KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 1. Lực ma sát là gì? Lực ma sát có tác dụng gì?

Lực ma sát là lực tiếp xúc xuất hiện ở bề mặt tiếp xúc
giữa hai vật.
Có tác dụng cản trở hoặc thúc đẩy chuyển động.

KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 2. Có mấy loại ma sát thường gặp? Đó là loại ma sát
nào? Hãy nêu từng loại ma sát đó và lấy ví dụ.
Lực ma sát nghỉ giữ cho vật đứng
yên ngay cả khi nó bị kéo hoặc
đẩy.

- Lực ma sát trượt là lực xuất hiện khi vật trượt
trên bề mặt của vật khác

Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên
bề mặt của vật khác .

Fms

Trong hai phương tiện ở trên thì tàu ngầm có tốc độ nhỏ hơn
nhiều. Theo em yếu tố nào gây ra sự chênh lệch tốc độ này?
vì tàu ngầm chịu lực cản của nước và làm nó di chuyển
chậm hơn.

Khi một vật di chuyển trong
nước thì nó sẽ đẩy nước ra
khỏi đường đi của mình, đồng
thời nước lại tác dụng lực cản
lên vật.
Các vật chuyển động trong
nước, lực ma sát xuất hiện và
cản trở chuyển động. Lực đó
được gọi là lực cản của nước.

I. Thí nghiệm về lực cản của nước.

a

Kết quả thí nghiệm.
Trường hợp
Số chỉ lực kế
Khi chưa đổ nước
Sau khi đổ nước

Câu 1: Tại sao khi có nước trong hộp thì số chỉ của lực kế lớn
hơn khi chưa có nước trong hộp?
Câu 2: Tìm thêm thí dụ về lực cản vật chuyển động trong nước?

Câu 1: Tại sao khi có nước trong hộp thì số
chỉ của lực kế lớn hơn khi chưa có nước trong
hộp?
Vì khi có nước trong hộp, nước làm cản trở chuyển
động của xe lăn nên cần lực lớn hơn để kéo được
xe lăn. Do đó số chỉ lực kế khi có nước lớn hơn khi
chưa có nước.

Câu 2: Tìm thêm thí dụ về lực cản vật chuyển động trong nước?
Thả hòn bi trong không khí và trong nước ở cùng một độ cao. 

Lực cản của nước là gì?
Lực cản của nước là tác dụng cản trở chuyển
động của nước với các vật chuyển động trong
nước.

Máy bay có chịu lực cản không?

I. Thí nghiệm về lực cản của nước
Không chỉ nước mà
không khí cũng tác
dụng lực cản lên vật
chuyển động trong nó
đấy. Một hiện tượng
ta có thể thấy dễ dàng
trong đời sống, đó là
khi đạp xe, nếu ta đạp
xe với tốc độ nhanh
thì có thể cảm nhận được lực cản của không khí tác dụng lên
cơ thể người.

Hiện nay, loại Boeing X-43A của Hoa Kỳ được NASA
xác nhận là máy bay bay nhanh nhất, đạt tốc độ 11.854
km/h

Tàu ngầm hạt nhân K-162 Anchar do Liên Xô sản xuất vẫn giữ kỷ
lục thế giới về tốc độ di chuyển khi lặn. Tốc độ di chuyển tối đa
khi lặn tới 44,7 hải lý/giờ, tương đương 82,78km/giờ. 

Câu 1: Trong các trường hợp sau, trường hợp
nào chịu lực cản của nước?
A. Quả dừa rơi từ trên cây xuống.
B. Bạn Lan đang tập bơi.
C. Bạn Hoa đi xe đạp tới trường.
D. Chiếc máy bay đang bay trên bầu trời.

Câu 2: Trong các trường hợp sau, trường hợp
nào chịu lực cản của không khí?
A. Chiếc thuyền đang chuyển động.
B. Con cá đang bơi.
C. Bạn Mai đang đi bộ trên bãi biển.
D. Mẹ em đang rửa rau.

