trạng ảnh hưởng cho
GIÁO DỤC
sức khỏe vì chúng tròn nhỏ, có thể trẻ nuốt vào khi chơi.
ỨNG DỤNG VÀO MÁY BÁN HÀNG TỰ ĐỘNG VÀ
BÁN QUẦN ÁO
ỨNG DỤNG VÀO CÁC MẸO VẶT TRONG CUỘC
SỐNG
SỬ DỤNG NAM CHÂM ĐỂ GIỮ GIẤY
NOTE
TÌM KIẾM ĐỒ VẬT, TẬP HỢP
VẬT KIM LOẠI
Chỉ cần buộc dây thừng
vào móc của chúng và
quăng xuống nước, bạn
sẽ trục vớt được những
tấm sắt rier hay phục vụ
di chuyển các tấm sắt
đến những nơi hiểm trở,
khắc nghiệt của đại
VẬN DỤNG
Câu 1: Nam châm có thể hút vật liệu
nào dưới đây
A. Đồng.
B. Sắt.
C. Nhôm.
D. Thủy tinh.
Câu 2: Có 2 thanh A, B đặt gần nhau luôn hút
nhau bất kể đưa đầu nào lại gần nhau. Trong
các thông tin sau, thông tin nào đúng?
A. Cả 2 thanh đều không phải nam châm.
B. Cả 2 thanh đều là nam châm.
C. Một trong 2 thanh là nam châm, thanh
còn lại là thép.
D. Cả 2 thanh đều là thép.
Câu 3: Trong bệnh viện các bác sĩ phẫu
thuật có thể lấy các mẩu cát nhỏ li ti ra
khỏi mắt bệnh nhân một cách an toàn
bằng dụng cụ nào sau đây?
A. Dùng kéo
B. Dùng kìm
C. Dùng nam châm
D. Dùng một viên bi còn tốt
Câu 4: Nam châm có thể hút được bao
nhiêu đồ vật trong các vật sau: chìa khóa
bằng đồng, thìa nhôm, đinh sắt, tay nắm
cửa bằng thép, móc treo quần áo nhựa,
móc treo quần áo sắt.
A. 3
B. 4
C. 5
D. 6
Hướng dẫn về nhà
*Ôn tập kĩ và nắm được nam châm là gì, tính chất từ
của nam châm
Xem tiếp nội dung bài 18: Nam châm
-Sử dụng dây chun, miếng gỗ, nhựa, nam châm,
nam châm thẳng, bánh xe,… thiết kế mô hình xe
chạy bằng nam châm
 







Các ý kiến mới nhất