BÀI 24:
KHÁI QUÁT VỀ VIRUS (TIẾP)

KIỂM TRA BÀI CŨ

Màng bọc
(Phospholipid kép)
Vỏ capsid
(protein- capsomer)

Lõi nucleic acid
DNA hoặc RNA

Virus trần

Gai
glycoprotein

Virus có vỏ ngoài

Phage T4

(Dạng hỗn hợp)

RNA và capsid

Gai glycoprotein

SARS COV-2

(Dạng xoắn)

II. QUÁ TRÌNH NHÂN LÊN CỦA
VIRUS

Sự nhân lên
của virus là
gì?
- Sự gia tăng số lượng virus trong tế
bào được gọi là sự nhân lên của
virus.

Nghiên cứu
SGK và quan
sát video để
hoàn thành nội
dung PHT đã
giao

1. Hấp phụ

Virus động vật
Thể thực khuẩn

- Nhờ có gai glycôprôtêin (virut động vật) và gai đuôi (thể
thực khuẩn)  Virut bám một cách đặc hiệu lên thụ thể bề
mặt tế bào.

2. Xâm nhập
Lysozyme

Lysozyme

Quá trình xâm nhập của virus động vật và Phagơ
khác nhau như thế nào?

2. Xâm nhập
Lysozyme

Lysozyme

Thể thực khuẩn: Enzyme
lysozyme phá huỷ thành
tế bào để bơm nucleic
acid vào tế bào chất, vỏ
nằm bên ngoài.

Virus động vật: Đưa cả
vỏ capsid vào tế bào
chất, sau đó cởi vỏ để
giải phóng nucleic acid.

VIRUS TRẦN KHÔNG CÓ GAI THÌ SẼ XÂM NHẬP THẾ NÀO?

1. Hấp phụ: Phân tử protein nhô ra ở đỉnh khối đa diện
2. Xâm nhập nhờ cơ thế thực bào, sau đó enzyme 
lysozyme của tế bào vật chủ phân hủy lớp vỏ capsid và giải
phóng hệ gene tế bào chất.

3. Tổng hợp
- Ở virus DNA, RNA: khi lõi virus vào
TB chủ sẽ thu hút enzyme của TB chủ
đến phiên mã, dịch mã để tổng hợp
protein của virus, nhân bản vật chất di
truyền của chúng.
- Ở một số virus RNA khác: khi vào TB
chủ phải mang theo enzyme phiên mã
ngược để sao chép RNA thành DNA,
rồi phiên mã thành các RNA làm vật
chất di truyền của virus.

4. Lắp ráp

Lắp ráp axit nuclêic vào prôtêin vỏ để tạo thành virut hoàn chỉnh.

5. Giải phóng

- Virus có thể phá hủy tế bào chủ để giải
phóng đồng thời các hạt virus hoặc chui từ
từ ra ngoài và làm tế bào chủ chết dần.
- Các virus mới được hình thành sẽ xâm
nhiễm vào các tế bào khác và bắt đầu một
chu trình mới
Giai đoạn giải phóng Thể thực khuẩn

Phân biệt chu kì
sinh tan và chu
kì tiềm tan?

Phân biệt chu trình sinh tan và tiềm tan.
Chu trình sinh tan

 Khi virut nhân lên mà làm
tan tế bào thì gọi là chu trình
sinh tan
 Virus độc

Chu trình tiềm tan

 Khi DNA của virut gắn xen vào
DNA của tế bào mà tế bào vẫn sinh
trưởng bình thường thì gọi là chu
trình tiềm tan
 Virus ôn hoà

 Khi cảm ứng( chiếu tia UV…), virut đang ở trạng thái
tiềm tan có thể chuyển thành trạng thái sinh tan.
 Virus ôn hòa chuyển thành virus độc

Dựa trên quy trình nhân
lên của virus, em hãy đề
xuất cách ngăn cản virus
xâm nhập vào tế bào?
Đề xuất cách ngăn cản virus xâm nhập vào tế bào:
- Sử dụng thuốc kháng virus để ngăn virus xâm nhập vào tế bào, bởi vì
thuốc kháng virus sẽ ức chế thụ thể tế bào hoặc yếu tố cần thiết để nhân
bản virus.
- Dùng vaccine phòng ngừa virus xâm nhập vào tế bào bằng cách kích
thích hệ miễn dịch.
- Thực hiện các biện pháp luyện tập và ăn uống để nâng cao sức khỏe
đồng thời tránh tiếp xúc với nguồn bệnh để virus không có cơ hội tiếp
xúc với tế bào.

CỦNG CỐ

Trò chơi ô cửa bí mật

CÂU TRẮC NGHIỆM ĐÚNG
- SAI

Câu 1: Quan sát hình ảnh mô tả cấu tạo
của virut dưới đây. Thành phần cấu tạo
gồm các số 1, 2, 3, 4 theo thứ tự lần lượt
là gì?
Các mô tả sau đây là đúng hay sai?

A. vỏ capsid, vỏ ngoài, lõi nucleic acid, gai glycoprotein. SAI
B. vỏ ngoài, vỏ capsid, lõi nucleic acid, gai glycoprotein. ĐÚNG
C. vỏ capsid, gai glycoprotein, lõi nucleic acid, vỏ ngoài. SAI
D. gai glycoprotein, vỏ capsid, lõi nucleic acid, vỏ ngoài.SAI

CÂU TRẮC NGHIỆM 4 LỰA
CHỌN

Câu 2.  Giai đoạn nào sau đây xảy ra sự tương tác đặc hiệu giữa
các gai glycoprotein của virus với thụ thể bề mặt của tế bào chủ?
A
SAI
Tổng hợp

B

Lắp ráp

SAI

C

Xâm nhập

SAI

D

Hấp phụ

ĐÚNG

CÂU TRẮC NGHIỆM TRẢ
LỜI NGẮN

CÂU TRẮC NGHIỆM TRẢ
LỜI NGẮN
Câu 3: Hãy sắp xếp các hình sau theo đúng thứ tự chu trình
nhân lên của virut?
1

2

4

ĐÁP ÁN: 21354

3

5

CÂU TỰ LUẬN
Câu 4: Tại sao dùng chế phẩm thể thực khuẩn phun lên rau quả lại có thể
bảo vệ được rau quả lâu dài hơn? Dùng chế phẩm này liệu có an toàn cho
người dùng? Giải thích?
ĐÁP ÁN :
- Dùng chế phẩm thực khuẩn phun lên rau quả để bảo vệ rau quả lâu dài hơn là bởi vì thực
khuẩn thể có thể xâm nhập tiêu diệt vi khuẩn gây hại, do đó làm chậm quá trình bị thâm hay
hư hỏng của rau quả.
- Tùy vào trường hợp, nếu sử dụng chế phẩm an toàn, có nguồn gốc rõ ràng thì không ảnh
hưởng đến chất lượng hoa quả cũng như người tiêu dùng. Nhưng nếu lạm dụng để thu được lợi
nhuận cao thì sẽ mang lại hậu quả nghiêm trọng cho người sử dụng.

DẶN DÒ
- Về nhà: ôn tập bài 24, trả lời các câu hỏi trong SGK
- Đọc trước bài 25 để chuẩn bị cho giờ học sau.

XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN