BÀI 42:
BIẾN DẠNG CỦA
LÒ XO

Câu hỏi. Nêu các đặc trưng của lực (1cm ứng 100N)

A

B

Lực F1: + Điểm đặt: Tại A
Thẳng đứng
+ Phương:
+ Chiều: Từ trên xuống dưới
200N.
+ Độ lớn:
Lực F2: + Điểm đặt: Tại B
+ Phương: Nằm ngang
+ Chiều: Từ phải sang trái
+ Độ lớn : 300N.

C
35 o
x

y

Lực F3:
+ Điểm đặt: Tại C
+ Phương: Xiên, hợp với phương ngang 35o
+ Chiều: Từ trái sang phải, hướng lên trên
400N.
+ Độ lớn :

Câu 1: Treo một quả nặng vào
1 lò xo, ta thấy lò xo bị dãn ra.
Quả nặng chịu tác dụng của
những lực nào? Các lực đó có
phương và chiều như thế nào?
ĐA: Quả nặng chịu tác dụng
của 2 lực.
+ Trọng lực
tác dụng lên quả nặng, có
phương thẳng đứng có chiều từ
+trên
lựcxuống
kéo của lò xo tác dụng lên

quả nặng có phương thẳng
đứng , có chiều từ dưới lên.

Lực
kéo
Trọng
lực

Một sợi dây cao su và một lò xo có tính
chất nào giống nhau?

Chúng đều có tính đàn hồi

Kẹp quần áo

Giảm xóc xe máy

Em có biết biến dạng
này được sử dụng
trong dụng cụ, thiết
bị, máy móc nào khác
không?

Bạt nhún

Các vật trong hình
trên có cấu tạo và hoạt
động dựa trên sự biến
dạng của lò xo.

BÀI 42: BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO
I. Hiện tượng biến dạng của lò xo

- Dùng tay kéo hai đầu
của một lò xo xoắn thì
lò xo dãn ra. Khi thôi
tác dụng lực thì lò xo
co lại, trở về hình dạng
ban đầu. Hiện tượng
trên gọi là biến dạng
của lò xo.
- Trong thực tế, lò xo thường được làm từ thép
hoặc đồng thau

Hãy chỉ ra 4 vật trong số các vật trên có thể biến dạng giống như biến
dạng của lò xo. (Quả bóng, dây thun, cây tre, cục tẩy)

VẬT CÓ SỰ BIẾN DẠNG LÒ XO

ỨNG DỤNG TRONG CUỘC SỐNG

Cầu bập bênh
Máy bơm hơi

Giảm sóc xe máy

Thí nghiệm
Dụng cụ
Giá thí nghiệm 
Thước thẳng 

Lò xo 
Các quả nặng 
Hình 9.2

BÀI 42: BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO

II. Đặc điểm biến dạng của lò xo
1. Thí nghiệm:
b. Tiến hành thí nghiệm:
+B1: Treo lò xo thẳng đứng trên giá thí
nghiệm
+ B2: Đo chiều dài tự nhiên (l0) của lò xo
(lò xo chưa bị biến dạng), ghi vào bảng.
+B3: Móc 1 quả nặng 50g vào đầu dưới
của lò xo, đo chiều dài (l) của lò xo
khi bị biến dạng, ghi vào bảng.
-Bỏ quả nặng ra, đo lại chiều dài của lò
xo và so sánh với chiều dài tự nhiên
của nó.

1

2

3

BÀI 42: BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO

II. Đặc điểm biến dạng của lò xo
1. Tiến hành thí nghiệm:
+ B4: Tương tự B3, nhưng thay 1 quả
nặng bằng 2 quả nặng giống nhau loại
50g, đo chiều dài (l) rồi ghi vào bảng.

