TIẾNG VIỆT 4
Tập 2

Tuần 25
Bài viết 1: Luyện tập tả con vật
(Tả ngoại hình con vật)

Luật chơi

Trò chơi
Thò thụt

•

Quản trò chỉ cần hô thụt thò và
các bạn trong lớp phải làm
theo lời nói của người quản trò.

•

Bạn nào làm sai thì sẽ bị phạt.

Bài tập 1. Nhận xét về cách tả ngoại hình của con vật ở các
đoạn văn in nghiêng dưới đây:
Câu 1: Tác giả tả những gì về ngoại hình con vật?
Câu 2: Các chi tiết nói trên được miêu tả theo trình tự như thế nào?
Câu 3: Tìm những từ ngữ, chi tiết thể hiện sự quan sát chính xác của tác
giả.
Câu 4: Tìm các hình ảnh so sánh hoặc nhân hoá trong mỗi đoạn văn.
Câu 5: Tác giả mỗi đoạn văn thể hiện tình cảm đối với con vật được tả
bằng cách nào?

Bài tập 1. Nhận xét về cách tả ngoại hình của con vật ở các đoạn
văn in nghiêng dưới đây:
a) “Meo, meo!”. Đấy, chú bạn mới của tôi lại đến chơi với tôi đấy.
Chà, nó có bộ lông mới đẹp làm sao! Màu lông hung hung có sắc vằn đo đỏ, rất
đúng với cái tên mà tôi đã đặt cho nó. Mèo Hung có cái đầu tròn tròn, hai tai
dong dỏng dựng đứng rất thính nhạy. Đôi mắt mèo Hung hiền lành nhưng ban
đêm, đôi mắt ấy sáng lên giúp mèo nhìn rõ mọi vật. Bộ ria mép vểnh lên có vẻ
oai lắm. Bốn chân thì thon thon, bước đi một cách nhẹ nhàng như lướt trên mặt
đất. Cái đuôi dài trông thướt tha duyên dáng. Mèo Hung trông thật đáng yêu!
HOÀNG ĐỨC HẢI, Con mèo Hung

Bài tập 1. Nhận xét về cách tả ngoại hình của con vật ở các đoạn
văn in nghiêng dưới đây:
b) Những con ngan nhỏ mới nở được ba hôm chỉ to hơn cái trứng một tí.
Chúng có bộ lông vàng óng. Một màu vàng đáng yêu như màu của
những con tơ nõn mới guồng. Nhưng đẹp nhất là đôi mắt với cái mỏ. Đôi
mắt chỉ bằng hột cườm, đen nhánh hạt huyền, lúc nào cũng long lanh đưa
đi đưa lại như có nước, làm hoạt động hai con ngươi bóng mỡ. Một cái mỏ
màu nhung hươu, vừa bằng ngón tay đứa bé mới đẻ và có lẽ cũng mềm
như thế, mọc ngăn ngắn đằng trước. Cái đầu xinh xinh, vàng nuột và ở dưới
bụng, lủn chủn hai cái chân bé tí màu đỏ hồng.
TÔ HOÀI, Đàn ngan mới nở

Câu 1: Tác giả tả những gì về ngoại hình con vật?
Đoạn văn a tả ngoại hình con mèo:
Tác giả tả bộ lông, cái đầu, hai tai, đôi mắt, bộ
ria, bốn chân, cái đuôi.

Đoạn văn b tả ngoại hình những con ngan
nhỏ:
Tác giả tả bộ lông, đôi mắt, cái mỏ, cái đầu, hai
cái chân.

Câu 2: Các chi tiết nói trên được miêu
tả theo trình tự như thế nào?
Đoạn văn a tả ngoại hình con mèo:
Từ khái quát đến các chi tiết cụ thể (màu lông,
đầu, tai, mắt, ria, chân, đuôi).

Đoạn văn b tả ngoại hình những con ngan
nhỏ:
Từ khái quát đến các chi tiết cụ thể (màu lông,
mắt, mỏ, đầu, chân).

Câu 3: Tìm những từ ngữ, chi tiết thể
hiện sự quan sát chính xác của tác giả.
Đoạn văn a tả ngoại hình con mèo:

•
•
•

Màu lông hung hung có sắc vằn đo đỏ;
Hai tai dòng dòng dựng đứng;
Đôi mắt hiền lành nhưng ban đêm sáng
lên;

•
•

Bộ ria mép vểnh lên có vẻ oai lắm;
Bốn chân thon thon, bước đi nhẹ nhàng
như lướt trên mặt đất;

•

Cái đuôi dài thướt tha duyên dáng.

