BÀI 44

LỰC
MA

Các loại lực ma sát

Tác dụng của lực ma sát đối vơi chuyển động
Ma sát trong an toàn giao thông

Suy nghĩ – Ghép cặp
● Nêu 03 tình huống vật chịu tác
– dụng
Chia
sẻ
của lực tiếp xúc nhưng vẫn
không di chuyển.
● Tìm nguyên nhân ngăn cản sự di
chuyển đó.
● Viết câu trả lời của em vào Phiếu
số 1.
● Chia sẻ câu trả lời của em với bạn
02
bên
cạnh.

phút

Bạn A rất khó
đẩy tủ
chuyển động.
Tại sao?
Hãy chỉ ra các lực tiếp xúc tác
dụng lên tủ.
Các lực đó các tác dụng gì đối
với tủ?
Lực đẩy của người và lực sàn nhà tác dụng vào tủ. Lực đẩy có tác
dụng làm cho tủ di chuyển về phía trước người đó; còn lực mà sàn
nhà tác dụng vào tủ có tác dụng cản trở sự di chuyển của tủ.

Tìm hiểu khái niệm lực ma
03 phút (cá nhân)
Phiếu số 2, ô cá nhân
sát
Hãy đọc sách mục I trang 183 và trả lời các câu hỏi
sau:
1. Lực cản trở khối gỗ chuyển động trong hình 5.1 là lực tiếp
xúc hay không tiếp xúc? Lực này được gọi là lực gì?
2. Lực ma sát có thể xuất hiện trong trường hợp nào dưới
đây?
•

Khi vật đứng yên hoặc đang có xu hướng chuyển động

•

Khi vật trượt trên bề mặt

Tìm hiểu khái niệm lực ma
04 phút (thảo luận
Phiếu số 2, ô trung tâm
sát

nhóm)
Hãy đọc sách mục I trang 183 và trả lời các câu hỏi
sau:
1. Lực cản trở khối gỗ chuyển động trong hình 5.1 là lực tiếp
xúc hay không tiếp xúc? Lực này được gọi là lực gì?

2. Lực ma sát có thể xuất hiện trong trường hợp nào dưới
đây?
•

Khi vật đứng yên hoặc đang có xu hướng chuyển động

•

Khi vật trượt trên bề mặt

3. Xác định phương và chiều của lực ma sát trong các hình

Lực cản trở khối gỗ chuyển
động trong hình 5.1 là lực tiếp
xúc hay không tiếp xúc? Lực
 Lực tiếp xúc
này được gọi là lực gì?
 Lực ma sát

 Xuất hiện khi
• vật đứng yên hoặc đang
có xu hướng chuyển động
(Hình 5.2a)
• vật trượt trên bề mặt (Hình

Xác định phương và chiều
của lực ma sát

Lực ma sát có cùng phương với lực đẩy nhưng
ngược chiều (cản trở chuyển động)

Nguyên nhân

Có những
loại lực ma
sát nào?
Chúng xuất
hiện khi

Tìm hiểu các loại lực ma
05 phút (thảo luận
Phiếu số 3
sát

nhóm)
 Thực hiện thí nghiệm và trả lời các câu hỏi tương ứng.

Lực ma sát nghỉ là lực ma
sát giữ cho vật đứng yên ngay
cả khi nó bị kéo hoặc đẩy.

Lực ma sát trượt là lực ma
sát xuất hiện khi vật trượt trên
bề mặt của vật khác.

Lực ma sát trượt
xuất hiện khi
một vật trượt
trên bề mặt một

Lực ma sát trượt
xuất hiện khi
một vật trượt
trên bề mặt một

Ổ bi lắp ở
trục quay
có tác

Lực nào đã giữ
quạt trần và
các bức tranh
không bị rơi
xuống khi chịu

Tìm hiểu tác dụng của
05 phút
luận đối với
Phiếu số 4
lực
ma(thảo
sát
nhóm)
 Hãy chỉ ra lực ma
sát trong các tình huống trong Hình 5.6
chuyển
động
và nói rõ nó có tác dụng cản trở hay thúc đẩy chuyển
động.

Tìm hiểu tác dụng của
lực ma sát đối với
chuyển động

Lực mà mặt đất tác
dụng lên bàn chân

Tìm hiểu về ma sát
Phiếu số 5
05 phút (thảo
trong
an luận
toàn giao thông
nhóm)
 Tại sao trên mặt lốp xe lại có các khía
rãnh? Đi xe mà lốp có các khía rãnh
đã bị mòn thì có an toàn không? Tại
sao?
 Tại sao khi phanh gấp, lốp xe ô tô để
lại một vệt đen dài trên đường nhựa?
 Hãy giải thích ý nghĩa của biển báo
chỉ dẫn tốc độ giới hạn chạy trên

Tìm hiểu về ma sát
trong an toàn giao thông
● Rãnh, gai trên vỏ lốp xe giúp tăng ma sát giữa bánh xe và mặt đường
để xe dễ dàng chuyển động về phía trước. Bên cạnh đó, rãnh và gai
lốp xe cũng giúp cho bánh xe chống lại hiện tượng trượt khi di
chuyển trên bề mặt ướt, trơn trượt.

1. Lực xuất hiện trong
trường
sau đây
A. Lực xuất hợp
hiện khinào
bánh xe
trượt trên mặt đường.
không
phải là lực ma sát?
B. Lực xuất hiện khi lốp xe đạp
lăn trên mặt đường.
C. Lực của dây cung tác dụng
lên mũi tên khi bắn.
D. Lực xuất hiện khi các chi tiết
máy cọ xát với nhau.

2. Trường hợp nào sau đây
A. Viên bihiện
lăn trên mặt
đất.ma sát trượt?
xuất
lực
B. Khi viết phấn trên bảng.
C. Quyển sách nằm yên trên
mặt bàn nằm ngang.
D. Trục ổ bi ở quạt trần đang
quay.

3. Quan sát các đồ vật trong
nhà và cho biết:
Tại sao cán dao, chổi
không nhẵn bóng?

Lực ma sát và cuộc sống
10 phút (thảo tranh
luận
Trình bày giấy A3
– Phòng
nhóm)
 Mỗi nhóm dán sản phẩm của
mình lên tường, tạo “phòng
tranh”.

 Mỗi học sinh mang theo 1 cây
bút màu khi đi “xem tranh”,
đánh dấu (*) vào ý mình tâm
đắc.

Chúc
các
em