GIÁO DỤC KINH TẾ PHÁP LUẬT
11

CHÀO MỪNG CÁC EM
ĐẾN VỚI TIẾT HỌC
MỚI NGÀY HÔM NAY!
1

KHỞI ĐỘNG
Em có suy nghĩ gì về câu
nói “Người Việt Nam tiêu
dùng hàng Việt Nam là
sự thể hiện của lòng yêu
nước và tự tôn dân
tộc”?

?

GỢI Ý TRẢ LỜI
• Hiện nay, Việt Nam đang đẩy mạnh thực hiện công nghiệp hoá, hiện
đại hóa và hội nhập quốc tế.
• Để thực hiện thắng lợi nhiệm vụ này, cần triển khai đồng bộ nhiều giải
pháp. Một trong số các giải pháp đó là nâng cao sức cạnh tranh của
nền kinh tế, trước hết là nâng cao sức cạnh tranh của thương hiệu và
chất lượng hàng hóa.
 Chính bởi lý do đó, việc người Việt Nam ưu tiên tiêu dùng hàng Việt
Nam là một biểu hiện của lòng yêu nước và tinh thần tự tôn dân tộc.

?

GIÁO DỤC KINH TẾ VÀ PHÁP LUẬT 11

BÀI 8

VĂN HÓA
TIÊU DÙNG

NỘI DUNG
BÀI HỌC

1

Vai trò của tiêu dùng đối với sự phát triển
kinh tế

2

Khái niệm và vai trò của văn hóa tiêu dùng

3

Đặc điểm văn hóa tiêu dùng Việt Nam và
biện pháp xây dựng văn hóa tiêu dùng

4

Thực hiện tiêu dùng có văn hóa

0
1

Vai trò của
tiêu dùng đối
với sự phát
triển kinh tế

Đọc các thông tin sau để trả lời câu hỏi
Hiện nay, người tiêu dùng quan tâm đến việc tiêu dùng của mình có gây tổn hại đến môi
trường, xã hội hay không (từ khâu chọn nguyên vật liệu, vận chuyển, sản xuất đến thương
mại, xử lí rác thải,...). Bản thân người lao động trong các công ty cũng là người tiêu dùng
hiện đại, ngày càng có ý thức về bảo vệ môi trường. Họ mong muốn được làm việc ở những
công ty được đánh giá là có đạo đức, tôn trọng con người và môi trường. Điều này khiến
các doanh nghiệp cũng có xu hướng xây dựng chiến lược kinh doanh đẩy mạnh sản xuất
xanh, tạo "thương hiệu xanh", thể hiện trách nhiệm xã hội trong việc bảo vệ môi trường.
(Khi phát triển xanh không chỉ là xu hướng, Tạp chí Kinh tế Việt Nam,
ngày 16 – 10 – 2022)

Đọc các thông tin sau để trả lời câu hỏi
Xã hội ngày càng phát triển và thu nhập của người dân càng tăng thì khả năng tiêu
dùng hàng cao cấp cũng theo đó mà nhân lên cùng với sự đa dạng về chủng loại, tính
chất và quy mô. Xu hướng này kích thích phát triển các phân khúc thị trường mới,
khiến cơ cấu thị trường trong nước được cải thiện theo hướng đa dạng và đồng bộ
hơn, làm tăng nhu cầu có khả năng thanh toán cao, do đó, tăng tính hấp dẫn thị trương
đầu tư, tạo thêm công ăn việc làm cho xã hội, tăng thu ngân sách nhà nước. Tuy
nhiên, việc tiêu dùng hàng xa xỉ quá mức so với thu nhập là một biểu hiện của sự lãng
phí. Bởi vậy, việc tiêu dùng hợp lí là điều rất đáng được quan tâm.
(Tiêu dùng hợp li, Tạp chí Cộng sản, ngày 10 – 6 – 2010)

Hoạt động cá nhân
Qua các thông tin trên, em hãy cho biết sự
thay đổi của tiêu dùng có tác động như thế
nào đối với sự phát triển kinh tế — xã hội.

1

MỜI CÁC EM
TRÌNH BÀY

GỢI Ý TRẢ LỜI
Nhu cầu tiêu dùng xanh - sạch, hợp
lí tăng lên đã kích thích người sản
xuất xây dựng các vùng nguyên liệu
sạch, có xuất xứ rõ ràng.
 Kích thích quá trình chuyển dịch
cơ cấu kinh tế, kéo theo sự tăng
trưởng và phát triển kinh tế - xã hội.