Câu 3: Trong các phát biểu sau đây, phát biểu nào
là đúng?
A. Bạn Lan chạy nhanh sẽ chịu lực cản ít hơn bạn
Hoa chạy chậm.
B. Đi xe máy chạy nhanh chịu lực cản ít hơn đi xe
đạp chạy chậm.
C. Lực cản của nước lớn hơn lực cản của không khí.
D. Cả A và B đúng

Câu 4: Trong các phát biểu sau đây, phát biểu
nào là sai?
A. Người đang bơi trong nước chịu cả lực cản
của không khí và của nước.
B. Người đi bộ trên mặt đất chịu lực cản của
không khí.
C. Xe ô tô đang chạy chịu lực cản của không khí.
D. Máy bay đang bay chịu lực cản của không khí.

Câu 5: Thả rơi quả bóng từ độ cao 3m xuống
mặt đất thì quả bóng chịu tác dụng của những
lực nào?
A. Chỉ chịu lực hút của Trái Đất.
B. Chịu lực hút của Trái Đất và lực cản của không
khí.
C. Chịu lực hút của Trái Đất và lực cản của nước.
D. Chỉ chịu lực cản của không khí.

HƯỚNG DẪN HỌC BÀI.
• Học bài.
• Chuẩn bị tiết sau: Lực cản của nước phụ thuộc
yếu tố nào?

II. Lực cản của nước phụ thuộc yếu tố nào?
Các vật chuyển động trong nước có chung đặc điểm gì về hình
dạng?

II. Lực cản của nước phụ thuộc yếu tố nào?
vì sao mà phần mũi của tàu hay
thuyền đều được thiết kế nhọn,
không bè ra?

II. Lực cản của nước phụ thuộc yếu tố nào?



Lực cản của nước phụ thuộc vào nhiều yếu tố.

Ví dụ: diện tích mặt cản
Ta có hai tấm cản có kích thước
khác nhau, lấy tay đẩy hai tấm cản này
trong nước thì thấy rằng tay đẩy tấm
cản có kích thước lớn hơn sẽ cảm giác
nặng hơn tay đẩy tấm cản có kích
thước nhỏ hơn, điều đó chứng tỏ rằng
diện tích mặt cản càng lớn, thì độ lớn
lực cản của nước sẽ càng lớn.

II. Lực cản của nước phụ thuộc yếu tố nào?
Đó chính là ví do vì sao mà phần mũi
của tàu hay thuyền đều được thiết
kệ nhọn, không bè ra. Điều đó giúp
giảm lực cản của nước, từ đó mà
tàu, thuyền dễ dàng tăng tốc độ.

Các e có biết tại sao các vận
động viên bơi lội cần phải giữ
cơ thể thăng bằng không?
Đó là vì giữ cơ thể thăng bằng khi bơi sẽ
giúp làm giảm lực cản của nước tác
dụng lên cơ thể do tiết diện nước xâm
nhập vào đường bơi giảm

Trong khi đó thì con người hay những động vật sống ở
trên cạn thì không có hình dạng đầu thon nhọn giống như
cá.
Tương tự như nước thì không khí cũng tác dụng lực cản
lên các vật chuyển dộng trong nó
Vậy lực cản của không khí phụ thuộc
những yếu tố nào?

Tờ nghiệm:
giấy được
vogiấy
trònđược
rơi nhanh
hơnvàtờmột
giấy
Thí
1 tờ
vo tròn
tờphẳng.
giấy phẳng,
cùng một lúc thả hai tờ giấy thì có hiện tượng gì?
Khi hai tờ giấy rơi có
vào chúng?
đềulực
cónào
lực tác
cảndụng
của không
khí tácLực
dụng
đó
dụngTuy
vào nhiên
tờ giấylực
nào
lớn
hơn?
vàotác
chúng.
cản
vào
không khí ở tờ giấy phẳng
lớn hơn, do đó tờ giấy phẳng rơi lâu hơn.
Ta rút ra được kết luận gì?
Độ lớn lực cản của không khí càng mạnh khi
diện tích mặt cản càng lớn.

