Bài 4: Em thể hiện sự cảm thông,
giúp đỡ người gặp khó khăn

TRÒ CHƠI 'SÓNG
XÔ”

CÁCH CHƠI
- Học sinh quàng tay, khoác vai nhau.
- Khi nghe quản trò hô: Sóng biển, sóng biển!, các em
tay khoác vai nhau đung đưa sang bên trái rồi bên phải như
làn sóng và đồng thanh hô: Rì rào, rì rào!
- Quản trò hô: Sóng xô về phía trước ! cả lớp tay khoác
vai nhau, đầu cúi, lưng gập về phía trước và đồng thanh hô:
Ầm, ầm!
Quản trò hô: Sóng thần, sóng thần, cả lớp nhảy lên, nắm
tay nhau giơ cao và cùng hô: Ầm, ầm,......

Theo em, người ta thường dùng từ “sóng
gió” để nói đến điều gì?

“Sóng gió” nói đến những khó
khăn mà chúng ta có thể gặp
phải trong cuộc sống.

1. Đọc câu chuyện và
trả lời câu hỏi

MÔT LI SỮA
Một ngày mùa đông lạnh giá, có cậu bé nghèo tên là Ken – li gõ cửa hết nhà này đến nhà nọ để bán hàng, kiếm tiền
trang trải học phí. Đúng lúc đói bụng mà trong túi không còn tiền, cậu quyết định tới ngôi nhà tiếp theo để hỏi xin một
bữa ăn.
Tới nơi, cậu bé không dám mở lời khi thấy một cô bé ra mở cửa. Thay vì xin một bữa ăn, cậu bé hỏi xin một cốc
nước.
Biết cậu bé đói bụng, cô bé nhanh chóng đem tới một li sữa. Cậu bé vui sướng cầm lấy, chậm rãi uống hết rồi nói:
“Tớ nợ cậu bao nhiêu thế?”
Cô bé đáp: “Cậu không nợ bao nhiêu cả. Ai cũng có lúc khó khăn và cần được giúp đỡ. Mẹ dạy tớ không bao giờ
nhận tiền khi làm một điều tốt.”
Cậu bé nói: “Vậy, tớ cảm ơn cậu rất nhiều!”.
Rời khỏi ngôi nhà, cậu bé không chỉ no bụng mà còn có thêm niềm tin vào cuộc sống, tự nhủ sẽ cố gắng học tập và
không bao giờ bỏ cuộc.
Thật không ngờ, ít năm sau, cô bé tốt bung đó lại bị bệnh nặng. Các bác sĩ địa phương không thể chữa trị nên
chuyển cô đến bệnh viện trên thành phố.
Được mời đến hội chẩn, bác sĩ Ha–uốt Ken-li bất ngờ khi nghe tên thị trấn nơi cô gái kia sinh sống. Bác sĩ lập tức
đi thẳng đến phòng bệnh. Anh nhận ra ngay cô bé năm nào. Anh quay về phòng hội chẩn, quyết tâm dốc sức cứu sống
cô gái.
Một thời gian trôi qua, cô gái đã khỏi bệnh. Đến lúc cô chuẩn bị xuất viện, bác sĩ Ken-li yêu cầu phòng hành chính
gửi hóa đơn viện phí cho anh. Bác sĩ nhìn tờ giầy, viết vài dòng rồi mới gửi đi.
Cầm hóa đơn, cô gái không dám mở ra bởi cô biết sẽ phải dành cả phần đời còn lại để trả nợ. Thế nhưng, đến lúc
nhìn xuống, cô vỡ òa vì lời nhắn của bác sĩ Ken-li:
“Đã được thanh toán đầy đủ bằng một li sữa.

Cô bé đã làm gì khi thấy cậu bé
nghèo hỏi xin một cốc nước?

Cô bé nhanh chóng đem tới cho
cậu bé nghèo một li sữa.

Vì sao hóa đơn viện phí đã được bác
sĩ Ha-uốt Ken-li thanh toán?

