ĐẠO ĐỨC

́ Thứ ba ngày 07 tháng 02 năm 2023
Đạo đức

Bài 10: Lịch sự với mọi người

Truyện

Truyện:

Chuyện ở tiệm may

Sáng chủ nhật, trang rủ Hà đến tiệm may để lấy áo cho mẹ. Chào hỏi mọi người
trong tiệm xong, Trang hỏi cô thợ may:
-Cô ơi, cô may xong áo cho mẹ cháu chưa?
-Cô xin lỗi! – Cô thợ may trả lời - Mấy hôm trước, cô bị ốm nên chưa xong. Đến
chiều mai mới xong được, cháu ạ.
Trang chưa kịp nói gì thì Hà đã lên tiếng:
- Cô làm ăn thế à? Đã hẹn ngày nào thì phải đúng ngày ấy chứ!
Cô thợ may ôn tồn:
-Tối nay cô sẽ cố may xong để sáng mai các cháu đến lấy nhé!
trang khẽ giật áo Hà và nói với cô thợ may:
-Cô mới khỏi ốm, thôi để chiều mai cũng được, cô ạ.
Nghe Trang nói, Hà cảm thấy áy náy, hối hận. Ra về, Hà nán lại, đến gần cô thợ may,
khẽ nói:
-Cháu xin lỗi cô ạ!
Cô thợ may nhìn Hà, mỉm cười.

Câu 1: Nhận xét của em về cách cư xử của bạn
Trang và bạn Hà trong câu chuyện trên?
Bạn Trang đã biết chào hỏi mọi người, nói
năng nhẹ nhàng, biết thông cảm với cô thợ
may. Như vậy: trang đã cư xử rất lịch sự. Hà
chưa biết tôn trọng cô thợ may, chưa cư xử
đúng mực với người lớn tuổi.

Câu 2: Nếu em là bạn của Hà em sẽ khuyên bạn ấy
điều gì? Vì sao?
Nếu em là bạn của Hà, em sẽ khuyên bạn không
nên cư xử như thế. Phải bình tĩnh, không nóng nảy
để có những lời nói, cử chỉ, hành động thể hiện sự
tôn trọng người khác.

Ghi nhớ: Lịch sự với mọi người là
có lời nói, cử chỉ, hành động thể hiện
sự tôn trọng đối với người mình gặp
gỡ, tiếp xúc, lịch sự với mọi người
em cũng sẽ được tôn trọng, quý mến.

Những hành vi việc
làm nào sau đây nên
làm? Vì sao?

a, Một ông lão ăn xin vào nhà Nhàn. Nhàn cho ông
một ít gạo rồi quát: “Thôi, đi đi!”
b, Trung nhường ghế trên ô tô buýt cho một phụ nữ
mang bầu.
c, Trong rạp chiếu bóng , mấy bạn nhỏ vừa xem
phim, vừa bình phẩm và cười đùa.
d, Do sơ ý, lâm làm một em bé ngã. Lâm liền xin lỗi
và đỡ bé dậy.
e, Nam đã bỏ một con sâu vào cặp sách của bạn nga.

a, Một ông lão ăn xin vào nhà Nhàn. Nhàn cho
ông một ít gạo rồi quát: “Thôi, đi đi!”
=> Không nên làm, vì ông lão cũng là người
đáng thương, vì hoàn cảnh xô đẩy ông mới phải
đi ăn xin, vì vậy bạn Nhàn cho ông gạo cũng
phải cho ông trong sự kính trọng và lịch sự chào
thưa đầy đủ.

b, Trung nhường ghế trên ô tô buýt cho một phụ nữ
mang bầu.
=> Nên làm, vì đó là hành động đúng đắn và lịch sự
c, Trong rạp chiếu bóng , mấy bạn nhỏ vừa xem
phim, vừa bình phẩm và cười đùa.
=>Không nên làm, vì rạp chiếu phim là chỗ công
cộng, có nhiều người nên các bạn nhỏ phải giữ trật
tự, giữ im lặng cho những người xung quanh....

d, Do sơ ý, lâm làm một em bé ngã. Lâm liền xin lỗi
và đỡ bé dậy.
=> Nên làm, vì Lâm làm sai thì Lâm đã biết sửa lại
lỗi sai của mình, Lâm không ngần ngại khi xin lỗi
một em bé.
e, Nam đã bỏ một con sâu vào cặp sách của bạn nga.
=> Không nên làm, vì đó là trò chơi không lành
mạnh, dơ bẩn và sẽ làm bạn Nga sợ hãi.

Trong những ý kiến
dưới đây em đồng ý với
những ý kiến nào?

a) Chỉ cần lịch sự với người lớn tuổi.
b) Phép lịch sự chỉ phù hợp khi ở thành phố, thị xã.
c) Phép lịch sự giúp cho mọi người gần gũi nhau hơn.
d) Mọi người đều phải cư xử lịch sự, không phân biệt
già-trẻ, nam-nữ, giàu nghèo.
e) Lịch sự với bạn bè, người thân là không cần thiết.
* Cần lịch sự với mọi người xung quanh trong cuộc
sống hằng ngày vì lịch sự thể hiện nếp sống văn minh.
Người lịch sự luôn được mọi người tôn trọng, quý mến.

Ví dụ:
Khi ăn uống: Ăn uống không được cười đùa quá đà
làm văng thức ăn.
Khi nói năng: Nói năng nhẹ nhàng, nhã nhặn, không
nói tục, chửi bậy.
Khi chào hỏi: Gặp người lớn phải cúi đầu, vòng tay
chào lễ phép.

- Nói năng nhẹ nhàng, nhã nhặn, không nói tục, chửi bậy.
- Biết cảm ơn khi được giúp đỡ.
- Lễ phép chào hỏi thầy cô, người thân, người lớn tuổi... khi
gặp gỡ.
- Biết xin lỗi khi làm phiền người khác.
- Gõ cửa hoặc bấm chuông khi muốn vào nhà người khác.
- Ăn uống từ tốn, không rơi vãi, không vừa nhai vừa nói.
- Biết nhường nhịn, giúp đỡ em bé hoặc những người gặp
khó khăn.
- Không chen lấn khi đi xe buýt, khi mua hàng,...

-Trước khi ăn cơm, phải mời người lớn và mọi người
ăn cơm
-Khi ăn cơm không nên chọn,đảo thức ăn, phải gắp
thức ăn theo trình tự trên đĩa hoặc bát.
-Khi ăn uống không được cười đùa quá đà làm văng
thức ăn
-Khi nói phải chào thưa lễ phép.
-Khi gặp người lớn phải cúi đầu, vòng tay chào lễ phép
-Ăn uống xong phải biết rót nước, lấy tăm mời ông bà,
bố mẹ....

Câu ca dao dưới
đây khuyên
chúng ta điều gì?
Lời nói chẳng mất tiền mua
Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau.
=>Câu cao dao muốn nói rằng những lời nói chúng ta nói hàng
ngày cần phải khéo léo lựa chọn sao cho phù hợp mà không để mất
lòng nhau. Nhất là những lúc nóng giận, bực tức cần phải biết kiểm
soát hành vi, lời nói của mình để tránh những điều đáng tiếc xảy ra.

1.

Lời nói chẳng mất tiền mua
Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau.

2. Học ăn, học nói, học gói, học mở.
3. Lời chào cao hơn mâm cỗ.

- Vận dụng những điều đã học vào
sinh hoạt, học tập hàng ngày.
- Đọc trong sgk BT4/33 và tự xử lí TH
- Chuẩn bị bài 11.

CHÀO CÁC EM!