Khoa học tự
nhiên

Bà
i

5
NGÂN
5 HÀ
Chào mừng đến với bài
học!

Khoa học tự
nhiên

Bà
i

MỤC TIÊU BÀI HỌC

5
5

Sử dụng tranh ảnh (hình
vẽ hoặc học liệu điện tử)
chỉ ra được hệ Mặt Trời là
một phần nhỏ của Ngân
Hà.

Hệ Mặt Trời là một phần nhỏ của
Ngân Hà.

Khoa học tự
nhiên

Bà
i

5
5

KHỞI
ĐỘNG

Em đã từng nghe
kể chuyện về dải
Ngân Hà chưa? Em
nhìn thấy dải Ngân
Hà khi nào? Em có
thể mô tả về nó
không?

Quan sát bầu trời
đêm

Khoa học tự
nhiên

Bà
i

5
5

NGÂN
NHÌN HÀ
TỪ TRÁI
ĐẤT

Đêm trời trong,
không Trăng,
ta thấy một dải sáng mờ
vắt ngang bầu trời.

Vì sao gọi là Ngân Hà?

Quan sát Ngân Hà trên bầu trời
đêm

Câu hỏi
1. Dải Ngân Hà nhìn từ Trái Đất
có đặc điểm gì?

•Phiếu học tập số 1: Khám phá
Ngân Hà là gì?
•Tên
nhóm: ......................................
........... Lớp: ............

Trả lời của nhóm
 

2. Ngân Hà là gì?
3. Nếu nhìn từ trên theo hướng
vuông góc với mặt Ngân Hà, ta
thấy Ngân Hà có hình dạng như
thế nào?

 
 

4. Vì sao từ Trái Đất ta chỉ nhìn
thấy Ngân Hà giống một dải sáng
mờ/vòng sông?

 

5. Đường kính và bề dày của
Ngân Hà khoảng bao nhiêu?

 

Khoa học tự
nhiên

Bà
i

5
5

I. NGÂN HÀ LÀ GÌ?
Ngân Hà là tập hợp
hàng trăm tỉ thiên
thể liên kết với
nhau bằng lực hấp
dẫn, trong đó có hệ
Mặt Trời của chúng
ta.
Hệ Mặt Trời có phải
toàn bộ Ngân Hà
không?

Hệ Mặt Trời chỉ là một phần nhỏ của

Vị trí của
hệ Mặt Trời
trong Ngân
Hà

HỆ MẶT
TRỜI

Chỉ là một phần rất
nhỏ
trong Ngân Hà

Khoa học tự
nhiên

Bà
i

5
5

HÌNH DẠNG NGÂN
HÀ
Nhìn từ bên trên,
Ngân Hà có hình
xoắn ốc
với 4 vòng xoắn
chính.
Ngân Hà có dạng
gì?

Ngân Hà có hình xoắn

Khoa học tự
nhiên

Bà
i

5
5

VÌ SAO TỪ TRÁI ĐẤT
THẤY NHƯ DÒNG
SÔNG?

Hệ Mặt Trời nằm gần rìa
một vòng xoắn của Ngân
Hà.
Từ Trái Đất, ta chỉ nhìn
thấy
một phần của vòng xoắn
này,
Vì sao ta không
nên thấy nó giống một
nhìn thấy
dòng sông.
toàn bộ Ngân Hà?

Vị trí hệ Mặt
Trời

Nhìn từ Trái
Đất

Từ Trái Đất, ta chỉ thấy một phần của

Khoa học tự
nhiên

KÍCH THƯỚC NGÂN
HÀ

Bà
i

5
5

Đường kính của
Ngân Hà:
khoảng
100 000 năm ánh
sáng.
Bề dày của Ngân
Hà:
khoảng
300 năm ánh
sáng.

100 000 năm ánh
sáng
300
năm
ánh
sáng

Ngân Hà lớn cỡ nào? Đường kính và bề dày của
Ngân Hà khoảng bao nhiêu?

Khoa học tự
nhiên

LÀM MÔ HÌNH NGÂN
HÀ

Bà
i

5
5

Cắt một tấm bìa màu xanh
thẫm,
theo mẫu. Dùng màu vẽ Ngân
Hà
Dùng tờ bìa này
xoắn màu trắng mờ với nhiều
để làm
chấm sáng.

Bước
1

Bước
2

Bước
3

một
chong
Cho gió
thổi mạnh vào
chóng.
chong chóng

sẽ thấy hình ảnh của Ngân
Hà
đang quay trong vũ trụ.

Mô hình này
mô phòng
điều gì?

Tạo mô hình chong chóng để
quan sát
hình ảnh Ngân Hà quay.

Nhiệm vụ

•Phiếu học tập số 2: Làm mô
hình giấy về Ngân Hà
•Nhóm: ............
•Thời gian thực hiện: 15 phút

Kết quả/nhận xét của
nhóm

1. Mô hình của nhóm có những
chi tiết nào tượng trưng cho
Ngân Hà?

 

2. Khi mô hình đứng yên, em
quan sát thấy gì?

 

3. Khi mô hình quay, hình ảnh
thay đổi như thế nào?

 

4. Mô hình giống Ngân Hà ở
điểm nào?

 

5. Mô hình chưa thể hiện đúng
Ngân Hà ở điểm nào?

 

II. NGÂN HÀ VÀ HỆ MẶT
TRỜI
•Phiếu học tập số 3: Ngân Hà và hệ
Mặt Trời
•Nhóm: ............
•Quan sát Hình 55.3 và đọc SGK mục II.