Bác sĩ Ha-uốt Ken-li chính là cậu bé
nghèo xin cốc nước năm xưa. Bác sĩ
đã nhớ và trả ơn hành động tử tế của
cô bé.

Làm chuyện tốt sẽ gặp chuyện tốt;
giúp đỡ người khác chính là giúp đỡ
chính mình; sự cảm thông, giúp đỡ
người khó khăn cần được thể hiện
bằng lời nói và hành động cụ thể. Cần
biết ơn những người có tấm lòng tốt.

2. Quan sát tranh và
thực hiện yêu cầu

Quan sát tranh và thực hiện yêu cầu

Em hãy nhận xét việc làm của các bạn nhỏ trong tranh.

CHIA SẺ TRƯỚC LỚP

Hành động của bạn nhỏ
trong bức tranh 1 đã thể
hiện sự quan tâm, giúp
đỡ bạn bè lúc khó khăn.

Hành động của hai bạn
nữ trong bức tranh 2 đã
thể hiện sự quan tâm,
chia sẻ lúc bạn gặp
chuyện buồn.

Hành động của hai bạn
nhỏ trong bức tranh 1 đã
thể hiện sự đồng cảm, giúp
đỡ người nghèo.

Hành động của bạn nhỏ
trong bức tranh 4 đã thể
hiện sự quan tâm, chia
sẻ lúc bạn bè gặp khó
khăn.

Hành động của bạn nhỏ
trong bức tranh 5 chưa
thể hiện sự cảm thông,
chia sẻ với người có hoàn
cảnh khó khăn.

Hành động của bạn nhỏ
trong bức tranh 6 đã thể
hiện sự chia sẻ, giúp đỡ
những người gặp khó khăn.

Em có sẵn sàng giúp đỡ người
gặp khó khăn, phù hợp với khả
năng của mình không? Vì sao?

Hãy kể thêm những hành
động khác thể hiện sự cảm thông,
giúp đỡ người gặp khó khăn
mà em biết.

Trong cuộc sống các em cần quan sát và hành động
làm sao cho đúng với những hoàn cảnh cụ thể để ta có
hành động thiết thực giúp đỡ bạn bè khi gặp khó khăn,...
Không nên vì những cảm xúc cá nhân, chỉ biết bản thân
mà không cảm thông, chia sẻ với các mảnh đời yếu thế.
Giúp người là giúp mình trong mọi hoàn cảnh xảy ra.

LUYỆN TẬP

Liên tưởng tình huống phù hợp:
a) Để cháu giúp bà nhé!
b) Nếu bạn muốn đi đâu có thể nói mình
giúp nhé!
c) Chắc bố của bạn chưa hiểu bạn thôi.
Mình nghĩ bố rất thương bạn.
d) Hình như bạn đang mệt. Mình sẽ nhờ
cô giáo giúp bạn.
e) Mình tin rằng bạn sẽ sớm khỏe thôi.
Bạn cố gắng lên nhé!

Theo em, những lời nói trên có thể
sử dụng trong trường hợp nào để thể hiện sự
cảm thông, giúp đỡ người gặp
khó khăn?

Để cháu giúp bà nhé!
Nếu bạn muốn đi đâu có thể nói
mình giúp nhé!
Chắc bố của bạn chưa hiểu bạn thôi.
Mình nghĩ bố rất thương bạn
Hình như bạn đang mệt. Mình
sẽ nhờ cô giáo giúp bạn.
Mình tin rằng bạn sẽ sớm khỏe
thôi. Bạn cố gắng lên nhé!

Quan sát tranh và thảo luận nhóm

Em hãy đoán xem bạn trong
tranh dự định làm gì? Vì sao
các bạn lại làm như vậy?

Bạn nữ thấy bà lão xách rất
nhiều đồ nên đag muốn tới giúp.

Bạn nam đang lo lắng khi thấy bạn
học bị ốm và có ý muốn nhờ cô giáo
giúp.

