Luyện từ và câu

iên kết các câu trong bà
Trang
76

Mục tiêu
Hiểu thế nào là liên kết câu bằng cách
thay thế từ ngữ.
Biết sử dụng cách thay thế từ ngữ để liên kết
câu và hiểu tác dụng của việc thay thế đó.

01
Khởi động

Hai câu văn trên được liên kết với
nhau bằng cách nào?
Ông Nhụ bước ra võng. Cái võng
làm bằng lưới đáy vẫn buộc lưu cữu ở
ngoài hang hiên.
Các câu được
liên kết bằng
cách lặp từ ngữ.

Điền từ thích hợp vào chỗ chấm để hai câu
văn sau liên kết bằng cách lặp từ ngữ:
Đất nước ta xanh tươi bốn mùa, có hoa
quả quanh năm. Nếu quả là phần ngon nhất
thì hoa
… là phần đẹp nhất của cây.

02Nhận xét

từ
ngữ chỉ
Trần
Quốc
Tuấn
là:
1. Những
Các
trong
đoạn
văn
sau
ai ?
Cáccâu
câu
trong
đoạn
văn
saunói
nóivề
về
Những
ngữ
nào cho
biết
điềuTuấn.
đó?
Hưng từ
Đạo
Vương
– Trần
Quốc

Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống gần Hưng Đạo

Vương, chàng thư sinh họ Trương thấy Ông luôn điềm tĩnh. Không điều gì
khiến vị Quốc công Tiết chế có thể rối trí. Vị Chủ tướng tài ba không quên
một trong những điều hệ trọng để làm nên chiến thắng là phải cố kết lòng
người. Chuyến này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng nhà vua dự Hội nghị
Diên Hồng. Từ đấy, Ông sẽ đi thẳng ra chiến trận. Vào chốn gian nguy,
trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc mà Người vẫn bình thản, tự tin,
đĩnh đạc đến lạ lùng.
- Cố
kết
mộtđô.
khối vững chắc.
Lai kết:
kinh:
vềlạikinh

Theo LÊ VÂN

Thay thế bằng
đại từ

Thay thế bằng từ
ngữ đồng nghĩa

Hưng Đạo Vương

Ông
Người

vị Quốc công Tiết
chế
vị Chủ tướng tài
ba

Mời các
bạn xem
đoạn video
sau:

2. Vì sao có thể nói cách diễn đạt trong
đoạn văn trên hay hơn cách diễn đạt
trong đoạn văn sau đây ?

1 Đã

mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống gần Hưng Đạo

Vương, chàng thư sinh họ Trương thấy Hưng Đạo Vương luôn điềm tĩnh.
Không điều gì khiến Hưng Đạo Vương có thể rối trí. Hưng Đạo Vương
không quên một trong những điều hệ trọng để làm nên chiến thắng là
phải cố kết lòng người. Chuyến này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng nhà
vua dự Hội nghị Diên Hồng. Từ đấy, Hưng Đạo Vương sẽ đi thẳng ra

2

chiến trận. Vào chốn gian nguy, trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc mà
Hưng Đạo Vương vẫn bình thản, tự tin, đĩnh đạc đến lạ lùng.

hai các
đoạn
TácTuy
giảnội
đã dung
sử dụng
từvăn
ngữ
giống
nhau
nhưng
cách
khác
nhau
cùng
chỉ một
đối
diễn nên
đạt ở
đoạnđược
1 haysự
hơn
tượng
tránh
lặp
từ ngữ
dụng
lạivìđơn
điệu,được
nhàmsử
chán
và
hoạtởhơn.
nặng linh
nề như
đoạn 2.

Khi các câu trong đoạn văn
cùng nói về một người, một vật, một
việc, ta có thể dùng đại từ hoặc
những từ ngữ đồng nghĩa thay thế
cho những từ ngữ đã dùng ở câu
đứng trước để tạo mối liên hệ giữa
các câu và tránh lặp từ nhiều lần.

03LUYỆN TẬP

1. Mỗi từ ngữ in đậm (màu đỏ) dưới đây thay thế cho từ
ngữ nào ? Cách thay thế từ ngữ ở đây có tác dụng gì ?

Hai Long phóng xe về phía Phú Lâm tìm hộp thư mật.
Người đặt hộp thư lần nào cũng tạo cho anh sự bất
ngờ. Bao giờ hộp thư cũng được đặt tại một nơi dễ tìm
mà lại ít bị chú ý nhất. Nhiều lúc, người liên lạc còn gửi
gắm vào đây một chút tình cảm của mình, thường bằng
những vật gợi ra hình chữ V mà chỉ anh mới nhận thấy.
Đó là tên Tổ quốc Việt Nam, là lời chào chiến thắng.
HỮU MAI

1. Mỗi từ ngữ in đậm dưới đây thay thế cho từ ngữ là:

Từ in đậm
anh
người liên lạc
đó

Từ thay thế
Hai Long
Người đặt hộp thư
Những vật gợi ra
hình chữ V

Cách thay thế từ ngữ trong đoạn văn trên có tác dụng
liên kết câu và tránh lặp từ.

2. Hãy thay thế những từ ngữ lặp lại trong mỗi câu của đoạn
văn sau bằng những từ ngữ có giá trị tương đương để đảm bảo
liên kết mà không lặp từ:

Bà Hoàng Thị Đại, 68 tuổi sống ở quận 8 TP. HCM, người
được chuyển đến Bệnh viện Phục hồi chức năng - Điều trị
bệnh nghề nghiệp do mắc COVID-19 hồi cuối tháng
8/2021. Sau nửa tháng điều trị, bà Đại khỏi bệnh và trở về
phòng trọ cũ nhưng một số chuyện buồn xảy đến, bàbàĐại
không còn nơi để ở. Biết chuyện, bà
bà Đại
cụ được Bệnh viện điều
trị khỏi COVID-19 cho ở lại làm tình nguyện viên có trả lương.
Hàng
Đại giúp
nướcviên
cho đặc
F0 cao
Đại
vui
Hàng ngày,
ngày, bà
người
tìnhcơm
nguyện
biệttuổi.
ấy Bà
giúp
cơm
mà
cáccho
bệnh
vui.vui mà các bệnh nhân khác
nước
F0nhân
cao khác
tuổi. cũng
BàBà
Đại
cũng vui.

 Sau khi khỏi bệnh, bà Đại ở lại làm tình nguyện viên.

Thay thế bằng
đại từ
Liên kết các
câu bằng cách
thay thế từ ngữ

Liên kết câu,
tránh lặp từ
Thay thế bằng
từ ngữ đồng
nghĩa

04

Vận dụng

Em hãy viết một đoạn
văn ngắn tả đồ vật, trong
đó có sử dụng cách thay
thế từ ngữ để liên kết câu.

Dặn dò
Hoàn thành các bài tập của tiết học.

Chuẩn bị bài “Mở rộng vốn
từ: Truyền thống”.

Chúc các em
học tốt !