“Quan sát tranh em có
nhận xét gì”:

1. Cơ cấu dân cư :

Dân số các châu năm 2020
Châu

Á

ÂU

PHI

MĨ

Số dân
( triệu người)

4641

747

1340

1021

ĐẠI
DƯƠNG
42

1. Cơ cấu dân cư
- Số dân châu Âu năm 2020 là 747 triệu người đứng thứ tư thế giới.
(sau châu Á, châu Phi, châu Mỹ)

Bảng 1: Cơ cấu dân số theo nhóm tuổi ở châu Âu năm 1990 và 2020

Nhóm tuổi
Năm
1990
2020

0-14 tuổi

15- 64 tuổi

Từ 65 tuổi trở lên

20,5
16,1

66,9
64,8

12,6
19,1

1. Cơ cấu dân cư
- Số dân châu Âu năm 2020 là 747 triệu người đứng thứ tư thế giới.
(sau châu Á, châu Phi, châu Mỹ)
- Châu Âu có cơ cấu dân số già.

Bảng 2: Cơ cấu dân số theo giới tính ở châu Âu giai đoạn 1990 -2020(%)

Năm
Giới tính
Nam
Nữ

1990

2000

2010

2020

48,1
51,9

48,2
51,8

48,2
51,8

48,3
51,7

1. Cơ cấu dân cư
- Số dân châu Âu năm 2020 là 747 triệu người đứng thứ tư thế giới.
(sau châu Á, châu Phi, châu Mỹ)
- Châu Âu có cơ cấu dân số già.
- Châu Âu có tình trạng mất cân bằng giới tính.

1. Cơ cấu dân cư:
- Số dân châu Âu năm 2020 là 747 triệu người đứng thứ tư thế giới.
(sau châu Á, châu Phi, châu Mỹ)
- Châu Âu có cơ cấu dân số già.
- Châu Âu có tình trạng mất cân bằng giới tính.
- Dân cư châu Âu có trình độ học vấn cao

2. Đô thị hóa

2. Đô thị hóa
- Đặc điểm đô thị hóa ở Châu Âu :

Dựa vào thông tin sgk, hãy cho biết các đạc điểm đô thị ở châu Âu?

2. Đô thị hóa
- Đặc điểm đô thị hóa ở Châu Âu :
+ Có lịch sử đô thị hóa lâu đời từ thế kỷ XIX
+ Quá trình đô thị hóa gắn liền với công nghiệp hóa.
+ Ở các vùng công nghiệp lâu đời nhiều đô thị mở rộng và nối liền với
nhau tạo thành dải đô thị, cụm đô thị xuyên biên giới.
+ Đô thị hóa nông thôn phát triển nhanh tạo nên các đô thị vệ tinh.
+ Châu Âu có mức độ đô thị hóa cao 75% dân cư sống ở thành thị và
có sự khác nhau giữa các khu vực.

Dựa vào hình 1 SGK,
hãy kể tên các đô thị
trên 5 triệu dân?

2. Đô thị hóa
- Các đô thị lớn từ 5 triệu dân trở lên ở châu Âu: Pa-ris, Mat-xcơva, Luân Đôn, Xanh pê-tec-bua, Ma-đrit,
Bác -xê-lô-na.

Mát-xcơ-va

Luân Đôn

Pa-ri

Bác-xê-lô-na

3. Di cư:

3. Di cư:
Dựa vào bảng thuật ngữ trang 177 sgk,
cho biết khái niệm Di cư?

Di cư (hay di dân/chuyển cư): di chuyển dân
cư trong nội bộ quốc gia (từ nông thôn ra thành
thị và ngược lại, hoặc từ vùng này sang vùng
khác). Từ nước này sang nước khác (di dân
quốc tế).

Nguyên nhân nào làm cho dân cư châu Âu dông dân từ thời cổ đại?

3. Di cư:
- Nhập cư là một trong những nguyên nhân quan trọng khiến châu Âu là
một châu lục đông dân từ thời cổ đại.

- Từ đầu thế kỉ XX đến đầu thế kỉ XIX, số lượng người từ các châu lục,
khu vực khác nhập cư vào châu Âu như thế nào?

3. Di cư:
- Nhập cư là một trong những nguyên nhân quan trọng khiến châu Âu là
một châu lục đông dân từ thời cổ đại.
- Từ đầu thế kỉ XX đến đầu thế kỉ XIX, số lượng người từ các châu lục,
khu vực khác nhập cư vào châu Âu ngày càng nhiều. Năm 2019, châu
Âu tiếp nhận khoảng 82 triệu người di cư quốc tế.

Di cư trong nội bộ châu Âu ngày có xu hướng ntn?

3. Di cư:
- Nhập cư là một trong những nguyên nhân quan trọng khiến châu Âu là
một châu lục đông dân từ thời cổ đại.
- Từ đầu thế kỉ XX đến đầu thế kỉ XIX, số lượng người từ các châu lục,
khu vực khác nhập cư vào châu Âu ngày càng nhiều. Năm 2019, châu
Âu tiếp nhận khoảng 82 triệu người di cư quốc tế.
- Di cư trong nội bộ châu Âu ngày càng gia tăng và có ảnh hưởng đến
dân số của các quốc gia.