Để giảm tác dụng lực cản
của không khí thì những vận
động viên đua xe đạp luôn
đội một loại mũ có hình
dạng đặc biệt được gọi là
hình khí động học.
Chiếc mũ này có hình
dạng thon gọn về phía trước để giúp giảm lực cản của không
khí
Ngoài ra khi muốn tăng tốc độ thì các vận động viên sẽ
cúi gập người xuống nhằm giảm diện tích cơ thể tiếp xúc
với không khí, từ đó làm giảm lực cản của không khí

Có một thực tế là nếu chúng
ta mặc áo mưa khi đi xe đạp
sẽ cảm thấy khó khăn hơn khi
Không mặc áo mưa
Vì khi đó diện tích mặt cản
lớn nên lực cản không khí
cũng lớn
Để ôkhắc
phục người
ta
Khi
tô chuyển
động thì
chể
ô tô tác
có hình
lực tạo
cảnthân
gây xe
nhiều
hại,
dạng
sao làcho
được
đặc biệt
làmgiảm
tốn nhiên
nhiều
tác dụng
liệu, nhất
gây lực
hạicảncho
môi
lên
nó. Đây chính là hình
trường.
dạng khí động học của ô tô.

- Không khí
cũng có lực
cản, lực cản
của không khí
tác dụng lên
các vật chuyển
động trong nó.
Lực cản của
không khí nhỏ
hơn lực cản
của nước.

Câu 1: Trong các trường hợp sau, trường hợp nào chịu lực cản của
không khí lớn nhất?
A. Thả tờ giấy phẳng xuống đất từ độ cao 2m.
B. Thả tờ giấy vo tròn xuống đất từ độ cao 2m.
C. Gập tờ giấy thành hình cái thuyền rồi thả xuống đất từ độ cao 2m.
D. Gập tờ giấy thành hình cái máy bay rồi thả xuống đất từ độ cao
2m.

Câu : Trong các trường hợp sau, trường hợp nào
chịu lực cản của không khí nhỏ nhất?
A. Người đạp xe giữ lưng thẳng khi đi.
B. Người đạp xe khum lưng khi đi.
C. Người đạp xe cúi gập người xuống khi đi.
D. Người đạp xe nghiêng người sang phải khi đi.

Câu 3: Tại sao đi lại trên mặt đất dễ dàng hơn khi đi lại dưới
nước?
A. Vì khi đi dưới nước chịu cả lực cản của nước và không khí.
B. Vì lực cản của nước lớn hơn lực cản của không khí.
C. Vì khi ở dưới nước ta bị Trái Đất hút nhiều hơn.
D. Vì không khí chuyển động còn nước thì đứng yên.

Câu 4: Chọn phát biểu đúng?
A. Độ lớn của lực cản càng lớn khi diện tích mặt cản càng
lớn.
B. Độ lớn của lực cản càng lớn khi diện tích mặt cản càng
nhỏ.
C. Vật đi càng nhanh thì lực cản của không khí càng nhỏ.
D. Tờ giấy để phẳng rơi nhanh hơn hòn đá.

Câu 5: Chọn phát biểu sai?
A. Các chất lỏng khác nhau tác dụng lực cản khác
nhau lên cùng một vật.
B. Lực cản của nước muối lớn hơn lực cản của nước
lọc.
C. Các chất lỏng khác nhau tác dụng lực cản như
nhau lên cùng một vật.
D. Lực cản của nước lớn hơn lực cản của không khí.

Học hiểu phần ghi trọng tâm của bài
Làm các bài tập trong SBT
Thực hiện: Em có thể.
Đọc trước bài 46: Năng lượng và sự truyền
năng lượng