+ B5: Tương tự B3, nhưng thay 1 quả nặng
bằng 3 quả nặng giống nhau loại 50g, đo
chiều dài (l) rồi ghi vào bảng

1

2

3

4

5

Bảng kết quả
Số quả
nặng
treo vào
lò xo

Tổng khối
lượng vật
treo (g)

Chiều dài ban
đầu của lò xo
(cm)

Chiều dài của
lò xo khi bị
dãn (cm)

Độ dãn của lò xo
(cm)

1

m0 =……….

0 ........

 ........

0   0 ............

2

m1 =……….

0 ........

1 ........

1 1  0 ............

3

m2 =……….

0 ........

2 ........

2 2  0 ............

4

m3 =……….

0 ........

3 ........

3 3  0 ............

lo = 8cm
?
9cm
l
= ?

l= ?
l= ?

l= ?
l= ?

lo = ?
l= ?

Số quả
nặng

0
1
2
3

Tổng khối
lượng quả
nặng

0 (g)
50 (g)
100 (g)
150 (g)

Chiêu dài ban đầu của
lò xo (mm)

Chiều dài lò
xo

Độ biến dạng lò xo

l0=…...(mm)
8

l0= 8 cm

0 (cm)

l1= 9 cm

Δl1 = l1-l0=.....
1
cm

l0=…8 (mm)
l0= 8 (mm)
l0= 8 (mm)

l2=10 cm Δl2 =l2 -l0=…2 cm
l3=11 cm Δl3 = l3 - l0= 3
cm

Số quả nặng

0

Tổng khối
lượng quả
nặng
0 (g)

Chiều dài lò xo

Độ biến dạng lò xo

l0=8 cm

0 (cm)

1

50 (g)

l1=9 cm

l1-l0= 1 cm

2

100 (g)

l2=10 cm

l2 -l0= 2 cm

3

150 (g)

l3=11 cm

l3 - l0= 3 cm

Khi bị các quả nặng kéo thì lò xo bị (1)………….,
chiều dài của nó(2)………………. Khi bỏ các quả nặng
đi, chiều dài của lò xo trở lại(3)………chiều dài tự
nhiên của nó. Lò xo lại có hình dạng ban đầu.
-

- Biến dạng của lò xo có đặc điểm như trên là biến
dạng đàn hồi. Lò xo là vật có tính chất đàn hồi.

bằng
tăng lên
dãn ra

BÀI 42: BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO
I. Hiện tượng biến dạng của lò xo
II. Đặc điểm biến dạng của lò xo
1. Thí nghiệm:
2. Độ dãn của lò xo (hay còn gọi là độ biến dạng của lò xo)
Độ biến dạng của lò xo là hiệu giữa chiều dài
tự nhiên
biến dạng
khi……………….và
chiều dài ……………..của
lò xo.
Trong đó:

   0

l : Độ dãn của lò xo
l: : Chiều dài lò xo bị dãn
l0 : Chiều dài ban đầu của lò xo

Tìm từ thích hợp để điền vào chỗ trống

- Khối lượng của vật tăng lên gấp 2 thì độ biến
lên gấp 2
dạng của lò xo tăng
……...................
- Khối lượng của vật ………………….thì
tăng lên gấp 3
độ biến
dạng của lò xo tăng lên gấp 3.
- Khối lượng của vật ………..đi
giảm
2 lần thì độ biến
2
dạng của lò xo cũng giảm đi……lần.

BÀI 42: BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO
I. Hiện tượng biến dạng của lò xo
II. Đặc điểm biến dạng của lò xo
1. Thí nghiệm:
2. Độ dãn của lò xo
3. Kết luận:
Độ dãn của lò xo treo thẳng đứng tỉ lệ với khối lượng của
vật treo.

