Chúc thầy, cô giáo
và các em mạnh khoẻ
Dõn gian cú cõu "V?ng ch? kh?e nờm". Khi ch? nh?ng khỳc c?i l?n, vi?c dựng chi?c nờm cú tỏc d?ng nhu th? n�o?
Bài học hôm nay sẽ giúp chúng ta trả lời chính xác những câu hỏi đó !
T?i sao khi nhi?u ngu?i cựng kộo m?t v?t n?ng nhu kộo phỏo, kộo gỗ thỡ c?n ph?i cú ngu?i b?t nh?p hũ dụ?
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
Dưới tác dụng của lực: quả bóng tennit, quả bóng đá và dây cao su có chung đặc điểm gì?
Dưới tác dụng của lực: bi-a, ô tô đồ chơi và chiếc thuyền có chung đặc điểm gì?
Hãy nhớ lại! Lực là gì?
Biến dạng
Thay đổi vận tốc
1. Nhắc lại về lực
Hãy quan sát
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
* Lực là đại lượng đặc trưng cho tác dụng của vật này lên vật khác.
* Khi vật A tác dụng lên vật B một lực thì nó sẽ làm cho vật B thay đổi vận tốc hoặc bị biến dạng.
* Véctơ lực được biểu diễn bằng mũi tên:
- Gốc của mũi tên là điểm đặt của lực.
- Phương và chiều của mũi tên là phương và chiều của lực.
- Độ dài của mũi tên biểu thị độ lớn của lực (theo một tỉ lệ xích nhất định).
Định nghĩa lực
Biểu diễn lực
1. Nhắc lại về lực
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
- Em hãy nhắc lại khái niệm về lực?
- Biểu diễn lực?
Một số ví dụ biểu diễn lực
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
2. Tổng hợp lực
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
Các em hãy quan sát và cho thầy biết sà lan chịu tác dụng của những lực nào?
2. Tổng hợp lực
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
Các em hãy quan sát và cho thầy biết sà lan chịu tác dụng của những lực nào?
1
2
Nếu ta thay thế hai lực đó bằng một lực duy nhất mà sà lan vẫn chuyển động như lúc chưa thay thế, thì lực duy nhất đó là hợp lực của các lực được thay thế nói trên và sự thay thế đó là tổng hợp lực
a) Định nghĩa
Tổng hợp lực : Là thay thế nhiều lực tác dụng đồng thời vào một vật bằng một lực có tác dụng giống hệt như tác dụng của toàn bộ những lực ấy.
Lực thay thế gọi là hợp lực, các lực được thay thế gọi là c¸c lực thành phần.
2. Tổng hợp lực
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
Vậy tổng hợp lực được xác định như thế nào theo các lực thành phần? Hãy quan sát thí nghiệm sau.
(SGK/60)
A
O
b)Thí nghiệm:
2. Tổng hợp lực
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
A
O
b)Thí nghiệm:
2. Tổng hợp lực
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
c) Qui tắc tổng hợp lực
2. Tổng hợp lực
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
Hợp lực của hai lực đồng quy được biểu diễn bằng đường chéo (kẻ từ điểm đồng quy) của hình bình hành mà hai cạnh là những véctơ biểu diễn hai lực thành phần.
Đây là quy tắc hình bình hành, cũng chính là quy tắc cộng véctơ.
O
Từ thí nghiệm trên ta rút ra kết luận gì?
(SGK/61)
O
* Quy tắc đa giác:
c) Qui tắc tổng hợp lực
2. Tổng hợp lực
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
Ta có thể tìm được hợp lực của hai lực đồng quy bằng quy tắc nào khác?
O
* Quy tắc đa giác:
c) Qui tắc tổng hợp lực
2. Tổng hợp lực
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
* Trường hợp vật chịu nhiều lực đồng quy tác dụng ta làm tương tự (hv)
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
* Các trường hợp đặc biệt:
Fmax = F1+F2
= ? b?t k?
+
+
+
+
Phân tích lực là thay thế một lực bằng hai hay nhiều lực tác dụng đồng thời và gây ra hiệu quả giống hệt như lực ấy.
Hãy quan sát:
A
B
2. Phân tích lực
Việc thay thế lực F bằng các lực F1 và F2 được gọi là phân tích lực.
Phân tích lực là gì?
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
(SGK/62)
- Phân tích lực là việc làm ngược với tổng hợp lực.
- Phân tích lực tuân theo quy tắc hình bình hành.