Tình huống 1

Mấy hôm nay, Hưng không đi học. Giờ sinh
hoạt lớp, cô giáo buồn bã thông báo:
- Như các em đã biết, mẹ bạn Hưng lớp ta bị ốm đã lâu, nay bố
bạn ấy lại mới bị tai nạn giao thông. Hoàn cảnh gia đình bạn
đang rất khó khăn. Chúng ta cần phải giúp bạn Hưng vượt qua
khó khăn này.
+ Em hãy đề xuất những việc có thể làm trong khả năng của mình để
giúp Hưng.
Tình huống 2
Lớp 4C có thêm một học sinh mới từ tỉnh khác
chuyển về. Bạn tên là Mây, người bé nhỏ, nói tiếng địa phương
nghe rất lạ và quần áo bạn mặc không giống với các bạn trong
lớp. Vì vậy, Mây thường bị một số bạn nam trong lớp trêu chọc,
nhại giọng nói và xì xào, bình phẩm về trang phục,... Điều này
khiến Mây rất buồn và mặc cảm.
+ Hãy nêu ý kiến của em để giúp bạn Mây vượt qua khó khăn,
tiếp tục đến lớp.

Tình huống 1

Mấy hôm nay, Hưng không đi học. Giờ sinh
hoạt lớp, cô giáo buồn bã thông báo:
- Như các em đã biết, mẹ bạn Hưng lớp ta bị ốm đã lâu, nay bố
bạn ấy lại mới bị tai nạn giao thông. Hoàn cảnh gia đình bạn
đang rất khó khăn. Chúng ta cần phải giúp bạn Hưng vượt qua
khó khăn này.
+ Em hãy đề xuất những việc có thể làm trong khả năng của mình để
giúp Hưng.

Những việc em có thể làm để giúp Hưng là:
- Kêu gọi các bạn trong lớp quyên góp ủng hộ
tiền để hỗ trợ tiền thuốc men cho bố mẹ bạn Hưng.
- Trong thời gian rảnh, đến nhà bạn Hưng giúp đỡ
một số công việc như dọn dẹp nhà cửa.
- Thường xuyên hỏi thăm tình hình sức khỏe của
bố mẹ Hưng.

Tình huống 2

Lớp 4C có thêm một học sinh mới từ tỉnh khác
chuyển về. Bạn tên là Mây, người bé nhỏ, nói tiếng địa phương
nghe rất lạ và quần áo bạn mặc không giống với các bạn trong
lớp. Vì vậy, Mây thường bị một số bạn nam trong lớp trêu chọc,
nhại giọng nói và xì xào, bình phẩm về trang phục,... Điều này
khiến Mây rất buồn và mặc cảm.
+ Hãy nêu ý kiến của em để giúp bạn Mây vượt qua khó khăn,
tiếp tục đến lớp.

Để giúp Mây vượt qua khó khăn, tiếp tục đến lớp,
Em sẽ bảo các bạn nam dừng ngay hành động trêu chọc
bạn Mây và thường xuyên nói chuyện, tâm sự với Mây
để bạn ấy hòa nhập vào môi trường mới.

Thuyết trình ngắn về sự sẵn sàng cảm thông, giúp đỡ
người gặp khó khăn theo gợi ý sau:

- Tại sao cần phải sẵn sàng cảm thông, giúp đỡ người gặp
khó khăn?
- Em có sẵn sàng cảm thông, giúp đỡ người gặp khó khăn
bằng những lời nói và hành động phù hợp với lứa tuổi
không? Vì sao?

Chúng ta cần sẵn sàng cảm thông,
giúp đỡ người gặp khó khăn bằng
những lời nói và hành động phù hợp.
Sự giúp đỡ của chúng ta sẽ mang lại
cho người gặp khó khăn có thêm nghị
niềm tin, nghị lực vượt qua tất cả.

TRÒ CHƠI “TRUYỀN ĐIỆN”