KHOA HỌC TỰ NHIÊN 6
GV: Trương Thị Thu Hương

Em hãy mô tả các hình dạng của Mặt Trăng mà em
đã nhìn thấy vào ban đêm?

Vì sao chúng ta nhìn thấy Mặt Trăng có hình dạng
khác nhau?

TIẾT 131. BÀI 53.
MẶT TRĂNG

I.MẶT TRĂNG VÀ CÁC HÌNH DẠNG NHÌN THẤY
1.Mặt Trăng
Vì sao ta nhìn
thấy Mặt Trăng?

- Mặt trăng là vật thể không tự phát sáng. Chúng
ta thấy mặt trăng là do nó phản chiếu ánh sáng
mặt trời.

- Hình dạng: Hình cầu
- Đặc điểm: Một nửa Mặt trăng được Mặt
Trời chiếu sáng, một nửa còn lại nằm
trong bóng tối ta không nhìn thấy được.

Thực
tế thìlàquỹ
củacủa
MặtTrái
trăng
quay
quanh
- Mặt Trăng
mộtđạo
vệ tinh
Đất mà
chúng
ta
Tráithể
có
đất
nhìn
không
thấy phải
trên bầu
hình
trời.
tròn
Đôimà
khilà
chúng
hìnhtaelip.
thấy
nó
rấtchúng
sáng vào
đêm.
Nên
ta có
thể nhìn thấy được bề mặt
Mặt trăng các các góc khác nhau trên TĐ

2.Hình dạng nhìn thấy của Mặt Trăng

Hình dạng Mặt Trăng ta nhìn thấy trên bầu trời
thay đổi mỗi ngày. Người ta nói đó là các pha
của Mặt Trăng.

Hình dạng nhìn thấy của Mặt Trăng là phần bề mặt
của Mặt Trăng được nhìn thấy khi quan sát từ Trái
Đất.
Các hình dạng nhìn thấy của Mặt Trăng là: Trăng
tròn, Trăng khuyết, Trăng bán nguyệt, Trăng lưỡi
liềm, không Trăng.

- Không trăng( Trăng non): Khi nửa tối của mặt
trăng hướng về hoàn toàn về phía Trái Đất, ta
không nhìn thấy Trăng
-Trăng tròn: Khi nửa sáng của Mặt Trăng hoàn
Bên
Trăng
về Mặt
Trời
toàn phía
hướngMặt
về Trái
Đất thìhướng
ta nhìn thấy
Mặt Trăng
chiếu
sáng. Chúng ta nhìn thấy Mặt
hình tròn

Trăng
dochuyển
nó phản
ánhtròn
sáng
Mặt 2
Thời gian
độngchiếu
từ Trăng
là khoảng
TrờiHai tuần sau đó Trăng tròn sẽ trở lại là không
tuần.
-

Trăng

HOẠT ĐỘNG NHÓM : 3 Phút
1. Em có nhận xét gì về Trăng khuyết ở nửa đầu
tháng và ở nửa cuối tháng?

2. Giữa hai lần Trăng tròn liên tiếp cách nhau
bao nhiêu tuần?

?1.Em có nhận xét gì về Trăng khuyết ở nửa đầu
tháng và ở nửa cuối tháng?
Trăng nửa đầu tháng

Trăng nửa cuối tháng

Giống nhau: Đều là Trăng khuyết
Khác nhau
Thời điểm nhìn thấy:buổi
chiều và đêm.
Ở Bắc bán cầu: nhìn thấy bên
phải của Mặt Trăng.
Ở Nam bán cầu: nhìn thấy bên
trái của Mặt Trăng.
Hình ảnh Mặt Trăng có xu
hướng tròn dần, tăng dần diện
tích chiếu sáng.

 Thời

điểm nhìn thấy:đêm và
sáng sớm.
Ở Bắc bán cầu: nhìn thấy bên
trái của Mặt Trăng.
Ở Nam bán cầu:nhìn thấy bên
phải của Mặt Trăng.
Hình ảnh Mặt Trăng có xu
hướng giảm dần diện tích chiếu
sáng.

?2.Giữa hai lần Trăng tròn liên tiếp cách nhau
bao nhiêu tuần?
Giữa hai lần Trăng tròn liên tiếp cách nhau 4
tuần, vì:
 -- Chuyển từ Trăng tròn đến không Trăng là
hai tuần
- Chuyển từ không Trăng đến Trăng tròn là
hai tuần.

GHI NHỚ
- Mặt trăng là vật thể không tự phát sáng.
- Mặt trăng là vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái Đất
-

Hình dạng: Hình cầu
Đặc điểm: Một nửa Mặt trăng được Mặt Trời chiếu
sáng, một nửa còn lại nằm trong bóng tối ta không nhìn
thấy được.

- Bên phía Mặt Trăng hướng về Mặt Trời chiếu sáng.

Chúng ta nhìn thấy Mặt Trăng do nó phản chiếu ánh sáng
Mặt Trời

 Học bài theo nội dung đã ghi
 Bài tập về nhà:
1. Mặt Trăng là gì, hình dạng, đặc điểm
2. Vẽ sơ đồ cho thấy vị trí của Mặt Trời, Mặt Trăng
và Trái Đất khi quan sát thấy nó?

- Mặt Trăng quay quanh Trái Đất mất khoảng một tháng
để đi hết một vòng.
Khi Mặt Trăng ở cùng phía với Mặt Trời, mặt tối của nó
quay về phía Trái Đất cho nên chúng ta không thấy
Mặt Trăng. Đó là ngày không trăng.

