CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI
BÀI HỌC LỊCH SỬ 6

Khác với sự hình thành nhà nước ở Ai cập cổ đại,
Lưỡng Hà phát triển với sự ra đời của nhiều vương
quốc do các tộc người khác nhau cai trị, nên lịch sử
Lưỡng Hà triền miên những cuộc chiến tranh. Tuy
nhiên cư dân lưỡng hà đã tạo ra 1 nền văn hóa độc
đáo và có những đóng góp đáng kể cho văn minh

Bài 7. LƯỠNG HÀ CỔ ĐẠI
I. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN
II. QUÁ TRÌNH THÀNH LẬP NHÀ NƯỚC LƯỠNG HÀ CỔ ĐẠI

III. NHỮNG THÀNH TỰU VĂN HOÁ TIÊU BIỂU

Lưỡng Hà là vùng đất giữa 2 con sông Tigris và Euphrates. Bắt đầu
xuất hiện lần đầu tại miền nam Iraq, nền văn minh Lưỡng Hà phát triển trên
một khu vực rộng lớn bao gồm Iraq, Kuwait, đông Syria, đông nam Thổ Nhĩ
Kỳ và tây nam Iran ngày nay

Lược đồ Lưỡng Hà cổ đại

I. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN

Nhiệm vụ
- Quan sát Hình 7.1 và Lược đồ 7.2 kết hợp với SGK, em hãy trình bày đặc điểm
về điều kiện tự nhiên Lưỡng Hà cổ đại.
- Tại sao nhiều người Lưỡng Hà lại trở thành thương nhân?

AI CẬP
Nằm ở Đông Bắc châu Phi.

LƯỠNG HÀ
Nằm ở khu vực Tây Nam Á

Có sông Nin.

Có sông: Ti-gơ-rơ và Ơ-phơ-rát

Phía bắc là đồng bằng châu thổ
sông Nin (Hạ Ai Cập), phía nam là
Thượng Ai Cập (vùng đất dài hẹp,
chủ yếu là cồn cát). Nước sông Nin
hàng năm dâng tràn 2 bờ để lại lớp
phù sa màu mỡ, thuận lợi canh tác
nông nghiệp.

Bao bọc xung quanh Lưỡng Hà là các
sa mạc.
Vùng đất giữa hai con sông Ti-gơ-rơ
và Ơ-phơ-rát, khá bằng phẳng và màu
mỡ.
Điều kiện tự nhiên thuận lợi cho trồng
trọt, giao thông và buôn bán

Thuận lợi cho phát triển kinh tế nông nghiệp, thuỷ sản, giao lưu đi lại
buôn bán, thúc đẩy văn minh phát triển => Quà tặng của những dòng sông

I. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN

- Lưỡng Hà nằm trên lưu vực sông Ơ-phơ-rát và
Ti-gơ-rơ
- là vùng bình nguyên rộng lớn, bằng phẳng,
không có biên giới thiên nhiên hiểm trở.

I. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN

*Tác động:
+ Kinh tế nông nghiệp phát triển sớm.
Điều kiện tự
+ Hoạt động buôn bán phát triển
nhiên đã tác
Tạo điều kiện cho nhà nước ra đời.

động đến sự
hình thành nền
văn minh
Lưỡng Hà như
thế nào?

II. QUÁ TRÌNH THÀNH LẬP NHÀ NƯỚC LƯỠNG HÀ CỔ ĐẠI
SƠ ĐỒ QUÁ TRÌNH THÀNH LẬP NHÀ NƯỚC LƯỠNG HÀ CỔ ĐẠI

Nhiệm vụ: Dựa vào thông tin SGK và sơ đồ …hãy trình bày
quá trình thành lập nhà nước Lưỡng Hà cổ đại.

BẢNG NIÊN BIỂU QUÁ TRÌNH THÀNH LẬP NHÀ NƯỚC LƯỠNG HÀ CỔ ĐẠI

Thời gian

Đế chế

3500 TCN Quốc gia thành thị của người Sumer
2330 TCN Đế chế của người Akkad
1792 TCN Đế chế của người Babylon
1250 TCN Đế chế của người Assyria
626 TCN

Đế chế của người Chaldea

539 TCN

Người Ba Tư xâm chiếm Lưỡng Hà

II. QUÁ TRÌNH THÀNH LẬP NHÀ NƯỚC LƯỠNG HÀ CỔ ĐẠI

- Khoảng 3500 TCN, người Xu-me xây dựng những
quốc gia thành thị  nhà nước đầu tiên của người
Lưỡng Hà.

