Bài 13 (Lý 10_Nâng cao)

LỰC - TỔNG HỢP VÀ PHÂN TÍCH LỰC

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BÌNH THUẬN
Tổ Lý – Công nghệ
Trường THPT Bùi Thị Xuân
Dõn gian cú cõu "V?ng ch? kh?e nờm". Khi ch? nh?ng khỳc c?i l?n, vi?c dựng chi?c nờm cú tỏc d?ng nhu th? n�o?
T?i sao khi c?u h�ng ngu?i ta ph?i dựng nhi?u s?i dõy?
T?i sao khi nhi?u ngu?i cựng kộo m?t v?t n?ng nhu kộo phỏo, kộo g? thỡ c?n ph?i cú ngu?i b?t nh?p hũ dụ?
Tiết 19 – Bài 13.
LỰC – TỔNG HỢP VÀ PHÂN TÍCH LỰC
NỘI DUNG CHÍNH
1. Nhắc lại về lực
Định nghĩa lực
Biểu diễn lực
2. Tổng hợp lực
Định nghĩa
Thí nghiệm
Qui tắc tổng hợp lực
3. Phân tích lực
Định nghĩa
Đặc điểm

1. Nhắc lại về lực
Hãy quan sát
* Lực là đại lượng đặc trưng cho tác dụng của vật này lên vật khác.
* Khi vật A tác dụng lên vật B một lực thì nó sẽ làm cho vật B thay đổi vận tốc hoặc bị biến dạng.
* Véctơ lực được biểu diễn bằng mũi tên:
- Gốc của mũi tên là điểm đặt của lực.
- Phương và chiều của mũi tên là phương và chiều của lực.
- Độ dài của mũi tên biểu thị độ lớn của lực (theo một tỉ lệ xích nhất định).
Định nghĩa lực
Biểu diễn lực
1. Nhắc lại về lực
Một số ví dụ biểu diễn lực
Hãy quan sát và rút ra nhận xét
2. Tổng hợp lực
2. Tổng hợp lực
Tổng hợp lực là làm công việc gì?
a) Định nghĩa
Tổng hợp lực : Là thay thế nhiều lực tác dụng đồng thời vào 1 vật bằng 1 lực có tác dụng giống hệt như tác dụng của toàn bộ những lực ấy.
Lực thay thế gọi là hợp lực, các lực được thay thế gọi là lực thành phần.
Vậy lực tổng hợp được xác định như thế nào theo các lực thành phần?
Hãy xem thí nghiệm minh họa.
2. Tổng hợp lực
A
O
b)Thí nghiệm:
2. Tổng hợp lực
A
O
b)Thí nghiệm:
2. Tổng hợp lực
2. TỔNG HỢP LỰC
* Quy tắc hình bình hành:
Nếu hai lực đồng quy làm thành hai cạnh của một hình bình hành,thì đường chéo kẻ từ điểm đồng quy biễu diễn hợp lực của chúng.
c) Qui tắc tổng hợp lực
2. Tổng hợp lực
O
* Quy tắc đa giác:
c) Qui tắc tổng hợp lực
2. Tổng hợp lực
O
* Quy tắc đa giác:
c) Qui tắc tổng hợp lực
2. Tổng hợp lực
Phân tích lực là thay thế một lực bằng hai hay nhiều lực tác dụng đồng thời và gây ra hiệu quả giống hệt như lực ấy.
A
B
2. Phân tích lực
Có thể thay thế lực F bằng các lực F1 và F2 được không?
Phân tích lực là gì?
- Phân tích lực là việc làm ngược với tổng hợp lực.
- Phân tích lực tuân theo quy tắc hình bình hành.
- Khi phân tích lực, phải dựa vào những điều kiện cụ thể để lựa chọn trước phương của các lực thành phần.
O
A
B
C
x
y
Hãy so sánh phép phân tích lực và phép tổng hợp lực?

Làm vật trượt xuống
Ép vật xuống mặt nghiêng
Việc phân tích lực hợp lí giúp ta thấy rõ hơn tác dụng của lực đối với vật.
* Lực là đại lượng đặc trưng cho tác dụng của vật này lên vật khác.
* Khi vật A tác dụng lên vật B một lực thì nó sẽ làm cho vật B thay đổi vận tốc hoặc bị biến dạng.
Véctơ lực được biểu diễn bằng mũi tên.
* Tổng hợp lực là thay thế nhiều lực tác dụng đồng thời vào một vật bằng một lực có tác dụng giống hệt như tác dụng của toàn bộ những lực ấy.
Quy tắc hình bình hành.
Quy tắc đa giác.
Phân tích lực là thay thế một lực bằng hai hay nhiều lực tác dụng đồng thời và gây ra hiệu quả giống hệt như lực ấy.
- Phân tích lực là việc làm ngược với tổng hợp lực.
- Phân tích lực tuân theo quy tắc hình bình hành.
Dõn gian cú cõu "V?ng ch? kh?e nờm". Khi ch? nh?ng khỳc c?i l?n, vi?c dựng chi?c nờm cú tỏc d?ng nhu th? n�o?
T?i sao khi c?u h�ng ngu?i ta ph?i dựng nhi?u s?i dõy?
T?i sao khi cú nhi?u ngu?i cựng kộo m?t v?t n?ng nhu kộo phỏo, kộo g? thỡ c?n ph?i cú ngu?i b?t nh?p hũ dụ?
Trả lời các hỏi đầu bài học
BÀI TẬP VẬN DỤNG
Bài 02 SGK Trang 63
Cho hai lực đồng quy có độ lớn F1 = F2 = 20N.
Hãy tìm độ lớn hợp lực của hai lực khi chúng hợp với nhau một góc a = 00, 600, 900, 1200, 1800.
 Vẽ hình biểu diễn cho mỗi trường hợp.
 Nhận xét về ảnh hưởng của góc a đối với độ lớn của hợp lực.
Khi  = 00
( F = 40 N )
Khi  = 600
( F=34,6 N )
Khi  = 900
( F =28,2 N )
Khi  = 1200
( F =20 N )
Khi  = 1800
( F = 0 N )
Nhận xét :
Với F1 và F2 không đổi, khi  tăng dần thì F giảm dần.
Nhận xét :
Với F1 và F2 không đổi, khi  giảm dần thì F tăng dần.
1. Dưới tác dụng của lực, vật sẽ:
A. chuyển động.
B. đứng yên.
C. thay đổi vận tốc hoặc bị biến dạng.
D. Chỉ có thể thay đổi vận tốc.
2. M?t l?c cú th? phõn tớch th�nh:
A. Tối đa 2 lực.
D. Vô số lực.
B.Tối đa 3 lực.
C. Tối đa 4 lực
3. Có thể tìm hợp lực của các lực đồng quy bằng quy tắc nào sau đây:
A. Quy tắc hình bình hành.
B. Quy tắc cộng véctơ.
C. Quy tắc đa giác.
D. Cả ba quy tắc trên.
4. Cho hai lực đồng qui có độ lớn bằng 9N và 12N. Trong số các giá trị sau, giá trị nào có thể là độ lớn của hợp lực
A. 1N.
D. 25N.
B. 2N.
C. 15N.
1. Học bài, nắm vững kiến thức bài học.
2. Trả lời các câu hỏi 1, 2 trang 62 SGK.
3. Làm các bài tập trang 62, 63 SGK.
4. Tìm hiểu những hiện tượng thực tế có liên quan đến kiến thức bài học.