Dựa vào bảng 1 trang 101, vẽ biểu đồ tròn thể hiện cơ cấu dân số theo nhóm
tuổi ở châu Âu năm 1990 và năm 2020. Nêu nhận xét.
Bảng 1: Cơ cấu dân số theo nhóm tuổi ở châu Âu năm 1990 và 2020 (%)

Nhóm tuổi
Năm
1990
2020

0-14 tuổi

15- 64 tuổi

Từ 65 tuổi trở lên

20,5
16,1

66,9
64,8

12,6
19,1

Các bước tiến hành vẽ biểu đồ:
Bước 1: Xác định loại biểu đồ cần vẽ: Với số liệu là tỷ lệ (%) của cơ cấu,
tổng là (100%) như đầu bài ra ta nên chọn kiểu biểu đồ hình tròn.
Bước 2: Đổi từ (%) ra độ (0):
Cả hình tròn (3600) tương ứng với (100%) => 1% = 360 :100 = 3,60
Nhóm tuổi

Năm
1990
2020

0-14 tuổi

15- 64 tuổi

Từ 65 tuổi trở lên

20,5
16,1

66,9
64,8

12,6
19,1

Bước 3: Dùng compa vẽ hai đường tròn bằng nhau (như sau):
Bước 4: Từ tâm đường tròn kẻ tia 12 giờ.
(Mỗi đường tròn tương ứng cho biểu đồ cơ cấu dân số theo nhóm tuổi
của 1 năm).

Năm 1990

Năm 2020

Bước 5: Thể hiện các nhóm tuổi ở châu Âu.
* Thể hiện nhóm tuổi từ 0-14 tuổi: Đặt thước đo độ sao cho tâm của
thước trùng với tâm đường tròn, vị trí 00 trùng với tia 12 giờ. Xác
định số độ tương ứng với số độ của nhóm tuổi 0-14 tuổi (ở bảng quy
đổi), chấm lên đường tròn sau đó nối vị trí xác định được với tâm
đường tròn => ta được nhóm tuổi cần vẽ. Tiếp tục đặt thước đo độ
cho vị trí 00 trùng với vị trí mới xác định được và xác định tiếp các
nhóm tuổi cần vẽ (tương tự).

Ví dụ: Thể hiện nhóm tuổi 0-14 tuổi năm 1990.
Vị trí 00 của
thước đo độ

Vị trí
tâm của
thước đo
độ

Năm 1990

Vị trí 740 của
thước đo độ

* Tương tự ta có thể vẽ các nhóm tuổi ở châu Âu năm 2020 như đã vẽ
các nhóm tuổi ở châu Âu năm 1990 .

Vị trí 940 của
thước đo độ

Bước 6: Sau khi vẽ xong tiến
hành tô màu hoặc ký hiệu, chú
thích và điền tên biểu đồ. (Lưu ý:
các nhóm tuổi giống nhau tô màu
hoặc ký hiệu giống nhau và giống
với chú thích) cụ thể như sau.

0-14 tuổi
65 tuổi
trở lên

Vị trí tâm
của thước
đo độ

Vị trí 00 của
thước đo độ

15-64 tuổi

Biểu đồ: Cơ cấu dân số theo nhóm tuổi ở
châu Âu năm 1990

Biểu đồ sau khi vẽ hoàn thiện.

- Nhận xét: Châu Âu có cơ cấu dân số già. Giai đoạn 1990 – 2020, trong cơ cấu
dân số châu Âu, nhóm 0-14 tuổi và 15-64 tuổi có xu hướng giảm, nhóm trên 65
tuổi có xu hướng tăng.
+ Nhóm 0-14 tuổi chiếm tỉ lệ thấp, có xu hướng giảm. Năm 1990 là 20,5% ,năm
2020 giảm xuống còn 16,1% (giảm 4,4%).
+ Nhóm 15-64 tuổi chiếm tỉ lệ lớn nhất nhưng cũng đang có xu hướng giảm.
Năm 1990 là 66,9%, năm 2020 giảm xuống còn 64,8% (giảm 2,1%).
+ Nhóm từ 65 tuổi trở lên tăng nhanh. Năm 1990 chiếm tỉ lệ 12,6%, năm 2020
tăng lên 19,1% (tăng 6,5%).

ĐÁP ÁN: C
Dân cư châu Âu có

A.Tỉ lệ người dưới 15 tuổi và người từ 65
tuổi trở lên đều giảm.
B. Tỉ lệ người dưới 15 tuổi và người từ 65
tuổi trở lên đều tăng.
C. Tỉ lệ người dưới 15 tuổi giảm, tỉ lệ người
từ 65 tuổi trở lên tăng.
D. Tỉ lệ người dưới 15 tuổi tăng, tỉ lệ người
từ 65 tuổi trở lên giảm.

ĐÁP ÁN: B

Ý nào không phải là đặc điểm cơ
cấu dân cư châu Âu?
A. Cơ cấu dân số già.
B. Cơ cấu dân số trẻ.
C. Tỉ lệ nữ nhiều hơn nam.
D. Trình độ học vấn cao.

ĐÁP ÁN: A

Số dân của châu Âu đứng thứ 4 trên thế
giới sau
A. châu Á, châu Phi và châu Mĩ.
B. châu Á, châu Phi và châu Đại Dương.
C. châu Phi, châu Mĩ và châu Đại Dương.
D. châu Á, châu Mĩ và châu Đại Dương.

ĐÁP ÁN: D

Năm 2020, tỉ lệ dân đô thị ở Châu
Âu là khoảng
A. 60%.
B. 65%.
C. 70%.
D. 75%.

Tìm hiểu về ảnh hưởng của
cơ cấu dân số già đến sự
phát triển kinh tế - xã hội
ở châu Âu.
3
9

Hướng dẫn học ở nhà :
• Học bài
• Đọc trước bài 3

Chân thành cảm ơn
các thầy cô giáo
và các em!