Nhà nước ban đầu của người Xu Me được tổ chức
theo chế độ quân chủ chuyên chế, đứng đầu nhà
nước là vua, được gọi là Patesi nắm tất cả quyền lực
tối cao, lời nói của vui là luật pháp.
- Đến thời vương quốc Hamurabi thì tổ chức bộ máy
nhà nước tương đối hoàn thiện
-

Quan sát lược đồ
7.2 , em hãy kể
tên những thành
thị gắn với những
nhà nước ra đời
sau giai đoạn Xume. Thành thị
nào nổi tiếng
nhất?

II. QUÁ TRÌNH THÀNH LẬP NHÀ NƯỚC LƯỠNG HÀ CỔ ĐẠI

- Sau người Xu-me, nhiều tộc người khác thay nhau
làm chủ Lưỡng Hà.
- Năm 539 TCN, người Ba Tư xâm lược Lưỡng Hà.
-> LƯỠNG HÀ CỔ ĐẠI SỤP ĐỔ

III. NHỮNG THÀNH TỰU VĂN HÓA TIÊU BIỂU

III. NHỮNG THÀNH TỰU VĂN HÓA TIÊU BIỂU

Dựa vào SGK trang 39,40 hoàn thành sơ đồ tư duy về thành tựu
văn hoá tiêu biểu của Lưỡng Hà cổ đại?

III. NHỮNG THÀNH TỰU VĂN HÓA TIÊU BIỂU
số học, nổi bật là hệ thống
đếm lấy số 60 làm cơ sở.

- Chữ
hình nêm
(hình góc nhọn).
-Sử thi Gin-ga-met
(Gilgames)

Bộ luật thành văn Ha-mu-ra-bi
(1750 TCN)

- Thành Ba-bi-lon
với Vườn treo Babi-lon…

Bộ luật Hammurabi
• Bộ luật Hammurabi cho các nhà khảo cổ biết rất nhiều về
cuộc sống của người dân Babylon.
• Tấm bia diorite – ghi lại bộ luật là một tảng đá lớn hình
ngón tay khổng lồ. Nó cao khoảng 2,1 mét và rộng 0,6
mét, chứa khoảng 4000 dòng với 282 điều luật.
• Ở trên cùng, hay còn gọi là "đầu ngón tay", của tấm bia là
hình chạm khắc của Vua Hammurabi được thần Mặt Trời
Shamash của Babylon ban cho pháp luật.

Một số điều luật Hamurabi
• Điều 1. Nếu một người tố cáo và buộc tội người khác mà không
chứng minh được, anh ta sẽ bị buộc tội chết.
• Điều 195.Nếu con trai đánh bố của anh ta thì tay anh ta phải bị chặt
đi.
• Điều 196. Nếu đàn ông móc mắt của người đàn ông khác thì mắt
anh ta cũng bị móc.
• Điều 197. Nếu đàn ông đánh vỡ xương của người đàn ông khác thì
xương của anh ta cũng bị đánh vỡ.
• Điều 229. Nếu một người xây dựng một ngôi nhà cho một người
đàn ông mà ngôi nhà bị sụp đổ làm người chủ nhà bị thiệt mạng,
người xây nhà sẽ bị buộc tội chết.

Vườn treo Ba-bi-lon là một trong Bảy kỳ quan thế giới cố đại.

Vườn treo Babylon

• Vườn Treo Babylon là một trong Bảy
kỳ quan thế giới cố đại.
• Nó được xây dựng một chuỗi vườn bậc
thang, có đủ các loại cây, cây bụi và
cây leo đa dạng, tạo nên một ngọn núi
xanh lớn được đắp bởi gạch bùn.
• Theo một truyền thuyết, vườn treo
được xây dựng bởi Nebuchadnezzar II
(605- 562 TCN), dành tặng cho vợ của
mình, Amytis người Media, để làm bà
khuây khỏa nỗi nhớ quê hương.