NHIỆM VỤ SỐ: KHÁM PHÁ THỰC TIỄN
CÙNG AI
TIÊU
•MỤC
Sử dụng
một câu lệnh cơ bản
để khai thác thông tin từ trợ
lý AI.
• Tìm 2 ví dụ thực tế tại Việt
Nam trong năm nay.
• Sàng lọc thông tin trước khi
sử dụng trong bài học.
• Giải thích mối liên hệ: tiêu
dùng xanh → sản xuất sạch
hơn.

Sản phẩm: 2 ví dụ + nguồn +
nhận xét
1
7

NHẬP PROMPT RÕ RÀNG, ĐỦ
YÊU CẦU

PROMPT GỢI Ý
“Hãy nêu 2 ví dụ thực tế
tại Việt Nam năm nay cho
thấy việc người dân tăng
mua sản phẩm xanh đã
buộc doanh nghiệp phải
thay đổi quy trình sản
xuất
sạch
hơn.”
Có thể
dùng:
ChatGPT, Gemini
hoặc trợ lý AI phù hợp.

1
8

SÀNG LỌC: KHÔNG SAO CHÉP NGUYÊN CÂU TRẢ
LỜI AI
1

2

3

4

Ví dụ phải thuộc năm nay,
không dùng sự kiện cũ.
Phải diễn ra tại Việt Nam và
liên quan đến sản phẩm
xanh.
Tìm bài báo, báo cáo hoặc
trang chính thức xác nhận
thông tin.
Nêu rõ nhu cầu mua xanh đã
dẫn tới thay đổi nào trong
sản xuất.
1
9

BÁO CÁO KẾT QUẢ: 2 VÍ DỤ ĐÃ KIỂM
CHỨNG
MẪU TRÌNH
BÀY
Ví dụ

Nhu cầu xanh
Thay đổi sản
xuất
Minh chứng
Kết luận

Mỗi nhóm trình bày tối đa 2 phút

2
0

KẾT LUẬN

1. Tìm hiểu vai trò của tiêu dùng đối với sự phát triển kinh tế
• Tiêu dùng được ví như “đơn đặt hàng” của
xã hội đối với sản xuất, là mục đích, động
lực thúc đẩy sản xuất phát triển.
• Mỗi sự thay đổi tích cực của tiêu dùng đều
góp phần phát triển kinh tế, nâng cao chất
lượng đời sống nhân dân, góp phần thúc
đẩy tiến bộ xã hội.

02
Khái niệm
và vai trò
của văn
hóa tiêu
dùng

Đọc các thông tin sau để trả lời câu hỏi
Tết Nguyên đán của Việt Nam được ví như ngày hội mua sắm của người Việt.
Không biết tự bao giờ, dịp Tết là khoảng thời gian người tiêu dùng sẵn sàng chi
tiền vào nhóm sản phẩm cao cấp: quần áo, giầy dép, thực phẩm, bánh kẹo, hoa
quả, cây cảnh, đồ trang trí,.... Một số mặt hàng có nhu cầu cao trong dịp Tết như
lương thực (gạo tẻ ngon, gạo nếp, đỗ xanh, . ), thực phẩm tươi sống (gà ta, thịt
lợn, thịt bò,...) và bánh, mứt, kẹo, rượu, bia các loại, các loại đồ uống đóng hộp...
Truyền thống gói bánh chưng, bánh dày, chơi hoa cây cảnh, mầm ngũ quả là
những phong tục không thể thiếu trong ngày Tết của các gia đình Việt.

Đọc các thông tin sau để trả lời câu hỏi
Hầu hết các chợ, siêu thị đều đóng
cửa vào ngày mùng Một Tết nên
những ngày trước Tết không khí
mua sắm rất nhộn nhịp. Điều đặc
biệt trong những ngày Tết là mọi
người từ già, trẻ, gái, trai đều mặc
những bộ áo dài truyền thống hay
những bộ trang phục đẹp nhất
cùng nhau đi chúc Tết.

a. Khái niệm văn hóa tiêu dùng
Hoạt động nhóm

Qua thông tin trên, em
hãy nêu những tập
quán tiêu dùng của
người Việt Nam trong
dịp tết Nguyên đán.
Những tập quán này
tạo nên nét đẹp văn
hoá gì của dân tộc Việt
Nam?