Ta thấy các hình dạng khác nhau của Mặt trăng
trong tuần trăng là do ta nhìn mặt trăng ở các
góc nhìn khác nhau .

Do đó
Mặt
Trăng
mà taquay
không
quanh
nhìnTrái
thấyĐất
Trăng
mất ,khoảng
ở vị trí một
tiếp tháng
theo
để số
đa
đi hết
vùng
một
tốivòng.
và chỉ có một vùng sáng nhỏ của Mặt
Trăng
hướng
về phái
Tráivịđất.Khi
ta nhìn
thấy
Hình ảnh
này cho
ta thấy
trí Mặtđó
Trăng
ở các
thời
trăng
lưỡi liềm
điểm khác
nhau trên quỹ đạo của nó.

Tim mặt trăng có dạng hình cầu nên mặt trời luôn chỉ
chiếu sáng được một nửa Mặt Trăng.Tại thời điểm này
nửa tối của Mặt Trăng hướng hoàn toànvề phía Trái đất

Tiếp theo vị trí Trăng bán nguyệt. Bán nguyệt có
nghĩa là nửa trăng , ở vị trí này chỉ có một nửa
vùng sáng của Mặt trăng hướng về phía Trái đất

Còn ta nhìn thấy Trăng khuyết khi đa số vùng sáng
của Mặt trăng hướng về phía Trái đất
Ta nhìn thấy Trăng tròn khi toàn bộ vùng sáng của
Mặt trăng hướng về phía Trái đất
Từ đó các em có thể giải thích các dạng hình dạng
nhìn thấy còn lại của Mặt trăng.

Mô hình quan sát các pha của Mặt Trăng
Dụng cụ cần thiết:
Một, vài tắm bìa các-tông (làm buông tối).
Một quả bóng nhỏ (làm Mặt Trăng).
Một đèn pin (làm Mặt Trời).
Băng dính, kéo, sợi dây treo.
Chế tạo mô hình như hình
vẽ bên.
Quan sát
Vẽ sơ đồ vị trí của Mặt
Trời, Trái Đất, Mặt Trăng
ứng với trường hợp nhìn
thấy bán nguyệt.

Sơ đồ vị trí của Mặt Trời, Mặt Trăng và Trái Đất khi ta
quan sát thấy bán nguyệt.

Câu 1: Hãy khoanh vào từ Đúng hoặc Sai để đánh giá
các câu dưới đây :
STT Nói về mặt trăng

Đánh giá

1

Mặt trăng là một ngôi sao quay quanh trái
đất.

Sai 

2

Chỉ có một nửa Mặt Trăng luôn được Mặt
Trời chiếu sáng.

Sai 

3

Nhìn thấy Trăng tròn khi vị trí của Mặt
trời, Trái đất, Mặt Trăng theo thứ tự: Mặt
Trời- Mặt Trăng- Trái Đất.

Sai 

4

Mặt Trăng là vệ tinh tự nhiên duy nhất của
Trái Đất.

Đúng 

Câu 2: Ban đêm nhìn thấy Mặt Trăng vì:
A. Mặt Trăng phát ra ánh sáng.
B.
B Mặt Trăng phản chiếu ánh sáng Mặt Trời.
C. Mặt Trăng là một ngôi sao.
D. Mặt Trăng là vệ tinh của Trái Đất.
Câu 3: Ta nhìn thấy các hình dạng khác nhau của Mặt
Trăng vì
A. Mặt Trăng thay đổi hình dạng liên tục.
B. Mặt Trăng thay đối độ sáng liên tục.
C.
C Ở mặt đất, ta thấy các phần khác nhau của Mặt
Trăng được chiếu sáng bởi Mặt Trời.
D. Trái Đất tự quay quanh trục của nó liên tục.

VẬN DỤNG
Dựa vào hình dạng nhìn thấy của Mặt Trăng để dự
đoán ngày âm lịch trong tháng.

Nhìn thấy hình dạng Trăng tròn: ta đoán là ngày rằm
(giữa tháng).
 

- Nhìn thấy hình dạng không Trăng ta đoán là ngày
mồng 1 (đầu tháng).
- Nhìn thấy hình dạng Trăng khuyết có khả năng tròn
dần là ngày đầu nửa tháng
- Nhìn thấy hình dạng Trăng khuyết có khả năng
khuyết dần nữa là ngày đầu cuối tháng

CÁC HÌNH DẠNG NHÌN THẤY CỦA MẶT TRĂNG (PHA CỦA MẶT
TRĂNG)
CỘT A
CỘT B
Không Trăng (ứng với ngày không có
Trăng)
Trăng khuyết (ứng với 4 ngày sau)
Bán nguyệt (ứng với 8 ngày sau)
Trăng khuyết (ứng với 12 ngày sau)
Trăng tròn (ứng với 16 ngày sau)
Trăng khuyết (ứng với 19 ngày sau)
Bán nguyệt (ứng với 23 ngày sau)
Trăng khuyết (ứng với 27 ngày sau)

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
-Học bài theo nội dung vở ghi
- Làm bài tập trong sách bài tập
-Đọc trước bài 54:Hệ mặt trời

Chúc các em luôn học giỏi

I.MẶT TRĂNG VÀ CÁC HÌNH DẠNG NHÌN THẤY
1.Mặt Trăng
Vì sao ta nhìn
thấy Mặt Trăng?

Mặt trăng đã được con người biết đến từ thời tiền sử,do
nó sáng thứ nhì và chỉ đứng sau Mặt trời. Mặt trăng là
một thiên thể gần có hình cầu với kích thước bằng