III. NHỮNG THÀNH TỰU VĂN HÓA TIÊU BIỂU

Lĩnh vực

Thành tựu văn hóa

Chữ viết và -Chữ hình nêm (thiên niên kỷ IV TCN)
văn học
- Bộ sử thi Gin-ga-mét
Bộ luật thành văn Ha-mu-ra-bi (năm 1750
Luật pháp
TCN)
Giỏi về số học nổi bật là hệ thống đếm lấy
Toán học
số 60 làm cơ sở.
Kiến trúc – Vườn treo Ba-bi-lon
Điêu khắc

KẾT LUẬN
Lưỡng Hà cổ đại đạt nhiều thành tựu quan
trọng, nổi bật có giá trị, đóng góp đối với
nền văn minh nhân loại như: chữ viết, văn học,
toán học, luật pháp, kiến trúc – điêu khắc,…

AI NHANH HƠN

A. Người Xu Me.

Câu 1. Nhóm Người nào đến cứ trú sớm
nhất ở Lưỡng Hà?
A. Người Xu Me.
B. Người Babilon
C. Người Assyria
D. Người Akkad

C. Ti-grơ và Ơ-phrát.

Câu 2. Nhà nước Lưỡng Hà cổ đại được hình
thành trên lưu vực sông
A. Nin.
B. Trường Giang và Hoàng Hà.
C. Ti-grơ và Ơ-phrát.
D. Hằng và Ấn.

B. Gin ga mét

Câu 3. Bộ sử thi nổi tiếng của người
Lưỡng Hà?
A. Phiến ná na mơ.
B. Gin ga mét.
C. Thiên tử.
D. Thiên hoàng.

B. Vườn treo Ba-bi-lon.

Câu 3. Công trình nào của cư dân Lưỡng Hà cổ
đại được công nhận là kỳ quan thế giới cổ đại?
A. Tượng Nhân sư.
B. Vườn treo Ba-bi-lon.
C. Cổng I-sơ-ta.
D. Khu lăng mộ Gi-za.

A. Được các con sông lớn
bồi đắp phù sa, tạo nên
những đồng bằng màu mỡ.

Câu 4. Tại sao ngành kinh tế nông nghiệp phát triển sớm và
mạnh ở Lưỡng Hà cổ đại?
A. Được các con sông lớn bồi đắp phù sa, tạo nên những đồng
bằng màu mỡ.
B. Địa hình chia cắt, những vùng đồng bằng nhỏ và hẹp.
C. Giáp Địa Trung Hải và vịnh Ba Tư cung cấp nguồn nước
tưới dồi dào.
D. Các Pha-ra-ông và En-xi đưa ra những chính sách phát
triển kinh tế nông nghiệp.

C. Hệ đếm 60.

Câu 5. Thành tựu nào sau đây của người
Lưỡng Hà cổ đại còn sử dụng đến ngày nay?
A. Chữ tượng hình
C. Hệ đếm 60.

B. Hệ đếm thập phân.
D. Thuật ướp xác.

B. đất sét. 

Câu 6. Chữ viết của người Lưỡng Hà viết trên
A. thẻ tre.
B. đất sét
C. giấy.
D. mai rùa.

Theo em thành tựu nào của Lưỡng Hà cổ đại còn
có ảnh hưởng đến ngày nay?

Phát minh ra bánh xe
• Mặc dù không ai biết ai là người đã phát minh bánh xe… tuy nhiên, bánh xe cổ
nhất được phát hiện ở Lưỡng Hà vào khoảng 3.500 trước Công nguyên.
• Bánh xe này được cho là do người Sumer chế tạo. Nó được làm bằng ván gỗ
ghép lại với nhau. Hình ảnh dưới đây mô tả ngắn gọn các giai đoạn phát triển
của bánh xe.

Thử thách dành cho bạn:
Bạn có thể viết tên mình sử
dụng bảng chữ cái của người
Sume?

Bảng chữ cái của người Sume

CẢM ƠN CÁC EM!
CHÚC CÁC EM HỌC
TỐT!