LUYỆN TẬP
? Một lò xo treo thẳng đứng có chiều dài ban đầu 0 25cm
. Chiều dài 
của lò xo khi bị kéo dãn bởi các vật treo có khối lượng m khác nhau
được cho trong bảng dưới đây. Hãy cho biết các độ lớn cần ghi vào các
ô có dấu (?). m(g)
10
20
30
40
50
60

 (cm)

25,5 ? 26 26,5

27

? 27,5 ? 28

- Chiều dài  của lò xo = chiều dài ban đầu + độ dãn của lò xo
- Khi khối lượng tăng 10g thì độ dãn của lò xo là 0,5cm.
-Vậy cứ tăng thêm 10g thì độ dãn của lò xo sẽ tăng thêm 0,5cm.

Đĩa cân
Trục lò xo

Núm điều chỉnh

Dấu niêm chì

Vỏ thùng cân
Vạch chia

? Giải thích tại sao cân này có thể dùng
để xác định khối lượng của vật?
TL: Khi đặt vật lên đĩa cân thì vật đẩy đĩa cân
xuống làm kéo dãn lò xo của cân. Khi lò xo bị
kéo dãn sẽ làm quay kim. Độ dãn của lò xo
càng lớn thì kim quay càng nhiều. Dựa vào độ
quay của kim ta có thể biết khối lượng của vật.

TRỤC LÒ XO

Kim chỉ thị

EM CÓ BIẾT?

Khi dùng tay
kéo dãn một lò
xo, ta thấy lò xo
tác dụng lại tay
ta một lực. Lực
này gọi là lực
đàn hồi của lò
xo.

Lực của tay tác dụng lên
lò xo và lực đàn hồi của lò
xo tác dụng lên tay là hai
lực cùng phương, ngược
chiều, cùng độ lớn.

EM CÓ BIẾT?
- Lò xo thường được làm bằng thép, đồng thau do hai chất
này đàn hồi tốt. Nhôm, chì đàn hồi kém nên không được dùng
để làm lò xo.
- Trên lực kế và cân lò xo người ta thường ghi giá trị lớn nhất
mà các dụng cụ này có thể đo được. Nếu dùng các dụng cụ này
để đo những giá trị lớn hơn GHĐ thì chúng có thể bị hỏng. Lí
do là khi lò xo bị dãn quá nhiều thì nó không thể lấy lại được
hình dạng ban đầu, nghĩa là đã mất tính đàn hồi. Trong kĩ
thuật, người ta dùng thuật ngữ “lò xo bị mỏi” để chỉ tình
huống này.

Biến

Câu 3:Trong các phát biểu sau đây, phát
biểu nào là đúng
A .Lực kế là dụng cụ đo khối lượng
B. Lực kế là dụng cụ để đo lực
C. Lực kế là dụng cụ để đo trọng lượng
D. Lực kế là dụng cụ để đo trọng lượng và
khối lượng

Câu 4:Độ dãn của lò xo treo theo
phương thẳng đứng tỉ lệ với
A.Khối lượng của vật treo
B
B.Lực
hút của trái đất

C.Độ dãn của lò xo
D.Trọng lượng của lò xo

Câu 5:Biến dạng của lò xo là
A.Biến dạng dẻo
BB.Biến dạng đàn hồi
C.Biến dạng uốn cong
D.Biến dạng hoàn toàn

Câu 6. Trong đời sống vật nào KHÔNG phải vật
đàn hồi

A. Nệm lò xo
B. Qủa bóng cao su
C.
C Hòn đất sét mềm
D. Sợi dây thun
Vật đàn hồi là vật có khả năng khôi phục lại
hình dạng ban đầu khi chưa có lực đàn hồi
xuất hiện

Câu 7. Treo thẳng đứng một lò xo, đầu dưới gắn
với một quả cân 100g thì lò xo có độ dài 11cm,
nếu thay bằng quả cân 200g thì lò xo có độ dài
11,5cm. Hỏi nếu treo quả cân 500g thì lò xo có
độ dài bao nhiêu?
A. 12cm B. 12,5cm C.
C 13cm D. 13,5cm
Treo thêm 100g thì độ dài của lò so là: 11,5 – 11= 0,5cm
Chiều dài ban đầu của lò xo là: 11 – 0,5 = 10,5cm
Cứ treo 500g thì độ dài thêm của lò so là: 0,5 .5= 2,5cm
Vậy khi treo quả cân 500g thì độ dài của lò so là:
10,5 + 2,5 = 13cm

