Kiểm tra bài cũ

Câu 1: Nêu khái niệm lực ?

Câu 2: Phát biểu định luật III Newton ?
Lực nào làm cung và lò xo lấy lại được hình dạng ban đầu?
BÀI 19: LỰC ĐÀN HỒI


I. Khái niệm lực đàn hồi.
Khi thôi kéo có hiện tượng gì ?
Cung tên và lò xo trở về hình dạng ban đầu
Khi nhấc quả cân ra, thước như thế nào?
Thước trở về hình dạng ban đầu
Qua 3 ví dụ đó em có kết luận gì?
Có lực tác dụng vật bị biến dạng, thôi tác dụng vật trở về hình dạng ban đầu.
Biến dạng trên là biến dạng đàn hồi. Lực tác dụng chống lại biến dạng là lực đàn hồi.
Định nghĩa lực
đàn hồi ?đ
Lực đàn hồi là lực xuất hiện khi một vật bị biến dạng đàn hồi, và có xu hướng chống lại nguyên nhân gây ra biến dạng.
1. Khái niệm lực đàn hồi.
Mỗi vật có một giới hạn đàn hồi xác định. Tác dụng lực quá giới hạn đàn hồi vật không lấy lại được hình dạng ban đầu
Nếu vật B tác dụng lên A một lực quá lớn thì hiện tượng gì có thể xảy ra ?
Vật A không lấy lại được hình dạng ban đầu nữa.
2. Một vài trường hợp thường gặp
a) Lực đàn hồi của lò xo
Em hãy cho biết khi lò xo bị nén hay bị kéo dãn (bi?n d?ng) thì lực đàn hồi xuất hiện có phương, chiều, di?m d?t như thế nào ?


L?c d�n h?i xu?t hi?n ? hai d?u lũ xo v� tỏc d?ng v�o v?t ti?p xỳc (hay g?n) v?i lũ xo
Phương của lực trùng với phương của trục lò xo.
Chiều của lực ngược với chiều biến dạng của lò xo.
Quan sát hình 19.3 em hãy chỉ ra các lực tác dụng vào vật và quan hệ giữa chúng khi vật cân bằng ?
P = fđh
Tiến hành thí nghiệm và ghi kết quả vào phiếu học tập
Phiếu học tập
BảNG KếT QUả
Từ bảng số liệu em có nhận xét gì về tỉ số giữa lực tác dụng và với độ biến dạng của lò xo?
∆l = . . . .cm
. . . . (N)
3 quả nặng
∆l = . . . . cm
.... (N)
2 quả nặng
?l = . . . . .cm
. . . . (N)
1 quả nặng

l0 (cm)
0 (N)
0
T? s? P/?l
Độ biến dạng của lò xo ?l =l - l0
Tổng trọng lượng của các quả nặng
Số quả nặng
5
10
15
1.9
3.8
5.6
0.38
0.38
0.37
Khi vật đứng cân bằng: Fdh = P → Fdh ~ ∆l
∆l =l - l0
Kết luận: P ~ ∆l
l0: Chiều dài tự nhiên của lò xo (khi lò xo chưa biến dạng)
Định luật Huc: Trong giới hạn đàn hồi, độ lớn lực đàn hồi tỉ lệ thuận với độ biến dạng của lò xo

k:Độ cứng hay hệ số đàn hồi
Chọn chiều dương hướng từ đầu cố định đến đầu di động thì


Dấu trừ chỉ ra chiều lực đàn hồi luôn ngược chiều với chiều biến dạng

Hoàn thành yêu cầu c1; c2?
K càng lớn, càng nhỏ, lò xo càng ít biến dạng
Đơn vị k: N/m
a. 3 lò xo cùng kích thước,
khác chất
Quan sát hình và cho biết: K phụ thuộc yếu tố nào?
K phụ thuộc bản chất và kích thước của lò xo
2. Một vài trường hợp thường gặp.
b) Lực căng của dây.
Khi m?t ngu?i kộo cang s?i dõy. L?c cang dõy tỏc d?ng lờn v?t g?n v?i hai d?u dõy.
Nêu đặc điểm của lực căng dây?
§iÓm ®Æt : lµ ®iÓm mµ hai ®Çu d©y tiÕp xóc víi vËt.
Ph­¬ng : trïng víi chÝnh sîi d©y.
ChiÒu : h­íng tõ hai ®Çu d©y vµo phÇn gi÷a cña d©y.
Chú ý : lực căng hai đầu dây cùng độ lớn T = T` !
Trường hợp vắt qua ròng rọc.
Qua hình bên em hãy cho biết ròng rọc có tác dụng gì ? Các lực căng trên dây có độ lớn như thế nào ?
Ròng rọc có tác dụng đổi phương của lực tác dụng, bỏ qua mọi ảnh hưởng thì lực căng trên hai nhánh dây cùng độ lớn.
3. Lực kế.
Em hãy cho biết người ta chế tạo lực kế dựa trên nguyên tắc nào ? Bộ phận chủ yếu là gì ?
Các em tham khảo một số loại lực kế (hình 19.8-SGK)
Lực kế được chế tạo dựa trên đặc điểm độ lớn của lực đàn hồi tỉ lệ thuận với độ biến dạng và bộ phận chủ yếu là lò xo.
Củng cố)
B�i 1: Các em hãy biểu diễn lực đàn hồi trong các trường hợp sau ?
A
B
C
D
Câu 1: Treo một vật v�o đầu dưới của một lò xo gắn cố định thì thấy lò xo dãn ra 5cm. Tìm trọng lượng của vật. Cho biết lò xo có độ cứng 100 N/m.� ��
Bài tập vận dụng
500N
0,05N
5N
20N
Tóm tắt
k = 100 N/m
?l=5cm=0,05m
P = ?
Giải
Khi vật đứng yên thì Fđh = P
= 100.0,05
= 5 (N)
Vậy P = Fđh = k.??l?
A
B
C
D
Câu 2. Một lò xo có chiều d�i tự nhiên bằng 15 cm. Lò xo được giữ cố định tại một đầu, còn đầu kia chịu một lực kéo bằng 4,5N. Khi ấy lò xo d�i 18cm. Độ cứng của lò xo bằng bao nhiêu?
30N/m
25N/m
15N/m
150N/m
Tóm tắt
lo = 15cm =
0,15 m
l = 18 cm
= 0,18 m
Fđh = 4,5 N
k = ?
Giải
Theo định luật Húc ta có:
0,18 – 0,15 = 0,03 m
Vậy độ cứng k của lò xo bằng:
F®h= k.│l│
│l│=
A
B
C
D
Câu 3. Một lò xo có chiều d�i tự nhiên bằng 25cm được treo thẳng đứng. Khi móc và đầu tự do một vật khối lượng 20g thì lò xo dài 25,5 cm. Hỏi nếu treo một vật có khối lượng100g thì lò xo có chiều dài bằng bao nhiêu?
27,5cm
25,5cm
30cm
35cm
Bài tập về nhà
Trả lời câu hỏi và làm bài tập :
SGK trang 88
; SBT 2.27; 2.28; 2.29
Đọc bài : Lực ma sát.
XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN QUÝ THẦY CÔ VÀ CÁC EM HỌC SINH