MỜI CÁC EM
TRÌNH BÀY

Qua thông tin trên, em hãy nêu những tập quán tiêu dùng của
người Việt Nam trong dịp tết Nguyên đán.
Những tập quán tiêu dùng của người Việt
nam nhân dịp tết Nguyên đán:
• Mua sắm nhiều loại hàng hóa để phục vụ
nhu cầu ngày Tết và dự phòng
• Nhu cầu tiêu dùng tăng cao ở một số
nhóm sản phẩm mang tính “truyền thống”
 Góp phần làm cho không khí ngày tết trở
nên nhộn nhịp, tươi vui.

Những tập quán này tạo nên nét đẹp văn hoá gì của dân tộc Việt Nam?

Những tập quán này tạo nên nét đẹp văn hoá của dân tộc Việt Nam:
đón Tết sum vầy, đầm ấm, gia tăng gắn kết tình cảm gia đình,...

Em hãy kể một số tập quán, thói quen tiêu dùng có văn hóa của người
Việt Nam mà em biết.
• Mua sắm nhiều hàng hóa để phục vụ cho việc thờ cúng trong các dịp lễ, tết.
• Người tiêu dùng vẫn duy trì thói quen mua sắm tại các chợ truyền thống, mặc
dù hệ thống cửa hàng, siêu thị hiện đại đã được mở rộng trên cả nước.
• Thói quen tiêu dùng “tiết kiệm”

KẾT LUẬN

2. Tìm hiểu khái niệm và vai trò của văn hóa tiêu dùng
a. Khái niệm văn hóa tiêu dùng
• Là một bộ phận của văn hóa dân tộc, là
những nét đẹp trong tập quán, thói quen
tiêu dùng của cộng đồng và cả dân tộc
được hình thành và phát triển theo thời
gian, thể hiện các giá trị văn hóa của con
người trong tiêu dùng.

Đọc các thông tin sau để trả lời câu hỏi
Chọn mua nhiều hơn các sản phẩm có yếu tố "xanh", lựa chọn các
phương thức tiêu dùng bền vững, thân thiện với môi trường, sẵn sàng chi
trả cho những sản phẩm có yếu tố "bền vững”... đang là những thay đổi
tích cực của xu hướng tiêu dùng được nhiều doanh nghiệp nắm bắt.
Với giới trẻ, thay vì tiêu dùng kiểu "thời trang nhanh” (mua giá rẻ, thay
đổi liên tục loại bỏ nhiều), nhiều bạn đã chọn cách tái chế, tái sử dụng,
thanh lí quần áo, phụ kiện thời trang để hạn chế việc bỏ đi các trang phục
cũ — một loại rác thải tác động tiêu cực đến môi trường.

Đọc các thông tin sau để trả lời câu hỏi
Xu hướng này là một phần lí do
khiển nhiều hãng thời trang lớn trên
toàn cầu thực hiện các chương trình
như đổi cũ - lấy mới, hoặc nhận lại
đồ cũ từ khách hàng để tái chế hoặc
tái sử dụng, giúp kéo dài vòng đời
của quần áo từ đó giảm thiểu lượng
rác thải khổng lồ của ngành công
nghiệp thời trang ra môi trường.

Văn hoá tiêu dùng là tập hợp các hành vi tiêu dùng thể hiện ở mọi
lúc, mọi nơi, bị chi phối bởi việc tiêu dùng các sản phẩm thương mại.
Nó còn là truyền thống chuyền tải các giá trị văn hoá, các chuẩn mực
hiện hành và các tập quán, hành động từ thế hệ này sang thế hệ khác,
chủ yếu được thực hiện thông qua các lựa chọn cá nhân trong cuộc
sống hằng ngày, thúc đẩy nền kinh tế bằng cách khuyến khích mọi
người tiêu dùng hàng hoá vật chất và hàng hóa tinh thần.
(Lê Thị Trang, Văn hóa tiêu dùng - một góc nhìn lý luận, Tạp chí Lý
luận chính trị, ngày 24 - 10 - 2017)

b. Vai trò của văn hóa tiêu dùng
Hoạt động nhóm

Qua các thông tin trên, em
hãy cho biết xu hướng tiêu
dùng xanh, tiêu dùng hợp lí
và bền vững có tác động như
thế nào đến chiến lược sản
xuất, kinh doanh của các
doanh nghiệp và sự phát
triển bền vững của xã hội?

THỰC HIỆN TRÊN
PADLET
1

2

3

Đăng Mỗi học sinh viết
ý
1 ý, ngắn gọn và
tưởng có ví dụ.
Tương Đọc, phản hồi
hoặc bổ sung cho
tác
ý tưởng của bạn.
Dùng ngôn ngữ
Tôn
lịch sự; không
trọng đăng dữ liệu cá
nhân.

MỜI CÁC EM
TRÌNH BÀY