Câu 8.Trong các vật sau đây, các vật có thể bị
biến dạng giống như biến dạng của lò xo là:
( 1) Hòn đá;
( 4) kẹp quần áo:

( 2) Dây cao su;
( 5) Cục gôm:

( 3) Phụt xe máy;
( 6) Bút chì

A. ( 1); (3) ; ( 5)

B.
B ( 2); (3) ; ( 4)

C. ( 3); ( 5) ; ( 6)

D. ( 2); (4) ; ( 5)

Biến dạng của lò xo là biến dạng đàn hồi
Vật đàn hồi là vật có khả năng khôi phục lại
hình dạng ban đầu khi chưa có lực đàn hồi
xuất hiện

Câu 9.Hai lò xo có chiều dài ban đầu như nhau.Treo hai vật có cùng khối
lượng vào hai lò xo. Hỏi độ dãn của hai lò xo có bằng nhau hay không?

Độ dãn của lò xo còn phụ thuộc vào đặc
tính của mỗi lò xo.Nên độ dãn của hai lò xo
có thể như nhau hoặc có thể khác nhau

Câu 10: Treo hai lò xo giống hệt nhau theo phương
thẳng đứng gắn vật m1 và m2 (m2 > m1) lần lượt vào mỗi
lò xo thì
A. Lò xo treo vật m2 dãn nhiều hơn lò xo treo vật m1.
B. Lò xo treo vật m1 dãn nhiều hơn lò xo treo vật m2.
C. Lò xo treo vật m1 dãn bằng lò xo treo vật m2.
D. Lò xo treo vật m2 dãn ít hơn lò xo treo vật m1.

Câu 11: Lực nào trong các lực dưới đây không phải là
lực đàn hồi?
A. Lực mà lò xo bút bi tác dụng vào ngòi bút. 
B. Lực nâng tác dụng vào cánh máy bay khi máy bay
chuyển động.
C. Lực của giảm xóc xe máy tác dụng vào khung xe máy. 
D. Lực của quả bóng tác dụng vào tường khi quả bóng
va chạm với tường.

Câu 12: Phát biểu nào sau đây về lực đàn hồi của
một lò xo là đúng?
A. Chiều dài của lò xo khi bị kéo dãn càng lớn thì
lực đàn hồi càng nhỏ. 
B. Chiều dài của lò xo khi bị kéo dãn càng nhỏ thì
lực đàn hồi càng lớn.
C. Trong hai trường hợp lò xo có chiều dài khác
nhau: trường hợp nào lò xo dài hơn thì lực đàn hồi
mạnh hơn. 
D. Độ biến dạng của lò xo càng nhỏ thì lực đàn hồi
càng nhỏ.

Câu 13: Treo một quả nặng vào một lò xo. Lò xo
sẽ bị …
A. Lực đàn hồi
B. Dãn ra.
C. Trong lực
D. Cân bằng lẫn nhau

Câu 14: Một lò xo có chiều dài tự nhiên là
20 cm. Khi lò xo có chiều dài là 24 cm thì
lò xo đã bị biến dạng là bao nhiêu?
A. 2 cm
B. 3 cm
C. 1 cm
D. 4 cm

DẶN DÒ

-Xem lại nội dung bài học, trả lời được
câu hỏi:
+ Hiện tượng biến dạng của lò xo là gì?
+ Độ biến dạng của lò xo được xác định
như thế nào?
+ Đặc điểm biến dạng của lò xo.
- Làm bài tập 42.1; 42.2; 42.3; 42.4 SBT