Chương trình: Hóa 10 ban nâng cao
Đối tượng:Lớp 10A8, 1OA9
GV giảng dạy: Đặng Thị Minh Thu
Tiết 30:
SỰ LAI HÓA CỦA CÁC AO NGUYÊN TỬ
Trường THPT Ngô SĨ Liên
ĐẶT VẤN ĐỀ
Viết công thức cấu tạo của phân tử CH4 so sánh các liên kết trong phân tử


C* sẽ tạo góp chung 4 e với 4 nguyên tử H để tạo ra 4 liên kết CHT → 1 liên kết s- s
3 liên kết s-p



4 H 1s1


p
s
s
Mẫu thuẫn nảy sinh??????
Lí Thuyết: 4 liên kết C-H khác nhau

Thực nghiệm:
4 liên kết C –H giống hệt nhau.
Góc HCH= 109028’

Giải thích???
I- Lai hóa là gì?
a. Định nghĩa: là sự tổ hợp của các AO nguyên tử có mức năng lượng sắp xỉ bằng nhau để sinh ra một số tương ứng các AO lai hóa có mức năng lượng bằng nhau
? Thế nào là một số tương ứng
?? Các AO lai hóa sẽ có đặc điểm gì?


b. Đặc điểm của các AO lai hóa
Có cùng mức năng lượng
Có kích thước, hình dạng giống hệt nhau nhưng định hướng khác nhau trong không gian
Có n AO tổ hợp sẽ tạo ra n AO lai hóa
1AO+1AO→2 AO lai hóa
II- Các kiểu lai hóa thường gặp
s
px
z
py
x
y
x
z
y
pz
1. Lai hóa sp: tổ hợp của 1AOs+ 1AOp→2 AOsp
- Các AO lai hóa có dạng 1 đầu to, 1 đầu nhỏ
- 2 AO lai hóa sp có E như nhau
- Góc liên kết =180o→ lai hóa đường thẳng

1. Hình dạng AO sp? Giải thích?
2. Góc lai hóa?
3. Phân tử BeH2 , C2H2 sẽ có cấu tạo dạng gì?


VÍ DỤ: XÉT PHÂN TỬ BeH2
có 2 e độc thân


Be(cơ bản) 1s22s2

Be* 1s22s12p1



4 H 1s1


Be


H


H


2. Lai hóa sp2
1AOs+2 AOp→3AOsp2
3 AO lai hóa hướng về 3 đỉnh của hình đều.
Góc lai hóa= 1200
Có mấy AO lai hóa?
Hình dạng?
Góc liên kết
VÍ DỤ:xét phân tử BF3



B(cơ bản) 1s22s22p1

B* 1s22s12p2


có 3 e độc thân



F 1s22s22p5


B


F

F

F

3. Lai hoá sp3
1 AOs +3 AOp→4 AO lai hóa sp3
4 AO lai hóa có trục đối xứng hướng về 4 đỉnh của một tứ diện đều
Góc liên kết=109028’

VÍ DỤ: Xét phân tử CH4
C

H

H

H

H

III- ý nghĩa của thuyết lai hóa

Giải thích được dạng hình học của các hợp chất.
Dự doán dạng hình học của một hợp chất bất kỳ
Củng cố bài học
Câu 1: phân tử BeCl2có dạng đường thẳng, BCl3 dạng tam giác,SO42- dạng tứ diện. Nguyên tử trung tâm của các hợp chất trên sẽ lai hóa
A. Be lai hóa sp,B lai hóa sp3,S lai hóa sp2
B. Be lai hóa sp,B lai hóa sp2,S lai hóa sp3
C. Be lai hóa sp2 ,B lai hóa sp,S lai hóa sp3
D. Be lai hóa sp2 ,B lai hóa sp2,S lai hóa sp2

B. Be lai hóa sp,B lai hóa sp2,S lai hóa sp3
Câu 2: tìm những từ thích hợp điền vào chỗ trống
Lai hóa là ……… của các AO nguyên tử có …………….. sắp xỉ bằng nhau để sinh ra……....
tương ứng các AO lai hóa có mức năng lượng ………..
Lai hóa sp có dạng …………. Lai hóa… Có dạng tứ diện. Phân tử BF3 oó dạng............, do phân tử B lai hóa ……
Bằng nhau
Tổ hợp
Mức năng lượng
Một số
Đường thẳng
sp3
Tam giác
sp2