Câu hỏi
1. Hệ Mặt Trời nằm ở đâu trong
Ngân Hà?

Trả lời của nhóm
 

2. Hệ Mặt Trời cách tâm Ngân Hà
khoảng bao nhiêu?

 

3. Nếu xem hệ Mặt Trời bé bằng
 
một đồng xu thì kích thước Ngân Hà
được SGK ví như thế nào?
4. Mặt Trời chuyển động quanh tâm
Ngân Hà như thế nào?

 

5. Dải Ngân Hà có chuyển động trên
bầu trời đêm như các sao mà ta
nhìn thấy không? Giải thích ngắn
gọn.

 

Khoa học tự
nhiên

II. NGÂN HÀ VÀ HỆ MẶT
TRỜI

Bà
i

5
5

Hệ Mặt
Trời

Hệ Mặt Trời của chúng ta
nằm ở rìa của một vòng
xoắn
của Ngân Hà, cách tâm

h
n
á
nằm
0
0
26 0
sáng

Ngân Hà
khoảng 26 000 năm ánh
sáng.Hệ Mặt Trời
nằm ở đâu
trong
Ngân Hà?

Hệ Mặt Trời nằm ở rìa một vòng xoắn
của Ngân Hà.

Khoa học tự
nhiên

Bà
i

5
5 Nếu hệ Mặt Trời

SO SÁNH KÍCH
THƯỚC

bé bằng một đồng xu,
thì kích thước của Ngân
Hà
phải lớn bằng cả một
lục địa.

Hệ Mặt
Trời

Hệ Mặt Trời lớn
hay nhỏ
so với Ngân Hà?

Hệ Mặt Trời rất nhỏ so với

Ngân
Hà

Khoa học tự
nhiên

Bà
i

5
5

CHUYỂN ĐỘNG CỦA HỆ
MẶT TRỜI

Mặt Trời chuyển động
quanh tâm của Ngân
Hà với tốc độ lên tới
220 000 m/s nhưng
cũng phải mất 230
triệu năm mới quay
được 1 vòng.

Mặt Trời chuyển
động như thế nào
trong Ngân Hà?

Hệ Mặt
Trời

220 000
m/s

230 triệu năm / 1
vòng

Mặt Trời chuyển động quanh tâm
Ngân Hà,

LUYỆN TẬP: SỬA LỖI AI
Em hãy tìm lỗi sai và sửa lại cho
đúng.

CÂU TRẢ LỜI AI

SỬA LẠI

Ngân Hà là
hệ Mặt
Trời.
Hệ Mặt Trời ở
trung tâm Ngân
Hà.

Ngân Hà là thiên
hà lớn chứa hệ
Mặt Trời.
Hệ Mặt Trời nằm
ở
rìa một vòng
xoắn.
Ngân Hà có

Ngân Hà
đứng
yên.

chuyển
động.
Cần kiểm chứng thông tin bằng

Khoa
học
tự
nhiên

Bài
55

•

EM ĐÃ HỌC - EM CÓ
THỂ

Em đã
học
Ngân Hà là một tập hợp hàng trăm tỉ

Hệ Mặt Trời
(Vị trí của Trái
Đất)

thiên thể liên kết với nhau bằng lực hấp
dẫn, trong đó có hệ Mặt Trời của chúng
ta.
• Ngân Hà có hình xoắn ốc với 4 vòng
xoắn chính. Nhìn từ Trái Đất chỉ thấy
một phần của một vòng xoắn ốc của
Ngân Hà.

•

Em có
thể
Chỉ ra được vị trí của Trái Đất trong
Ngân Hà.

Em hãy chỉ vị trí
Trái Đất trong
Ngân Hà.

Khoa
học
tự
nhiên
Bài

55

•
•
•

•

•

Em có
biết?
Ngân Hà chuyển
động trong vũ trụ

với tốc độ khoảng 600 000 m/s.
Ngân Hà còn tự quay quanh lõi của
mình.
Những vòng xoắn ốc của Ngân Hà,
trong đó có các thiên thể, chuyển
động cùng với Ngân Hà.
Các thiên thể trong Ngân Hà không
những chuyển động theo Ngân Hà
mà còn có chuyển động riêng của
mình.
Do đó, quỹ đạo cũng như tốc độ
chuyển động của chúng rất phức
tạp.

EM CÓ
CHUYỂN ĐỘNG CỦA
BIẾT?
NGÂN HÀ

Chuyển động
trong vũ trụ:
Khoảng 600 000
m/s

Tự quay
quanh lõi

Vì sao chuyển động của các thiên thể rất
phức tạp?

Ngân Hà vừa chuyển động trong vũ trụ, vừa tự quay
quanh lõi của mình.

Khoa học tự
nhiên
Bài

55
Đài thiên văn là
gì?
Đài thiên văn là công
trình trang bị các loại kính
thiên văn cùng các thiết
bị cần thiết khác để thực
hiện việc quan sát, nghiên
cứu các thiên thể trên bầu
trời.

ĐÀI THIÊN
Một
số đài thiên văn ở
VĂN
Đài thiên văn
Hoà Lạc

Việt Nam

Đài thiên văn Nha
Trang

Đài thiên văn dùng để làm
gì?
Đài thiên văn giúp quan sát và nghiên cứu các thiên
thể trên bầu trời.