Đoạn văn b tả ngoại hình những con ngan nhỏ:

•

Bộ lông vàng óng như màu của những con tơ nõn
mới guồng;

•

Đôi mắt chỉ bằng hột cườm, đen nhánh hạt huyền,
lúc nào cũng long lanh đưa đi đưa lại như có nước,
hai con ngươi bóng mỡ;

•

Cái mỏ màu nhung hươu, vừa bằng ngón tay đưa
bé mới đẻ và có lẽ cũng mềm như thế, mọc ngăn
ngắn;

•
•

Cái đầu xinh xinh, vàng nuột;
Hai cái chân lủn chủn, bé ti, màu đỏ hồng.

Câu 4: Tìm các hình ảnh so sánh hoặc nhân hoá trong mỗi đoạn
văn.
Đoạn văn a tả ngoại hình con mèo:

•

Bộ ria mép vểnh lên có vẻ oai lắm (nhân
hoá)

•

Bốn chân thon thon, bước đi một cách nhẹ
nhàng như lướt trên mặt đất (so sánh);

•

Cái đuôi dài trông thướt tha duyên dáng
(nhân hoá).

Đoạn văn b tả ngoại hình những con ngan
nhỏ:

•

Màu vàng đáng yêu như màu của những con tơ
nõn mới guồng;

•

Đôi mắt chỉ bằng hột cườm, đen nhánh hạt
huyền, lúc nào cũng long lanh đưa đi đưa lại như
có nước,...;

•

Cái mỏ màu nhung hươu, vừa bằng ngón tay
đứa bé mới đẻ và có lẽ cũng mềm như thế,... (so
sánh)

Câu 5: Tác giả mỗi đoạn văn thể hiện tình
cảm đối với con vật được tả bằng cách nào?
Tác giả mỗi đoạn văn thể hiện tình
cảm đối với con vật được tả bằng
cách:

•

Tác giả quan sát rất kĩ, chọn tả những
chi tiết đáng yêu;

•

Dùng từ ngữ thể hiện tình cảm yêu
mến đối với con vật.

LƯU Ý
Các đoạn văn trên đây đều
miêu tả ngoại hình con vật

Khi viết, các em cố gắng thể

theo trình tự từ khái quát

hiện cảm xúc của mình đối

đến cụ thể. Nhưng các em

với con vật; nên dùng hình

có thể sắp xếp các ý theo ý

ảnh so sánh hoặc nhân hoá

muốn của mình, sao cho phù

khi miêu tả.

hợp với trình tự quan sát.

Bài tập 2. Dựa vào dàn ý đã lập ở Bài 13,
hãy viết đoạn văn tả ngoại hình của con
vật mà em yêu thích.

Đoạn văn tham khảo:
Nhà ông Tư có một con trâu rất lớn. Nó năm nay đã mười tuổi và cao hơn cả em rồi.
Con trâu đực này nhờ được chăm sóc chu đáo, mà hiện tại đã nặng đến 190 kg. Toàn
thân nó được bao phủ bởi một lớp da dày màu xám tro. Phần da đó cứng đến mức dù
tròng vào cổ trâu một cái cày lớn cũng không làm trầy xước được. Đầu trâu cao hơn
hẳn phần thân, nổi bật với cặp sừng to khỏe, đen bóng và vùng trán bằng phẳng ở
giữa. Đó là bộ phận cứng nhất của con trâu. Kết hợp với đó là cái mũi to dài, lúc nào
cũng thở phì phì như cái máy cày. Ấy thế mà chú ta lại có một đôi mắt đen bóng tròn
xoe hết sức ngây thơ mới lạ chứ. Từ phần đầu, cổ của chú trâu thoải dần về phía vai và
thân. Cùng với một phần thân to lớn, là bốn cái chân to cứng cáp, vững chãi như cột
nhà. Em thích nhất là cái đuôi trâu ở phía sau cùng. Nó nhỏ bằng ngón tay cái, dài như
cánh tay, có thêm chòm râu đen ở phía cuối. Khi chú ve vẩy cái đuôi đó thì trông thật
là buồn cười.

Hoàn thành đoạn văn

Chuẩn bị

miêu tả ngoại hình

Kể chuyện: Danh

con vật

tướng Lý Thường Kiệt

Để kết nối cộng đồng giáo viên và nhận thêm nhiều tài liệu giảng dạy,
mời quý thầy cô tham gia Group Facebook
theo đường link:

Hoc10 – Đồng hành cùng giáo viên tiểu
học
Hoặc truy cập qua QR code