- Khi phân tích lực, phải dựa vào những điều kiện cụ thể để lựa chọn trước phương của các lực thành phần.
Hãy quan sát:
O
A
B
C
x
y
Các bước phân tích lực
Đặc điểm:
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C

Làm vật trượt xuống
Ép vật xuống mặt nghiêng
Phân tích lực để làm gì?
Hãy quan sát
Việc phân tích lực hợp lí giúp ta thấy rõ hơn tác dụng của lực đối với vật.
Vấn đề đặt ra
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
Kiến thức cơ bản cần nắm vững
* Lực là đại lượng đặc trưng cho tác dụng của vật này lên vật khác.
* Khi vật A tác dụng lên vật B một lực thì nó sẽ làm cho vật B thay đổi vận tốc hoặc bị biến dạng.
1. Khái niệm lực
Véctơ lực được biểu diễn bằng mũi tên.
Biểu diễn véctơ lực
2. Tổng hợp lực
* Tổng hợp lực là thay thế nhiều lực tác dụng đồng thời vào một vật bằng một lực có tác dụng giống hệt như tác dụng của toàn bộ những lực ấy.
Quy tắc tổng hợp lực
3. Phân tích lực
Quy tắc hình bình hành. Quy t?c c?ng vecto.
Quy tắc đa giác.
* Phân tích lực là thay thế một lực bằng hai hay nhiều lực tác dụng đồng thời và gây ra hiệu quả giống hệt như lực ấy.
Cách phân tích lực
- Phân tích lực là việc làm ngược với tổng hợp lực.
- Phân tích lực tuân theo quy tắc hình bình hành.
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
Phần trắc nghiệm
1. Dưới tác dụng của lực, vật sẽ:
A. chuyển động.
B. đứng yên.
C. thay đổi vận tốc hoặc bị biến dạng.
D. Chỉ có thể thay đổi vận tốc.
2. M?t l?c cú th? phõn tớch th�nh:
A. Tối đa 2 lực.
D. Vô số lực.
B.Tối đa 3 lực.
C. Tối đa 4 lực
3. Có thể tìm hợp lực của các lực đồng quy bằng quy tắc nào sau đây:
A. Quy tắc hình bình hành.
B. Quy tắc cộng véctơ.
C. Quy tắc đa giác.
D. Cả ba quy tắc trên.
4. Cho hai lực đồng qui có độ lớn bằng 9N và 12N. Trong số các giá trị sau, giá trị nào có thể là độ lớn của hợp lực
A. 1N.
D. 25N.
B. 2N.
C. 15N.
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
BÀI TẬP VẬN DỤNG
Bài 02 SGK / 63
Cho hai lực đồng quy có độ lớn F1 = F2 = 20N.
Hãy tìm độ lớn hợp lực của hai lực khi chúng hợp với nhau một góc a = 00, 600, 900, 1200, 1800.
 Vẽ hình biểu diễn cho mỗi trường hợp.
 Nhận xét về ảnh hưởng của góc a đối với độ lớn của hợp lực.
Khi  = 00
Fmax = F1+F2= 40 (N)
Khi  = 600
Khi  = 900
Khi  = 1200
Khi  = 1800
Fmin = F1- F2= 0 (N)
Nhận xét :
Với F1 và F2 không đổi, khi  tăng dần thì F giảm dần.
Nhận xét :
Với F1 và F2 không đổi, khi  giảm dần thì F tăng dần.
Dõn gian cú cõu "V?ng ch? kh?e nờm". Khi ch? nh?ng khỳc c?i l?n, vi?c dựng chi?c nờm cú tỏc d?ng nhu th? n�o?
T?i sao khi cú nhi?u ngu?i cựng kộo m?t v?t n?ng nhu kộo phỏo, kộo gỗ thỡ c?n ph?i cú ngu?i b?t nh?p hũ dụ?
Vận dụng
Trả lời các hỏi đầu bài học
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
Công việc về nhà:
1. Học bài, nắm vững kiến thức bài học.
2. Trả lời các câu hỏi 1, 2 trang 62 SGK.
3. Làm các bài tập trang 62, 63 SGK.
4. Tìm hiểu những hiện tượng thực tế có liên quan đến kiến thức bài học.
Tiết 19 - Bài 13: L?C - T?NG H?P V� PH�N T�CH L?C
Kính chào quí thầy cô và các em học sinh.
BÀI HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ KẾT THÚC.